In Movie World is alles 'eingedeutscht'; Achtbaan door filmland

Niet ontmoedigd door de financiële problemen van Euro Disney bij Parijs, opende Warner Bros. onlangs ook een filmpretpark bij Bottropp-Kirchhellen, net over de grens met Duitsland. Movie World is goedkoper en sneller te bereiken dan Euro Disney en het personeel is er niet verplicht voortdurend te lachen. Jammer alleen dat alle filmsterren Duits spreken. “Das war's, Leute!”

Vier in fantasie-uniformen gestoken helpers van Batman salueren ten teken dat zij het bevel van hun meester hebben begrepen en roepen in koor: 'Jawohl, Sir!'. Vervolgens escorteren zij de bezoekers van de Batcave naar een simulator, waar dezen in kleine groepjes, goed vastgebonden aan hun stoel, een achtervolgingsrit met de Batmobile kunnen meemaken. De gewaarwordingen in de simulator sluiten wonderwel aan bij het uitzicht door de voorruit, in werkelijkheid een groot beeldscherm waarop een voor deze gelegenheid met de videocamera vervaardigde film vertoond wordt van een wilde tocht door Gotham City. Even later staan we weer buiten in de straten van Warner Bros. Movie World. We kunnen zoveel petjes en T-shirts van Batman kopen als we maar willen in de Batmanwinkel op het Gotham City Plaza, dat is gebouwd in de neo-gothische en expressionistische architectuur van strip en film.

Walt Disney was de eerste die begreep dat populaire filmhelden hun makers meer kunnen opleveren dan een percentage van de verkochte bioscoopkaartjes, televisierechten en later ook verhuur en verkoop van videocassettes. In 1955 opende in het Zuid-Californische Anaheim Disneyland zijn poorten, het eerste echte filmpretpark, dat in het Engels, meer exact, 'theme park' heet. Het doel was en is de exploitatie van de bekendheid van filmfiguren door middel van feestelijke, spectaculaire kermisattracties en de verkoop van allerhande souvenirs. Aan het slot van een dagje Disneyland vindt in de Main Street een parade plaats met als filmhelden verklede acteurs, waarna de bezoekers spitsroeden lopend door een haag van winkeltjes de uitgang weer op mogen zoeken.

De formule is inmiddels ook in Europa bekend. Na filialen in Florida en Japan opende enkele jaren geleden Euro Disney in de buurt van Parijs, dat na enkele verlate aanpassingen aan de Europese smaak (zoals een drastische verlaging van de toegangsprijzen) nu ook winstgevend schijnt te zijn. Zoals de andere Hollywoodstudio's in hun filmprodukties het voorbeeld van Disney trachtten te volgen, zo maakten zij ook allengs hergebruik van de reputatie van hun personages door het openen van eigen themaparken. Universal Pictures was de eerste met een eigen Studio Tour in Los Angeles. Sinds kort begeeft ook Warner Bros. zich op dit gebied. Na de proef met een Warner Bros. Movie World in Australië ging onlangs, in aanwezigheid van onder meer Michael Douglas, Sophia Loren en Chris O'Donnell (de acteur die Robin speelt in de nieuwe filmserie rond Batman), de Europese WB Movie World open. De locatie, nabij Bottropp-Kirchhellen in het Duitse Ruhrgebied, vlakbij de Nederlandse grens en precies tweehonderd kilometer van Amsterdam, maakt het park tot een goedkoper en sneller bereikbaar alternatief voor Euro Disney.

Bij de investering van 390 miljoen mark in een door economische tegenslag getroffen oud industriegebied heeft de centrale ligging een doorslaggevende rol gespeeld voor het Time-Warner concern. Niet alleen is het Ruhrgebied zelf dicht bevolkt, ook voor inwoners van de Benelux is de locatie snel en gemakkelijk te bereiken. Ik was vooral benieuwd naar de oplossing die gekozen zou worden voor het taalprobleem. In Duitsland, de grootste afzetmarkt voor Amerikaanse bioscoopprodukties in Europa, wordt immers alles nagesynchroniseerd. Daarentegen haken Nederlanders onmiddellijk af, wanneer een film 'eingedeutscht' is, getuige bijvoorbeeld de geringe populariteit van de voortreffelijke filmprogrammering van de publieke Duitse televisiezenders op de Nederlandse kabel.

