Voetreis naar Rome

Aan het eind van zijn beschouwing over Een voetreis naar Rome van Bertus Aafjes (CS 5-7) schrijft Bas Heijne, ter verklaring van het grote succes van dit boek, dat dit een reactie was op de na-oorlogse werkelijkheid.

'Alsof er helemaal geen oorlog was geweest. Juist na Auschwitz moet er een grote behoefte aan poëzie zijn geweest (-) Onschuld en reinheid, daar draait het in de surrogaatpoëzie van Een voetreis naar Rome om.'

Echter, in het bewustzijn van althans het niet-joodse deel van de Nederlandse bevolking speelde in de eerste jaren na de oorlog Auschwitz nog geen enkele rol; men kende zelfs de naam Auschwitz niet of nauwelijks. Mij is geen enkele roman of gedichtenbundel van niet-joodse auteurs van de eerste jaren na de oorlog bekend waarin de naam Auschwitz voorkomt of waarin aan de massale jodenvernietiging aandacht wordt besteed.

Het moge waar zijn dat het succes van Een voetreis naar Rome mede gezien moet worden als een mogelijkheid tot ontsnapping uit de grauwe, na-oorlogse werkelijkheid. Met Auschwitz had dit echter niets te maken.

    • Henriëtte Boas