Zjoeganov won in arme regio's

MOSKOU, 5 JULI. Wie kan nog beweren dat de markteconomie 'van nature' niet bij Russen past? Een blik op de kaart leert een eenvoudiger wetmatigheid: hoe meer de veranderingen van de afgelopen vijf jaar in een bepaalde regio hebben opgeleverd, hoe meer kiezers in die regio op de hervormer Boris Jeltsin hebben gestemd.

Rusland is geografisch verdeeld in wit en rood, langs de lijnen waarin het is verdeeld in mensen die van hervormingen profiteren en mensen die er het slachtoffer van worden.

In Moskou biedt een keur aan nieuwe winkels een voorheen ongekende hoeveelheid levensmiddelen. Honderden nieuwe bedrijven scheppen er relatief goedbetaalde banen. Van de kiezers in de Russische hoofdstad heeft maar liefst 77,3 procent op Jeltsin gestemd en maar 17,9 procent op Zjoeganov. In St.-Petersburg, Ruslands tweede stad, gaat het economisch ietsje minder en haalde Jeltsin ook ietsje minder: 73,8 procent tegen Zjoeganov 21,1 procent. Met de winning van grondstoffen wordt veel geld verdiend, onder andere door manipulaties met de exportregels die in het wat chaotische klimaat van de hervormingen mogelijk zijn geworden.

De regio's Tjoemen, Komi en Jakoetië (Sacha) zijn rijk aan olie en mineralen en stemden in meerderheid voor Jeltsin. Hetzelfde geldt voor de regio's die alleen al door hun ligging de afgelopen jaren betrokken zijn geraakt bij lucratieve buitenlandse handel, zoals Kaliningrad, Moermansk en Archangelsk. Het record boekte de regio Jamalo-Nenetsk, in het hoge noorden van Europees Rusland: 79,3 procent voor Jeltsin, 15,2 procent voor Zjoeganov.

De economische sector die onder Boris Jeltsin de afgelopen jaren het zwaarst heeft geleden is de landbouw. De belangrijkste verandering van de afgelopen vijf jaar is op landbouwgebied het uitblijven van overheidssubsidies. Het zuiden van Rusland is overwegend agrarisch en daarmee automatisch communistisch. In de provincie Tambov, waar de landbouwbedrijven er zo slecht aan toe zijn dat de lokale autoriteiten alweer de rode Sovjet-vlag hebben gehesen, haalde Jeltsin slechts 31,3 procent. Zjoeganov won in Tambov als nergens anders: hij kreeg 64,1 procent van de stemmen.