Antieke boemerang keert niet terug

VLAARDINGEN, 1 AUG. De 1.900 jaar oude boemerang die onlangs in Vlaardingen werd gevonden is hoogstwaarschijnlijk een rechtuitgaande jachtboemerang geweest en geen terugkeerboemerang. Dit blijkt uit werpproeven die de Vlaardingse stadsarcheoloog J. ter Brugge gistermiddag heeft laten doen met een reconstructie van het werphout.

De ervaren boemerangwerper F. Engwirda, die twee keer meedeed aan de wereldkampioenschappen boemerangwerpen in Australië, kon gisteren de Vlaardingse boemerang zonder veel moeite 80 meter rechtuit gooien. Een terugkeerworp bleek veel moeilijker uit te voeren. Vorige week maakte de gemeente Vlaardingen bekend dat de boemerang (spanwijdte 46 cm, gewicht 120 gram) was gevonden in het stortbed van een duikerdam uit de eerste eeuw na Chr. Deze bevinding maakt het waarschijnlijk dat de Cananefaten (vroeger bekend als 'Kaninefaten'), die in de eerste eeuw na Chr. het toen nogal Biesbosch-achtige gebied rond Vlaardingen bewoonden, de boemerang hebben gebruikt voor de jacht. Want in tegenstelling tot wat vaak gedacht wordt is de terugkerende boemerang, tegenwoordig veel in gebruik bij sport en spel, vrijwel ongeschikt als jacht- of oorlogswapen. In Australië gebruikten de Aboriginals bij de jacht vrijwel uitsluitend rechtuitgaande boemerangs. Terugkeerboemerangs werden gebruikt bij ceremonies. Het verschil tussen een terugkeer- en een rechtuitgaande boemerang is zonder te werpen moeilijk te constateren.

Het verschil tussen de boemerang en andere werpwapens ligt in het vleugelprofiel en het feit dat hij draaiend moet worden gegooid. Zo ontstaat een 'helikopter-effect' waardoor de boemerang veel langer in de lucht kan blijven dan gewone werpstokken of speren.

De Vlaardingse boemerang is niet de eerste prehistorische die buiten Australië is gevonden. In 1987 werd in Polen een 20.000 jaar oude boemerang gevonden die van een mammoetslagtand was gemaakt. Vorig jaar bleek uit werpproeven met een replica dat ook deze een rechtuitgaande boemerang was. In Velsen zijn eerder twee houten boemerangs gevonden, een uit 300 voor Chr. en een van circa 20 v.Chr. Van de oudste is in de jaren zeventig een replica gemaakt die mooie terugkeerbogen maakte, maar waarmee ook heel aardig rechtuit te gooien was.

    • Hendrik Spiering