Jessye doet aan topsport

Zingen is topsport. Met de souplesse van een polsstokhoogspringer buitelt een professionele zanger over de hoogste noten. Met de techniek van een verspringer overbrugt hij moeiteloos grote intervallen. Met de kracht van een gewichtheffer tilt hij de zwaarste noten uit boven een orkest. En met de sierlijkheid van een schoonspringer glijdt de stem in een vloeiende lijn door de melodieën.

In 4 minuten en 15 seconden, ongeveer de tijd die de mannen nodig hebben voor de 4x100 meter wisselslag, heeft de Amerikaanse sopraan Jessye Norman vannacht tijdens de openingsceremonie van de Olympische Spelen in Atlanta het lied Faster, Higher, Stronger gezongen. Een wereldrecord vestigde ze daarmee niet, want daar doen ze niet aan in muziek, maar een topprestatie was het wel. De belasting van die twee bijna anderhalve centimeter lange spieren, die samen de stembanden vormen, was in die korte tijd enorm. De longinhoud werd optimaal benut voor uithalen op de woorden 'higher' en 'stronger' en vooral op 'begun' in de zin: 'The games have now begun'.

De horden die componist Mark Watters plaatste voor zijn speciaal voor de gelegenheid geschreven lied, waarvan de opname wordt geleverd als een extraatje bij de cd Brava, Jessye!, zijn voor Jessye Norman gemakkelijk te nemen. Watters componeerde in een gelikte, quasi-dramatische stijl, die goed past bij de bombastische woorden van Lorraine Feather ('We've been searching for the heart's true freedom/ With a passion that can never die'). Het idioom van de moderne musical lengde hij aan met klanken die doen denken aan filmmuziek uit de jaren vijftig. Koor, orkest en zangeres rollebollen over elkaar heen als volleerde judoka's.

De manier waarop de zinspreuk van de Olympische Spelen, Citius! Altius! Fortius!, de eerste keer door een mannenkoor worden gesproken, daarbij zingend begeleid door een vrouwenkoor dat de woorden in het Engels herhaalt, geeft de muziek een vleugje oudheid. Maar het is de antiekerigheid van de spektakelfilm Ben Hur uit 1959, die wordt bereikt met een paar simpele reine kwinten en grote tertsen.

Of Jessye Norman de beste zangeres is voor dit repertoire, is de vraag. Een dressuurpaard laat je ook niet over hindernissen springen.