Het antwoord van WB Movie World op dit dilemma is simpel en eenduidig. We zijn in Duitsland, dus wordt er Duits gesproken, niet alleen door het personeel en de wegwijzers, maar ook in elk filmfragment en elke presentatie. Zelfs Sandra Bullock, die in projectie een videofilm (celluloid is een schaars goed in WB Movie World) met 'bloopers' presenteert, wordt asynchroon overschreeuwd door een actrice van de Duitse hoorspelkern. En een in 3D gepresenteerde cartoon van Marvin the Martian (die overigens wel Engels spreekt) eindigt niet met de traditionele woorden aan het slot van een van de zogenaamde Looney Tunes, 'That's all, folks!', maar met een even sierlijk 'Das war's, Leute!'. In geen van de vele winkeltjes van WB Movie World is een videoband te koop, die niet Duits is nagesynchroniseerd.

Een ander aanloopprobleem van dit zich als internationaal afficherende pretpark is dat de race tegen de klok om op tijd open te gaan voor een deel niet gehaald is. Vier dagen na de officiële opening blijkt de helft van de grote attracties nog niet te functioneren. Als compensatie krijgen de bezoekers tien mark korting op de toch al schappelijke toegangsprijs (35 mark voor volwassenen, 28 mark voor kinderen), zij het in de vorm van coupons die in het park besteed moeten worden. Het resultaat is een zeer betaalbaar dagje uit, vergeleken met Euro Disney of zelfs De Efteling. Mijn gezelschap van zes personen zag kans bovenop de toegangsprijs en de kortingsbonnen in totaal slechts 60 mark aan royaal eten en drinken en twee knuffeldieren (de Gremlin Gizmo en Taz, de Tasmaanse duivel) uit te geven.

De bescheiden omvang van het park is een plus. Het was bepaald nog niet overmatig druk bij de spaarzame attracties (maximale wachttijd twintig minuten) en de afwezigheid van permanente druk alles tijdig te bekijken is een weldaad. WB Movie World is net zo schoon als Euro Disney, vooral door de constante aanwezigheid van jongelui met papierprikkers en stoffer en blik, en het personeel is zowel vriendelijk als menselijk. De in Disneyland verplicht gebeitelde glimlach op de gezichten en de dwangmatige aansporing je toch vooral te amuseren ontbreken hier gelukkig. Eerder viel paniek te lezen op de gezichten van de caissières, die nachtmerries moeten hebben van het geringe bedieningsgemak van de computerapparatuur in het geval dat het echt druk wordt.

De aantrekkelijkheid van de Warner-personages is nauwelijks minder dan die van Disney. De tekenfilmafdeling van Warner Bros., geleid door Chuck Jones en Tex Avery, creëerde vanaf de jaren dertig figuren, die alleen door de beperking tot korte films bij het grote publiek iets minder bekendheid verwierven. Voor de liefhebbers van tekenfilms beschikken Bugs Bunny, Daffy Duck, Tweety, Sylvester, Porky Pig (Schweinchen Dick) en Elmer Fudd echter over een minstens zo grote reputatie als Mickey Mouse en Donald Duck. Voor wat betreft de meer eigentijdse bioscoopsuccessen doet Warner Bros. al evenmin onder voor de concurrentie.

