Zwakke dollar en heftige optiebeurs teisteren Damrak

AMSTERDAM, 23 JULI. De Amsterdamse Effectenbeurs is er vanmorgen niet in geslaagd te herstellen van de forse koersverliezen die gisteren werden geleden. Gisteren daalde de AEX-index met 8,31 punten (ruim anderhalf procent) tot een slot van 525,74 punten, door een verwakkende dollar en lagere koersen op Wall Street.

Het Dow Jones-koersgemiddelde van de dertig belangrijkste aandelen van de beurs van New York verloor gisteren 0,66 procent op 5390,94 punten. Wall Street opende al meteen fors lager, waardoor een stroom van verkooporders van de Optiebeurs de AEX-index in het laatste uur van de handel een stevige tik gaf. Handelaren op het Damrak houden de optiehandel voor een deel verantwoordelijk voor de heftige koersschommelingen in Nederlandse aandelen.

Na de verliezen die veel handelshuizen op de Optiebeurs de afgelopen week hebben geleden is de stemming daar nerveus. “De reacties worden de laatste dagen steeds heftiger” zegt optiehandelaar B. Groen.

De grote interesse van particuliere beleggers voor call- en put-opties, waarmee het risico van respectievelijk een koersstijging en -daling kan worden ingedekt, is volgens Groen de oorzaak dat veel deelnemers aan de Opiebeurs 'premie short' zitten. “Dit betekent dat ze aandelen moeten kopen als de koersen naar boven gaan en moeten verkopen als de koersen dalen.” De uitstaande posities van de optiehandelaren versterken op die manier de koersschommelingen op de effectenbeurs.

Illustratief voor de angstige stemming is de hoge premie die op het moment moet worden betaald voor bijvoorbeeld de put-optie Philips, die het recht geeft aandelen Philips in augustus voor 47,50 gulden te verkopen. De particulier betaalde daarvoor vanochtend ongeveer 2 gulden, terwijl het aandeel Philips 49,80 noteerde. Dit betekent dat de bezitter van deze optie pas winst maakt als de prijs van het aandeel Philips in augustus is gedaald tot minder dan 45,50 gulden. “Enkele weken geleden, toen de markten nog rustig waren, zou die premie tussen een gulden en 1,10 gulden hebben gelegen”, aldus Groen. Naast sterke koersschommelingen van de effectenbeurs als geheel vrezen beleggers volgens Groen dat de koers van Philips na presentatie van de cijfers over het tweede kwartaal, donderdag voordat de beurs opengaat, heftig zal reageren.

Sinds afgelopen week hebben beleggers er met de daling van de dollar een nieuwe kopzorg bij. De Amerikaanse munt heeft sinds vorige week maandag bijna vier cent ingeleverd op 1,6660 gulden. De AEX verloor in dezelfde periode iets meer dan 2,5 procent en dollargevoelige fondsen als Gist-brocades, Nedlloyd, KLM en Heineken zaten met koersdalingen van tussen de 3,5 en 5 procent in de hoek waar de klappen vielen.

Analist H.J. de Boer van Iris Research vindt het te vroeg om van een dollar-effect te spreken. “De koersdaling van de dollar speelt zeker een rol in het sentiment rond dollargevoelige aandelen”, zegt hij, “maar voor de langere termijn verwachten wij nog steeds dat de dollar zich kan handhaven”.

De verwachte renteverhoging in Amerika en een mogelijke renteverlaging in Duitsland zijn volgens De Boer de belangrijkste factoren die de dollar de komende maanden steun kunnen bieden. Als dollargevoelige fondsen inderdaad een tik hebben gekregen van de druk op de dollar is dat volgens De Boer eerder een aardige mogelijkheid om deze aandelen te kopen.

De koers van Aegon daalde gisteren met 2,50 gulden tot 73,50 (3,29 procent). Daarmee zette de verzekeraar zijn terugtocht door die na 5 juli, het begin van de recente koersdalingen op Wall Street, versnelde. Sinds die tijd verloor Aegon al 10,6 procent in koers en was daarmee de sterkste daler onder de hoofdfondsen. Een analist van de effectenbank Theodoor Gilissen weet de koersdaling vanmorgen aan winstnemingen, omdat Aegon tot voor kort tot de grootste stijgers op de beurs behoorde.

De winstgroei van de andere grote financiële fondsen, zoals ABN Amro (14,5 procent), ING (17 procent) en Fortis (10,5 procent) wordt over 1996 bovendien hoger ingeschat dan die van Aegon, hoewel per aandeel de winst bij Aegon wel minder verwatert dan bij de andere financiële instellingen. Sinds 4 juli verloor ABN Amro 8,53 procent, Fortis 6,76 procent en ING 5,13 procent.