Een shockerend weerzien met president Boris Jeltsin

BARVICHA, 17 JULI. Het verschil in verschijning van de Russische president Boris Jeltsin is frappant: de man die ik in april zag was vol kracht; de man die ik gisteren zag had veel moeite met lopen.

Als een van de twee Amerikaanse journalisten die vice-president Al Gore vergezelden op zijn reis naar Rusland, werd ik toegelaten in het crèmekleurige regeringssanatorium waar Jeltsin, volgens de plotselinge aankondiging van Kremlin-functionarissen afgelopen maandag, twee weken 'vakantie' neemt.

Nadat ik ten slotte van veiligheidsbeambten toestemming had gekregen mij te voegen bij een kleine groep Russische journalisten, werd ik meegenomen naar de derde verdieping van wat een Russische functionaris “iets zoals de kuuroorden bij jullie” noemde.

Het gebouw, waar veel stafleden witte uniformen droegen, had de gecombineerde sfeer van een kantorencomplex en een ziekenhuis. Na enkele minuten wachten werden we binnengeleid in het kantoor waar foto's moesten worden genomen. Jeltsin stond alleen - als een soldaat op wacht, zijn armen langs zijn lichaam geplakt.

Met zijn onberispelijk gekamde witte haar staarde de 65-jarige Russische leider recht voor zich uit, onze aanwezigheid niet opmerkend. Na enkele minuten van nietsdoen scheen hij zich plotseling te realiseren dat de aankomst van Gore niet ophanden was. Langzaam draaide hij zich om en begon hij behoedzaam door de kamer te schuifelen, niet verder dan ongeveer drie meter, zich omwendend en terugkerend op zijn schreden, zijn ogen gefixeerd op de vloer. Hij concentreerde zich duidelijk ingespannen op het lopen.

De scène was shockerend voor iemand die hem in april had gezien in het Kremlin tijdens het bezoek van president Bill Clinton. Toen was de president vol kracht, maakte hij vrijmoedig grapjes en toonde hij geen teken van fysieke beperkingen. Nu was zijn gezicht bleek en had hij duidelijk aan gewicht verloren.

Toen vice-president Gore uiteindelijk arriveerde snelde hij door de kamer om de president de hand te schudden - dit om te voorkomen dat Jeltsin te ver naar hem toe moest lopen. De twee mannen liepen, samen met de Russische premier, Viktor Tsjernomyrdin, naar stoelen die vlakbij hen stonden. Jeltsin liet zich voorzichtig in een stoel zakken en ging rechtop zitten om er beter uit te zien toen de camera's het moment vastlegden.

Het geanimeerdst werd Jeltsin tijdens de ontmoeting toen Gore hem feliciteerde met zijn overwinning in de presidentsverkiezingen, eerder deze maand. Gore grapte: “Ik bewonderde in het bijzonder uw danstechnieken, die ik op de televisie zag.” “Dat zijn de dingen die je leert als je presidentskandidaat bent”, antwoordde Jeltsin lachend.

Naderhand wimpelde Gore vragen over Jeltsins gezondheidstoestand af. “Hij ziet er mijns inziens erg goed uit”, zei hij. “Hij schijnt in goede gezondheid te verkeren. Hij was ontspannen, hij lachte.”

Jeltsin had in oktober een hartaanval tijdens zijn terugkeer naar Rusland na een bezoek aan de Verenigde staten. Het was zijn tweede hartaanval in het afgelopen jaar. Hij sleepte zichzelf onverbiddelijk voort in zijn succesvolle herverkiezingscampagne, maar nu lijkt het erop dat de onzekerheid over zijn gezondheidstoestand de komende tijd vragen zal blijven oproepen. (Reuter)

    • Laurence Mcquillan