Onverzoenlijk

RADOVAN KARADZIC, leider van de Bosnische Serviërs en verdacht van oorlogsmisdaden, moet van de Amerikanen en Duitsers, desnoods met harde hand, uit het politieke krachtenveld van zijn land worden verwijderd. De Britten zijn voorstander van een zachtzinniger benadering wat heeft geleid tot een breuk in het Bureau van de Hoge Vertegenwoordiger, belast met de uitvoering van de Dayton-akkoorden.

Het hoofd van dit bureau, de Zweed Carl Bildt, zou zelf voor een gematigde aanpak zijn. IFOR zou intussen de ring om Pale, waar Karadzic verblijft, aanhalen, daarmee diens uiteindelijke aanhouding beogend.

Volgens 'Dayton' zou Karadzic al eind van het afgelopen jaar hebben moeten aftreden als president van zijn inmiddels als staatkundige entiteit erkende republiek. Sindsdien heeft Bildt met hem onderhandeld. Het resultaat is een impasse. Voor de tenuitvoerlegging van het aanhoudingsbevel tegen Karadzic van het Haagse hof, dat de in ex-Joegoslavië gepleegde oorlogsmisdaden berecht, is dat een handicap. Maar de veel gehoorde klacht dat de voor september in Bosnië voorgenomen verkiezingen in het gedrang zouden komen als Karadzic zich opnieuw kandidaat zou stellen, gaat voorbij aan de werkelijkheid. Die is dat de Bosnische Serviërs, met of zonder Karadzic, voor een toestand van voortgezette segregatie zullen stemmen.

DE LOKALE VERKIEZINGEN die zondag in Mostar zijn gehouden, zijn geheel langs de bestaande etnische scheidslijnen verlopen. De opvallende rust waarin de stembusgang van een meerderheid van de bevolking zich voltrok, had daar direct mee te maken. Mostar is en blijft een gedeelde stad. De Bosniërs hebben zich neergelegd bij de met geweld afgedwongen fysieke scheiding tussen de verschillende bevolkingsgroepen. Ook bij de landelijke verkiezingen zal dat straks de uitslag bepalen.

Als iemand heeft gedacht dat verkiezingen Bosnië uit de problemen zouden helpen, komt hij bedrogen uit. Het integrerend ferment in de bevolking is vernietigd. De gepleegde misdaden tegen de menselijkheid en de - door de internationale organisaties getolereerde - 'etnische zuiveringen' hebben hun werk gedaan. Dat heeft uitvoering van de akkoorden van Dayton vereenvoudigd - voorzover die in beëindiging van de oorlog voorzagen. Maar die andere taak, de wederopbouw van het land, is nagenoeg onuitvoerbaar geworden. De Bosniërs mogen zich hebben verzoend met de bestaande toestand, zij hebben zich nog lang niet verzoend met elkaar.