Etnische partijen winnen in Mostar

MOSTAR, 2 JULI. De kiezers van de verdeelde stad Mostar hebben zondag volgens de voorlopige uitslag van de gemeenteraadsverkiezingen vrijwel unaniem langs etnische lijnen gekozen, de moslims massaal op de partij van president Izetbegovic, de Kroaten massaal op de Bosnische afdeling van de Kroatische regeringspartij. Onafhankelijke kandidaten en partijen of partijcoalities kregen nauwelijks stemmen.

Geheel naar verwachting beheerst de HDZ, de Kroatische Democratische Gemeenschap, de gemeenteraden van de drie wijken van West-Mostar die worden bewoond door Bosnische Kroaten, en worden de drie moslim-wijken van Oost-Mostar geheel gedomineerd door president Izetbegovic' Partij van Democratische Actie (SDA). De SDA, die campagne voerde met de leus 'Eén Mostar en één Bosnië', kreeg met 48,14 procent van alle uitgebrachte stemmen uiteindelijk iets meer dan de HDZ, die op 45,05 procent eindigde. In de gemeenschappelijke gemeenteraad krijgt de moslim-partij SDA daarmee negentien van de 37 zetels en de HDZ achttien. Het vredesakkoord van Dayton wees op basis van de vooroorlogse etnische samenstelling van de burgerij van Mostar nog zestien zetels toe aan de Kroaten en moslims en vijf aan de Bosnische Serviërs, die na het begin van de oorlog vrijwel allen uit Mostar zijn gevlucht.

Van de kleine partijen en partijencoalities en onafhankelijke kandidaten kreeg er niet één meer dan drie procent; geen van die partijen won een zetel. De opkomst bedroeg zestig procent, méér dan verwacht, gezien het grote aantal van de in 1991 ingeschreven keizers die Mostar in de loop van de oorlog zijn ontvlucht en nog niet zijn teruggekeerd.

Volgens waarnemers in Mostar hebben de verkiezingen de verdeling van de stad bekrachtigd. Sinds de onderlinge oorlog die de moslims en Kroaten in 1993 en 1994 hebben uitgevochten is Mostar een verdeelde stad, met twee gemeentebesturen, twee burgemeesters, twee munteenheden, twee vlaggen en twee soorten nummerborden. De HDZ, die zich verzet tegen de hereniging van de stad, liet gisteren weten dat “de inwoners van Mostar gemeenschappelijke belangen hebben en met elkaar moeten samenwonen”, maar liet daar direct op volgen dat de Kroaten recht hebben op hun eigen ontwikkeling. De SDA heeft in de nieuwe gemeenteraad met 19 van de 37 zetels een absolute meerderheid, maar zal volgens deze waarnemers niet in staat zijn de hereniging van de stad daarmee af te dwingen.

De HDZ kreeg uiteindelijk vooral minder stemmen dan de SDA wegens de lage opkomst van de in West-Europa wonende Kroatische inwoners van Mostar.

De gevluchte inwoners van Mostar konden in diverse Westeuropese landen stemmen, maar de Kroaten maakten van die gelegenheid nauwelijks gebruik. Volgens de voorlopige uitslagen won de SDA meer dan tachtig procent van de stemmen die door Mostarese vluchtelingen in West-Europa werden uitgebracht. (Reuter, AP, AFP)