Inkrimping Franse leger pijnlijk voor Frans-Duitse as

PARIJS, 18 JULI. “Er is geen sprake van Frankrijks terugtrekking uit het Eurocorps”, verzekerde Charles Millon gisteren tegen de achtergrond van een vreedzame gobelain in het Parijse paleisje dat zijn ministerie van defensie is. “Onze gehechtheid aan het corps blijft heel concreet.” Toch heeft Parijs over drie jaar maar 3000 van zijn 20.000 man in Duitsland over.

De Frans-Duitse alliantie is opnieuw minder vanzelfsprekend geworden. Toen president Chirac vorig jaar tijdelijke de Franse kernproeven hervatte, kwam Londen aanzienlijk dichterbij Parijs te liggen dan Bonn. Met zijn eenzijdige aankondiging van deze ingrijpende verbouwing van het gemeenschappelijke Eurocorps in februari, liet Chirac zijn grote vriend Kohl opnieuw voelen hoe Frankrijk de praktijk van de Duits-Franse vriendschap beleeft.

De bondskanselier bromt misschien binnenskamers, maar op de laatste top Kohl-Chirac in Dijon liet hij zich weer goedmoedig uit over de ingrijpende Franse defensie-maatregelen. Hij heeft misschien weinig keus, maar Chirac riskeert bewust een geleidelijke vervlakking van de speciale relatie, die voor het op gang houden van enige voortgang binnen de Europese Unie essentieel wordt geacht. Zonder dat de Britten en de Fransen echt vrienden worden. Veel meer dan een vage verwantschap van wereldbeeld en kernmacht is er niet.

Wat kon Chirac anders doen? Een van de weinige verkiezingsbeloftes die hij wilde houden, zoals Libération vanmorgen schrijft, was de aanpassing van de Franse krijgsmacht aan de eenentwintigste eeuw. Terwijl zijn voorganger Mitterrand en diens linkse en rechtse premiers zich er niet toe konden zetten, pakte Chirac de koe bij de horens. Dat is niet zonder risico's.

De meeste maatregelen krijgen effect vòòr de parlementsverkiezingen van 1998. Vandaag gaat het om het sluiten van kazernes, binnenkort volgen maatregelen die onafwendbare inkrimping van de defensie-industrie met zich meebrengen. Het risico bestaat dat de jacht op politiek gewin zowel extreem rechts als links op het pad van een militair-nationalistisch sentiment brengen.

Kazerneland Frankrijk moet wennen aan het verdwijnen van 38 regimenten, waarvan 11 in Duitsland, drie luchtmachtbases gaan dicht, vier militaire ziekenhuizen sluiten, de marine moet 20 procent afslanken, generale staven gaan dicht. Duitsland, Lotharingen en de regio Parijs worden het zwaarst getroffen door het wegvallen van militaire centra.

Terwijl Chirac een hulp- en respect-tournée langs Frankrijks Afrika-netwerk voortzet, slooft de minister van defensie zich uit het land te overtuigen van de sociale perfectie van het gepresenteerde plan. “Alles, herhaal alles wordt gecompenseerd”, aldus Millon. Daartoe zullen negen eenheden Groot Parijs verlaten om in zwaarder getroffen regio's gaten te dichten. Elders komt één beroepsregiment in de plaats van twee met dienstplichtigen. En steden waar niets voor te verzinnen is krijgen geld.

Maar het blijft “een revolutie”, aldus het commentaar van Libération. Van 502.460 militairen naar 352.700 in 2002, afschaffing van de dienstplicht, overschakeling op een soort uitzendbureau voor militaire interventies, Jacques Chirac heeft geen geringe taak ter hand genomen. Een ambtstermijn van zeven jaar heeft ook voordelen. Zeker als het presidentschap wordt vervuld door een neo-gaullist, waarschijnlijk het enige soort Fransman dat zich deze reorganisatie kan permitteren.