Brons maakt van turnkoning slecht verliezer

ATLANTA, 25 JULI. Turners zijn doorgaans rustige mensen. Ze werken hun oefeningen af, buigen keurig naar de jury en zeggen niets als de cijfers tegenvallen. Vitali Tsjerbo is een uitzondering. De zesvoudig gouden-medaillewinnaar van Barcelona toonde zich in Atlanta een slecht verliezer toen hij in de finale van de individuele zeskamp slechts brons won.

De Witrus, tegenwoordig woonachtig in Pennsylvania, had na elk waarderingscijfer dat hij kreeg zijn hoofd geschud en spreidde soms vertwijfeld zijn armen. Na afloop leverde hij felle kritiek op de officials. “It was poor, so poor. Ik ken alle juryleden, ze houden van me. Ze komen na de wedstrijden naar mij toe en wijzen me op mijn fouten. Daar werk ik dan aan. Nu heb ik geen fouten gemaakt, maar toch waren mijn scores laag. Vreemd.”

Maar de meeste moeite had Tsjerbo met de cijfers die winnaar Xiaoshung Li, een Chinees van 1.60 meter, kreeg. Tsjerbo zat niet bij zijn concurrent in de groep tijdens de finale, maar blijkbaar had hij wel naar de uitvoeringen van de Chinees kunnen kijken. Tsjerbo: “Ja, ik heb hem op rekstok en brug gezien. Ik was diep geschokt!”

Tussen Li en Tsjerbo eindigde Alexei Nemov als tweede. De 20-jarige Rus had voor de slotronde nog een kleine voorsprong op Li. Vervolgens moesten de twee vlak na elkaar op komen voor hun laatste uitvoering, Li aan het rek en Nemov in de grondoefening. Het leverde de Rus een waardering van 9,700 op, maar toen luttele seconden later de 9,787 van de Chinees opflitste, bleek Li de nieuwe olympisch kampioen.

Het verschil tussen de nummers een en twee was miniem, 0,049 punt. Li: “Ik wist hoe het er voor stond, maar mijn coach zei dat ik alleen aan mijn eigen oefening moest denken. Dat lukte!”

Zo kwam een van de belangrijkste medailles van de Spelen bij een van de kleinste sportmannen in Atlanta terecht. Li, 22 jaar en groot liefhebber van karaoke, had al een gouden olympische plak, maar die haalde hij in Barcelona op het onderdeel vloer. De algehele titel is uiteraard mooier. Bij de ploegenwedstrijd werd Li met China tweede, dezelfde klassering als vier jaar geleden. Toen behoorde zijn tweelingbroer Dashuang ook nog tot het team. Dashuang sukkelde de afgelopen jaren veelvuldig met lichamelijke ongemakken en een week voor het vertrek naar Atlanta liep hij weer een blessure op. “Ik denk dat hij thuis voor de televisie zat”, zei Li. Het was een spannende strijd, maar de 34.000 Amerikanen op de tribunes in de schitterende Georgia Dome hadden daar weinig oog voor. Ze volgden alleen maar hun drie landgenoten in de finale. Na elke uitvoering van een Amerikaan klonk er een stormachtig gejuich op, meestal gevolgd door gefluit omdat men het cijfer vond tegenvallen. Het chauvinisme vierde weer hoogtij in de turnhal. Uiteindelijk eindigde John Roethlisberger als beste van de thuisgymnasten op de zevende plaats.

Zelfs voor Tsjerbo, die op 0,226 punt van Li eindigde, was van Amerikaanse zijde weinig aandacht. Toch heeft de 26-jarige turner te kennen gegeven Amerikaan te willen worden. Hij verhuisde in februari 1993 naar Pennsylvania nadat thuis in Wit-Rusland zijn huis was leeggeroofd. Tsjerbo zegt zich Amerikaan te voelen en zo gedraagt hij zich ook. Hij verscheen na de turnfinale met een zonnebril tussen de haren bij de persconferentie en vertoonde trekken van een Westerse topsporter. “Guys listen... Ik moet nog aan de toestelfinales meedoen, maar daarna horen jullie meer van mij over de jury!”

De Amerikanen smulden voor de Spelen van Tsjerbo's levensverhaal. Zijn vrouw raakte vorig jaar december zwaar gewond bij een auto-ongeluk. Dokters gaven haar weinig kans. Vitali Tsjerbo nam de verzorging van zijn vrouw op zich, hij gaf haar eten en medicijnen, waste haar, masseerde haar, knipte haar nagels en probeerde haar moed in te spreken. Zelf trainde hij niet meer, dronk veel wodka en werd acht kilo zwaarder.

Irina herstelde en vroeg haar man terug te keren als turner. Dat deed hij. Ze was gisteren jarig en Tsjerbo feliciteerde zijn echtgenote via NBC-televisie in het Russisch. “Ik ben teleurgesteld dat ik haar geen goud hebben kunnen schenken”, zei hij. “Een andere kleur kenden we niet in onze familie.” Daarom stond Tsjerbo met gebogen hoofd en bleek gelaat op het erepodium en deed hij meteen na de prijsuitreiking de bronzen medaille af. Hij heeft zondag en maandag tijdens de toestelfinales nog een kans om goud te winnen. “Ik ben bijgelovig en daarom doe ik nooit voorspellingen. Maar één ding wil ik wel zeggen. I am ready. I go ahead!”

    • Hans Klippus