De nadruk in het park ligt vooralsnog op enkele recente bioscoophits: Gremlins (de knuffeldieren uit twee films van Joe Dante, die in monstertjes veranderen wanneer ze na middernacht gevoerd worden) terroriseren een in chaos veranderend studiocomplex, waar de bezoekers in een treintje - te snel om alles goed te kunnen bekijken - doorheen denderen; de achtbaan, die over de kop slaat, staat in het teken van de Lethal Weapon-trilogie, al valt daar onderweg weinig van te merken; een stuntshow naar de kluchtenreeks Police Academy zou geestig zijn, als de humor niet zo sterk hing op het tegen elkaar schreeuwen van geüniformeerde Duitsers. De mooiste attractie is gewijd aan de filmserie The Neverending Story, gebaseerd op de kinderboeken van de onlangs overleden Duitse auteur Michael Ende. Een wildwaterbaan, waarin de bezoekers in een rond vaartuig naar beneden tollen, levert fraaie momenten op en een fysiek uiterst prettig gevoel naast een gegarandeerd nat pak.

Nog niet open de eerste week waren een illusionistische attractie gebaseerd op de western over een goochelaar-gokker Maverick; de Looney Tunes Studio Tour; de Warner Bros. Studio Tour; de Bermuda Driehoek; het Agfa-paviljoen gewijd aan de Duitse filmgeschiedenis; en een presentatie door Philips van de technologie van de 'special effects'.

Er is opvallend weinig aandacht voor de roemruchte geschiedenis van Warner Bros., een van de oudste Hollywoodstudio's. De gebroeders Abe, Sam, Harry en Jack Warner, zonen van joodse immigranten uit Midden-Europa, kochten al in 1904 hun eerste projector van de opbrengst van het paard van hun vader. Hun succes in zaken ging op en neer, totdat ze in 1927 het patent van Vitaphone op synchroon filmgeluid hadden verworven en de allereerste 'talkie', The Jazz Singer, vertoonden. In de jaren dertig specialiseerde Warner Bros. zich onder leiding van de jongste broer, Jack L. Warner, in harde gangsterfilms, die de geest van de Depressie weerspiegelden en sterren maakten van Edward G. Robinson, Humphrey Bogart en George Raft. Maar uit dat verleden is in Warner Bros. Movie World dus weinig te zien, behalve een jonge Ronald Reagan in de reeks 'bloopers' en Rick's Café Americain uit Casablanca, het centrale restaurant, waar de beste espresso van het park te krijgen is.

Met iets minder winkeltjes, iets meer groen en vooral een creatievere oplossing voor het taalprobleem (Disney heeft al lang bedacht dat er ook non-verbaal valt te communiceren), kan Warner Bros. Movie World uitgroeien tot een bescheiden alternatief voor Euro Disney, waar je bovendien geen hotel voor nodig hebt, omdat het eenvoudig op één dag te bereizen is.

Warner Bros. Movie World is gesitueerd in Bottrop-Kirchhellen, niet ver van Oberhausen. Er is een aparte afrit van de Autobahn Oberhausen-Emden, maar de beste aanrijroute vanuit Nederland loopt via de autoweg Arnhem-Oberhausen. Neem de afslag Dinslaken-Nord en volg de borden richting Kirchhellen en daarna de wegwijzers van WB Movie World.

Er is ook een treinverbinding via Oberhausen, waar men kan overstappen op de S-Bahn, een lokale trein die voor de ingang van het park stopt (halte Bottrop-Feldhausen). Het reisbureau OAD Reizen organiseert dagelijks rechtstreekse bustochten vanuit een groot aantal Nederlandse plaatsen (vertrek tussen 5.30 en 8.15u, informatie bij elk reisbureau).

Warner Bros. Movie World is t/m 1 sept. dagelijks geopend van 9 tot 21u, van 2 sept tot en met 3 nov van 10 tot 18u. (in weekeinden tot 19u). In de aanloopperiode gaat het park om 19u dicht en gelden gereduceerde prijzen (met waardebonnen). Toegangsprijzen: 35 DM voor volwassenen en kinderen vanaf 12 jaar, 28 DM voor kinderen van 4 t/m 11 jaar, onder de 4 jaar gratis. De achtbaan wordt ontraden aan zwangere vrouwen en mensen met hartklachten. Voor de allerkleinsten is er een uitgebreide speeltuin in de stijl van Looney Tunes. Tel. informatie over de stand van zaken 00 49 20 45 8990.