VS: 'hard gesprek' met Servië nodig

SARAJEVO, 17 JULI. De Amerikaanse Bosnië-gezant Richard Holbrooke verwacht vandaag harde onderhandelingen te moeten voeren met de Servische president Milosevic over het probleem van de oorlogsmisdadigers. Holbrooke liet dit gisteren vanuit Sarajevo weten in een vraaggesprek met het Amerikaanse televisie-station MSNBC.

Holbrooke zei dat Milosevic de Bosnisch-Servische leiders Karadzic en Mladic, door het oorlogstribunaal in Den Haag aangeklaagd wegens oorlogsmisdaden, uit hun functies moet zetten. “Het is zijn verantwoordelijkheid. Of hij daarvoor de macht heeft? Hij wordt verondersteld het te kunnen. Laten we ervoor zorgen dat hij het doet”, zei Holbrooke, chef-onderhandelaar van het vredesakkoord van Dayton.

Volgens hem schendt Milosevic het Dayton-akkoord omdat daarin medewerking met het Haagse tribunaal voor oorlogsmisdaden in ex-Joegoslavië is afgesproken. “Ik heb geen andere keus dan president Milosevic te vertellen dat hij dit deel van de overeenkomst niet naleeft.”

Holbrooke, terug als bankier op Wall Street, is door de Amerikaanse regering opnieuw naar de Balkan gestuurd om een doorbraak te forceren in de impasse rond de oorlogsmisdadigers, met het oog op de verkiezingen in Bosnië op 14 september.

Holbrooke zei gisteren niet te verwachten dat zijn gesprek met Milosevic tot de onmiddellijke verwijdering van Karadzic en Mladic zal leiden. “Denkt u alstublieft niet dat ze nu direct het vliegtuig nemen naar Nederland en zich melden bij het oorlogstribunaal in Den Haag”, zei hij.

Holbrooke en de NAVO hebben gisteren gewaarschuwd dat aanvallen van de Bosnische Serviërs op NAVO- of VN-personeel zullen worden beantwoord met “snelle militaire actie”. De Bosnische Serviërs dreigen met gijzelingen en aanvallen als het Westen probeert Karadzic en Mladic aan te houden. “Als zij enige actie ondernemen tegen IFOR [de door de NAVO geleide vredesmacht], kunnen zij op een snelle militaire actie rekenen”, zei Holbrooke.

IFOR-woordvoerder luitenant- kolonel Max Mariner zei dat “het antwoord is: probeer niet te komen” aan VN-politiemensen of de NAVO-vredesmacht. “We hebben een erg sterk mandaat”, aldus Mariner.

De Bosnische president Izetbegovic waarschuwde Holbrooke gisteren in hun gesprek dat de moslims de verkiezingen mogelijk boycotten als de Servische Democratische Partij daaraan met Karadzic als partijleider deelneemt.

Pagina 5: Overleg Veiligheidsraad

Op initiatief van Frankrijk zal de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties zich morgen buigen over de mogelijkheid de twee Bosnisch-Servische leiders aan te houden.

'Vredescoördinator' Carel Bildt heeft in een rapport aan de VN in New York gemeld dat er op Bosnisch-Servisch grondgebied in totaal vijftig verdachten van oorlogsmisdaden vrij rondlopen, vijftien op het gebied van de moslim-Kroatische federatie en drie in de federale republiek Joegoslavië.

In het noorden van Bosnië zijn enkele honderden moslim-strijders bezig met de bescherming van het dorp Dugi Dio, dat dit voorjaar aan de Bosnische Serviërs had moeten zijn overgedragen, zo hebben de VN gemeld. Volgens een woordvoerder van de Verenigde Naties zijn de strijders “twee keer zo veel als normaal bezig met de voorbereiding op gevechten”. Het dorp lag aan de Servische kant van de frontlijn tijdens de oorlog, waardoor de moslim-bevolking, de meerderheid, naar gebied van de moslims vluchtte. Volgens het vredesakkoord moet het dorp deel uitmaken van de Servische entiteit in Bosnië.

(Reuter, AP)