Verhuizende prinses verkoopt kunst

AMSTERDAM, 5 JULI. Fotografen en cameraploegen verdrongen zich gisteren in de bovenzaal van veilinghuis Sotheby's in Amsterdam. Prinses Christina verhuist naar het buitenland en wil af van een deel van haar verzameling oude kunst, antieke meubelen, en gebruiksvoorwerpen. Sotheby's gaf gisteren voor de pers een voorproefje van de kostbaarste stukken die de prinses van de hand doet.

Sotheby's Amsterdam, Rokin 102. Kijkdagen: 16,17,18/11 10-19u, 19/11 10-13u. Veiling: 19/11, 19.30u.

Tweehonderd lotnummers komen op 19 november onder de hamer. Behalve kunstvoorwerpen verkoopt de prinses zilver, kristal, tuinbeelden, schemerlampen, vazen en huishoudelijke voorwerpen. Het Provençaalse aardewerk servies met bloemen gaat de deur uit, terrines in de vorm van vruchten en pompoenen, de 'design' lepels en vorken uit de tijd dat de prinses nog studeerde, alsook de wijnvoorraad uit de kelder. Het veilinghuis verwacht dat er gretig zal worden geboden en schat de opbrengst op twee miljoen gulden.

Niet bekend

Het was bekend dat het gewezen echtpaar oude kunst verzamelde, maar Henry Hall, expert van de afdeling schilderijen van oude meesters bij Sotheby's, zei toch verrast te zijn over wat hij in huize Eikenhorst aantrof. “Het is een typische connaisseurs-collectie, met liefde, zorg en kennis van zaken samengesteld. Ze hadden een voorkeur voor de 16de en 17de eeuw. Elk meubel, elk schilderij heeft een functie in het huis en is gekocht omdat het paste in het geheel. Het is een klassiek soort verzameling die je twintig of dertig jaar geleden nog wel tegenkwam, maar nu bijna niet meer.”

Over de omvang van de totale collectie wil het veilinghuis geen mededeling doen. De prinses doet tien schilderijen van Nederlandse schilders van de hand, waaronder Venus rouwt om de dood van Adonis van Gerard de Lairesse (50.000 tot 70.000 gulden) en enkele voorstellingen van vogels en dieren in de stijl van David de Koninck. Hoogtepunt is het maniëristische schilderij Venus en Mars van Cornelis van Haarlem (1562-1638), geschat op zes tot negen ton.

Venus en Mars is in 1604 door Van Haarlem geschilderd. Links ligt een halfnaakte, wellustige Venus op bed met aan haar zijde een in een helder rood en geel fantasiepak gestoken Mars. Tussen hen in kijkt een blond engeltje goedkeurend toe. Het schilderij, dat 100 bij 132 centimeter meet, is tien jaar geleden door het echtpaar gekocht bij Sotheby's in New York voor 20.000 dollar. Nu is het een veelvoud daarvan waard. Het is een goede koop geweest, vindt Hall. “Zij hadden een goed oog voor de ontwikkeling op de kunstmarkt, al verzamelden ze niet uit oogpunt van belegging, maar om het huis in te richten. Het schilderij verkeert in zeer goede staat. Het is door zijn lichte, felle kleuren en de natuurgetrouwe huidtinten karakteristiek voor Van Haarlem. Het dateert uit zijn beste en meest productieve periode. Een jaar nadat hij dit schilderde stierf zijn vrouw en werd de kwaliteit van zijn werk minder. Het is waarschijnlijk een van de laatste van dit soort schilderijen dat nog in privébezit is. Vergelijkbare doeken hangen in de National Gallery in Stockholm en in het Baltimore Museum of Art. Ik denk overigens niet dat Nederlandse musea geïnteresseerd zullen zijn. Het Rijksmuseum heeft al drie mooie Van Haarlems, al zijn ze niet zo groot als deze.” Christina veilt het schilderij vermoedelijk om praktische redenen. De verzekeringswaarde ligt hoog. Ook is het volgens Hall een gunstige tijd om te verkopen, omdat er veel belangstelling is voor dergelijk werk.

Onder de sculpturen die de prinses verkoopt, bevinden zich een paar Zuid-Duitse 18de-eeuwse personificaties van 'Oorlog' en 'Vrede' en een 17de-eeuwse dansende faun, alle in brons. Twee vroeg 17de-eeuwse agaten siervaasjes uit Praag op een voet van lapis lazuli moeten 100.000 tot 150.000 gulden opbrengen. Twee vergulde Louis Quinze consoletafels met sierlijk gebogen poten zijn de duurste meubelstukken. Samen worden ze geraamd op 125.000 tot 165.000 gulden. Tot de hoogtepunten rekent Sotheby's ook twee monumentale, vergulde Spaanse reliëfpanelen uit de 17de eeuw (35.000 tot 45.000 gulden).

Niet bekend

    • Gerda Telgenhof