Karadzic' partij wil hem als kandidaat

PALE, 2 JULI. De partij van de Bosnisch-Servische leider Radovan Karadzic wil dat hij zich in september kandidaat stelt voor het presidentschap van de Servische Republiek in Bosnië. De internationale gemeenschap lijkt voorlopig niet bereid tot sancties tegen de Serviërs.

De afgevaardigden op het congres van de Servische Democratische Partij (SDA), die Karadzic vorige week al met overweldigende meerderheid als voorzitter herkozen, verzochten hem gisteren in Pale 'unaniem' (aldus het persbureau van de Bosnische Serviërs, SRNA) zich voor de verkiezingen in september kandidaat te stellen voor het presidentschap van de Servische Republiek in Bosnië. Het bestuur van de SDS sloot zich prompt bij dat verzoek aan met de opmerking dat het daarbij de wil vertolkt van “alle partijleden”. Of Karadzic zich daadwerkelijk kandidaat stelt, is niet gemeld.

In een toespraak op het congres viel Karadzic gisteren fel uit naar de internationale gemeenschap, die “niet alleen mij onder druk zet om af te treden”, maar die ook de SDS onder druk zet om “haar kandidaten niet te steunen”. Daarmee doelde hij op de bepalingen in het vredesakkoord van Dayton die hem en zijn legerleider Mladic uitsluiten van enige functie. “Hun vijand is dus niet Radovan Karadzic, hun vijand is de SDS, hun vijand is het Servische volk”, aldus Karadzic, die daaraan toevoegde dat de internationale gemeenschap “vrije verkiezingen vreest omdat de SDS ze met overweldigende meerderheid wint”.

Hij noemde die zege van de SDS bij de verkiezingen van september “een kwestie van overleven” en suggereerde dat rivalen in eigen kring zich op de rand van verraad begeven: “We moeten ons volk vertellen dat al diegenen die met ons concurreren om de macht de nationale belangen van de Serviërs verkwanselen.”

Karadzic zei dat de SDS in de verkiezingen van september een tweederde meerderheid nodig heeft “om te garanderen dat de Servische Republiek nooit meer wordt geïntegreerd in de [Bosnische] federatie”.

De onwil van Karadzic zich ondanks de 'overdracht' van zijn presidentiële bevoegdheden terug te trekken uit het politieke leven heeft de afgelopen dagen geleid tot een vergroting van de druk op de internationale gemeenschap om hem daartoe met sancties tegen de Bosnische Serviërs en Joegoslavië te dwingen.

Maar het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken maakte gisteren duidelijk dat op korte termijn niet tot sancties wordt besloten. Woordvoerder Nicholas Burns zei dat Karadzic' overdracht van zijn bevoegdheden “niemand” overtuigt en dat Washington van mening blijft dat de leider van de Bosnische Serviërs “naar Nederland wordt gestuurd om voor het VN-tribunaal te verschijnen”. “Een opnieuw opleggen van sancties blijft op elk moment een duidelijke mogelijkheid. Maar ik wil niet de indruk wekken dat dat iets is waartoe we vandaag zullen besluiten”, aldus Burns.

Carl Bildt, de 'vredescoördinator' in Bosnië, sprak zich gisteren tegen sancties uit. “Sancties zijn een ongelooflijk bot instrument en het duurt lang voor ze effect sorteren. Sancties zouden ook leiden tot de opdeling van Bosnië. Onze taak is het Bosnië te verenigen”, zo zei Bildt. (Reuter, AP)