Japan snoeit fors om 'crisis'-tekort te verkleinen

TOKIO, 17 JULI. De Japanse regering wil volgend jaar fors bezuinigen op de staatsuitgaven omdat de staatschuld te hoog oploopt. Gisteren aanvaardde het kabinet een plan om “zonder uitzondering in alle uitgaven het mes te zetten”. Minister van Financiën, Wataru Kubo, zei vandaag dat de huidige fiscale situatie “als crisis is te omschrijven”.

De schuld van de centrale overheid zal aan het einde van het lopende begrotingsjaar 240 biljoen yen (3.692 miljard gulden) bedragen en de regering is per jaar 22 procent van de begroting (16 biljoen yen, 250 miljard gulden) kwijt aan aflossing. Als hierbij tevens de schulden van lokale overheden worden opgeteld komt het totaalbedrag op 442 biljoen yen (6.800 miljard gulden). Dit staat gelijk met 89 procent van het bruto binnenlands produkt. “De fiscale situatie van Japan is slechter dan van enig ander land in de geïndustrialiseerde wereld”, zei minister Kubo vandaag.

Het plan dat de regering gisteren aanvaardde is vorige week gepubliceerd als tussenrapport van een topzware adviescommissie van het ministerie van Financiën, onder voorzitterschap van Shoichiro Toyoda. Toyoda is tevens president van autofabrikant Toyota en voorzitter van de Keidanren, de invloedrijke 'federatie van economische organisaties'. Toyoda zei vorige week te hopen dat het publiek zich nu de ernst van de situatie zal realiseren. Het rapport stelt dat als er nu geen maatregelen worden genomen de staatsschuld “het dagelijks leven niet direkt beïnvloedt”. “Maar als de symptomen van de ziekte eenmaal naar buiten komen, zal het een grote operatie vergen”, voegt het er aan toe.

De gisteren aangenomen verklaring heeft als kern dat geen enkele uitgave 'heilig' is en kan ontkomen aan het mes. Volgens de regering zijn ook maatregelen om de economie te herstructureren hoogst nodig. Enkele parlementariërs uiten gisteren al hun oppositie tegen het voorgestelde einde aan de automatische groei van 5 procent van uitgaven aan openbare werken. Politici zijn gewend de belofte van dergelijke werken aan het electoraat in het eigen kiesdistrict te gebruiken als stemmenlokker.

Ook moet er volgens de plannen van het ministerie een einde komen aan speciale uitgaven die buiten de normale budgettering vallen. De regering is gewend via speciale budgetten geld uit te geven aan bijvoorbeeld stimulering van de economie, buitenlandse hulp en nutsbedrijven. De regering zal in de nabije toekomst een schuldenlast van 20 biljoen yen (ruim 300 miljard gulden) moeten overnemen die rest na de sanering en opsplitsing van de staatsspoorwegen in de jaren tachtig. “Wij zijn genoodzaakt de bevolking te vragen met ons deze pijn te dragen om een toekomst te kunnen scheppen voor onze kinderen”, aldus Kubo vandaag.