Vrolijke Virenque licht in duisternis voor Franse fans

Frankrijk wacht al elf jaar op een nieuwe Tourwinnaar. Bij gebrek aan beter wordt de derde plaats in het klassement van Richard Virenque (26) als een godsgeschenk beschouwd.

HENDAYE, 19 JULI. De meeste deelnemers aan de Tour de France zijn ietwat saaie, in zichzelf gekeerde personen die hun provinciale afkomst niet verbloemen. Richard Virenque is geen doorsnee wielrenner. Hij is geboren in de Marokkaanse hoofdstad Casablanca en groeide op aan de Franse Côte d'Azur. Hij leerde lachen als een kwajongen en glimlachen als een eersteklas charmeur. “Hij is het licht in de duisternis”, zegt Bruno Roussel, zijn ploegbaas bij Festina.

Op de fiets is hij een geboren aanvaller, een klimmertje dat met een licht verzet zijn zwaardere tegenstanders uit het wiel rijdt. Zijn duels met Luc Leblanc waren de afgelopen weken een lust voor het oog. De twee Fransen hebben in de loop der jaren een grondige hekel aan elkaar gekregen en komen daar openlijk voor uit. Virenque is minder opvliegend dan Leblanc, maar toen een toeschouwer deze week een keer in de weg stond schroomde hij niet de man hardhandig van zich af te slaan.

Virenque staat bekend als een liefhebber van het mondaine leven, compleet met mooie vrouwen en snelle auto's. Maar achter de playboy gaat een sociaal voelend mens schuil. In 1994 schonk hij zijn prijzengeld van 85.000 gulden aan Artsen zonder Grenzen, dat een fonds had opgericht voor hongerlijders in Rwanda. Ook de opbrengst van zijn racefiets en zijn bolletjestrui ging naar de armen in Afrika.

Vorig jaar fietste Virenque in de etappe naar Cauterets juichend over de finish. Hij was niet op de hoogte gebracht van de dodelijke valpartij van Fabio Casartelli. De onsmakelijke vertoning viel de Fransman niet aan te rekenen. De Tourorganisatie had beter moeten weten. Blijkbaar was hij zo in de war door de verschillende vormen van emotie, dat hij in een televisieuitzending van France 2 een uur na de finish al weer lachend voor de camera zat. Een dag later toonde hij zijn volwassenheid. Hij stelde voor de dagprijzen aan de weduwe van Casartelli te schenken.

Virenque begrijpt dat de wielersport gebaat is bij charismatische coureurs. Hij ontloopt zijn populariteit niet en hij maakt altijd tijd voor een praatje. Toen Steven Rooks in 1988 tot beste klimmer werd uitgeroepen, werd zijn huis beschilderd met rode en witte stippen. Ook Virenque is trots op zijn bergtitels. Hij heeft zijn nieuwe woning vernoemd naar het skioord Luz Ardiden, waar hij twee jaar geleden voor het eerst furore maakte als klimmer.

De wielerwereld maakte in 1994 kennis met een nieuw soort berggeit. Virenque is geen rasklimmer zoals Lucien van Impe vroeger, wel een coureur die op elke helling gemakkelijk demarreert en zich onderscheidt van de tempobeulen. Volgens ploegbaas Roussel is zijn kopman de komende jaren in staat een grote ronde winnen. “Ik denk dan aan de Ronde van Spanje. Daar zijn de tijdritten minder zwaar en is de concurrentie minder hevig.”

Virenque heeft dit jaar - mits hij Parijs haalt - voor de derde achtereenvolgende keer het bergklassement gewonnen. De bolletjestrui is hem op het ranke lijf geschreven. In Frankrijk hangen overal posters van Virenque, overal staat hij afgebeeld met het fleurige tricot. Allez Richard staat op bijna elke steile helling geschreven.

De klimmer Virenque heeft zijn supporters zelden teleurgesteld. De tijdrijder Virenque komt nog een hoop snelheid tekort. Tot vorig jaar verloor hij de race tegen de klok gemiddeld een minuut per tien kilometer op de snelste tijdrijders. Anderhalf jaar geleden heeft hij op advies van een ergonoom zijn houding op de fiets aangepast. Hij wilde per se leren tijdrijden, omdat hij beseft dat een goede ronderenner geen zwakke plekken heeft. Gezien de klimtijdrit naar Val d'Isère, anderhalve week geleden, heeft de nieuwe zit enigszins geholpen. Hij verspeelde minder tijd dan een paar jaar geleden.

Morgen wacht Virenque een nieuwe proeve van bekwaamheid in de tijdrit bij Bordeaux. Als hij het verlies tegenover zijn ploeggenoot Laurent Dufaux kan beperken tot anderhalve minuut, staat hij zondag voor het eerst op het erepodium. Frankrijk zal hem dankbaar zijn. Sinds Laurent Fignon in 1989 op het nippertje werd verslagen door de Amerikaan Greg Lemond, heeft wielerminnend Frankrijk zich tevreden moeten stellen met een vierde plaats of lager. Een bakermat onwaardig.

    • Jaap Bloembergen