Dit is een artikel uit het NRC-archief De artikelen in het archief zijn met behulp van geautomatiseerde technieken voorzien van metadata die de inhoud beschrijven. De resultaten van deze technieken zijn niet altijd correct, we werken aan verbetering. Meer informatie.
Bekijk hele krant

NRC Handelsblad

Entertainment

Tweede editie van Mysteryland, het grootste festival van housemuziek, in Eindhoven; Dood stoort feest van gabbers en zwabbers niet

EINDHOVEN, 24 JUNI. Één dode viel er op de tweede editie van Mysteryland, het grootste festival van house- en dansmuziek in Nederland. Een jongen uit Eindhoven overleed aan een hartstilstand, ondanks alle pogingen om het feest beter te organiseren dan twee jaar geleden in Rotterdam. In plaats van drie onafgebroken dagen was het festival teruggebracht tot één lange nacht.

De entreeprijs was verlaagd, het aantal buitenlandse dj's sterk teruggeschroefd en ook de locatie was veranderd: in plaats van de barre woestenij van de Maasvlakte was gekozen voor het beter bereikbare terrein van het voormalig militaire vliegveld in Eindhoven.

De kern van de Nederlandse gabbernatie was zaterdag zo goed als compleet, met meer dan twintigduizend fanaten waarvan ruim driekwart in karakteristiek gabbertenue; het 'Aussie'-trainingspak, de nikes, de dubbele oorbelletjes en het kale hoofd of, in het geval van de gabberina's, de staart met de opgeschoren nek. Met bussen en treinen waren deze deelgenoten van de enige oorspronkelijke jeugdsubcultuur die Nederland heeft voortgebracht, samengevlokt uit het hele land. Het particularisme en de onderlinge rivaliteit, vooral die tussen de grootste clans van Rotterdam en Amsterdam, werden voor een nacht vergeten. De gabbercultuur draait om prikkels: in één nacht moet 'alles naar de klote'. Dat gebeurt via een urenlange onderdompeling in een hemeltergend en zinnenontregelend geluidsbad van harde en geaccelereerde gabberhouse en krachtige techno die met 275.000 watt over het met stroboscoop en lasers verlichte vliegveld worden geblazen. Maar ook via een bungyjump-hijskraan, een gyro-dancer en een wild roterende octopus, kermisattracties die als pilootvisjes bij een walvis met de grote housefeesten meereizen. Daarnaast zijn er natuurlijk de drugs, die onverhoeds worden meegesmokkeld in onderbroek of beha.

Dat Nederland van Frankrijk in de kwartfinale Europees Kampioenschap Voetbal verliest, mag de pret niet drukken. Vreemd genoeg lijkt het de meeste gabbers niets te interesseren. Ook voetbal behoort voor even tot de wereld buiten de afrastering, binnen geeft men zich over aan de muziek. Maar liefst 45 dj's, formaties en producers treden op verspreid over vier tenten en een groot openluchtpodium. Het drukst bezocht is de Thunderdome-tent, waar tienduizend gabbers, mini-gabbers (onder de dertien) en zwabbers (meelopers) hun curieuze, wiebelende heup- en hoge kniedans uitvoeren. 'De dans van de ongestelde flamingo', noemt de Amsterdamse hardcore deejay Dano het. In de tent regent het druppels van gecondenseerd zweet die van het tentdak afdruipen. De geur is die van gesmoord parfum en vochtig, platgetrapt gras.

Behalve Dano draaien in Thunderdome ook The Prophet, Buzz Fuzz, Darkraver, Weirdo, Franky Jones, Lady Dana en Gizmo. Zij zijn de vertegenwoordigers van de underground gabber. De platen die ze draaien en voor een deel zelf hebben geproduceerd, bestaan uit kale beats (gemiddeld 200 per minuut), vermengd met industriële computergeluiden en samples uit de massacultuur, zoals tekenfilms, horror, voetbal en Hollywoodfilms. De muziek is net als de hele gabbercultuur bewust anti-esthetisch, volks en anti-intellectualistisch.

Op het podium buiten vinden veel live-optredens plaats van de bij een wat groter publiek geliefde happy-hardcore. Sommige acts, zoals de Party Animals en Mind Trust, hebben met hun eenvoudige stunteligheid wel iets weg van punkgroepjes in het midden van de jaren zeventig. In ieder geval stralen ze eenzelfde Fuck it all!-mentaliteit uit. Met oerkreten jutten ze de meute op. De muziek waarop ze als gedresseerde duiveltjes dansen, is door henzelf met Atari-computers in elkaar gezet.

Maar Mysteryland wil niet alleen een festival van de gabberhouse zijn. De organisatoren hebben daarom ook twee tenten ingeruimd voor experimentelere housesoorten. Muzikaal gezien is de Eclipse het interessantst, waar deejays als Wessel, Spider Willem, Zero One, Zodiak en de formatie Random XS een vooruitstrevende cocktail van jungle, acid en hardtrance bereiden. De tent is echter zo smal en de rookgordijnen prikken zo in de ogen, dat het ondanks de goede muziek toch een stuk aangenamer is in de rood-gele circustent daartegenover, die is omgedoopt tot The House of Love.

In deze tent draaien de bekendste dj's uit het mellow-circuit, zoals 100% Isis, Dimitri, Per, Michel de Hey, Angelo en Joost van Bellen. De tolerantie van het gabberpubliek ten aanzien van de zachtere housevarianten is aanmerkelijk groter dan die van mellows tegenover gabber. Op veel feesten in de softe sector van de house wordt alles wat zweemt naar gabber, zoals een kale kop met Nikes, op panische wijze bij de ingang geweigerd. Gabbers daarentegen blijken zaterdag niet te beroerd om een bad te nemen in de zweterige circustent waar gogo-danseressen op plateaus hitsige poses aannemen. Vooral Michel de Hey en Angelo slagen erin om dit publiek, dat houdt van hard en stevig, tot haar eigen genoegen, murw te beuken. De andere dj's vallen door de mand en krijgen het publiek niet enthousiast.

Het feit dat een jongen tijdens de party met een hartstilstand de EHBO is binnengedragen en om half zes in het Catharinaziekenhuis blijkt overleden, gaat geheel aan de dansende en bungyjumpende massa voorbij. “Verschrikkelijk”, zegt organisator Sander Groet van ID&T. “Ik zie de koppen van de kranten morgen al voor me. De hele hetze tegen de house zal nu weer in alle hevigheid losbarsten.”