Dit is een artikel uit het NRC-archief

Politie, recht en criminaliteit

Je weet hoe ze zijn

'Student gearresteerd wegens verkrachting'. Deze schokkende kop op de voorpagina van de dagelijkse universiteitskrant deed de University of Memphis schrikken. Ik was zelf niet zo geschokt, omdat ik al een vermoeden had waarover deze coverstory zou gaan. Ik wist dat mijn vriend Joe de vorige week een paar dagen in de gevangenis had doorgebracht na een aanklacht wegens verkrachting. Maar hij was nu weer vrij. Hij moest waarschijnlijk nog wel voorkomen, maar dat was slechts een formaliteit. “Ik zal je precies vertellen wat er gebeurd is, Robert. Ik deed het al drie maanden met dit meisje, zonder dat haar vriend er iets van afwist. Vorige week had die vriend, met wie ze al een paar jaar gaat, haar achtervolgd naar mijn huis. Op die manier was hij erachter gekomen dat ze mij achter zijn rug om zag. De avond dat hij het ontdekte heeft hij me bij de politie aangegeven. Zij heeft toegestemd in zijn verhaal, om hem niet te verliezen. Die avond had ze inderdaad op mijn kamer seks met me, maar er was geen sprake van verkrachting. De politie heeft ook geen enkel bewijs voor verkrachting kunnen vinden. Ze was niet gewond of zo. En ik weet zeker dat die politieagenten goed gezocht hebben. Omdat ik zwart ben namen ze volgens mij al van tevoren aan dat ik het gedaan had. Ik maak me er verder geen zorgen over. Ik ben onschuldig, dus ze kunnen me niks maken.”

Ik was er uiteraard niet bij geweest toen het gebeurde, maar zijn verhaal klonk aannemelijk. Hij had het meisje een paar maanden geleden aan me voorgesteld als zijn vriendin. En ik wist hoe gehorig zijn appartement was. Zijn roommates, die ik zeer betrouwbaar achtte, waren de bewuste avond thuis. Ze hadden geen lawaai gehoord. Toen het meisje het pand verliet had ze iedereen nog vriendelijk gegroet.

Ik begon het voorpagina-artikel te lezen. Het liet voor de lezer weinig twijfel open: deze student van onze universiteit - Joe's naam en adres werden in het artikel vermeld - heeft deze studente verkracht. Het verhaal van de brute verkrachting werd in geuren en kleuren verteld. Hij zou haar hebben vastgebonden, geslagen en verkracht. Over de achtergrond van de relaties tussen de betrokkenen werd niets verteld.

Joe werd op het artikel geattendeerd door zijn medestudenten, die hem in de collegezaal vroegen of hij degene was die in het artikel werd bedoeld. “Man, ik kon het niet geloven. Ik hoorde mensen achter mijn rug over mij praten. Ik kan nu niet meer naar mijn colleges gaan en ik kan me niet meer op deze campus vertonen.”

Joe's vrienden zijn allemaal overtuigd van zijn onschuld. “Dit is weer een voorbeeld van hoe de 'white man' ons probeert te onderdrukken. Joe mag blij zijn dat het meisje ook zwart is, net als haar vriend. Want als ze blank was geweest zou hij nog veel dieper in de problemen zitten. Ik denk dat je die schoolkrant voor de rechter moet slepen. Zij hebben er voor gezorgd dat jouw loopbaan op deze universiteit is afgelopen. Ik denk dat je hier veel geld uit kunt slepen. Zeker als de rechter je onschuldig verklaart.”

Op de redactie van de schoolkrant lagen ze niet wakker over de gevolgen van de publicatie. “Het is nu eenmaal onze gewoonte om de naam van een verdachte in het artikel te noemen. Ik weet ook niet zeker of hij schuldig is, maar ik neem aan dat iemand niet voor niets naar de politie gaat. Het lijkt me dat hij het gedaan heeft. Anders zou de politie hem toch niet gearresteerd hebben? Bovendien, je weet toch hoe die negers zijn? Het zijn allemaal verkrachters en moordenaars.” Een dag na het verschijnen van het artikel hoort Joe dat hij definitief moet voorkomen. De persoon van de rechter stemt hem niet vrolijk: een blanke vrouw die zelf twee keer verkracht is en wier dochter vorig jaar ook slachtoffer van verkrachting werd. Maar Joe is opgelucht als hij terugkomt van de rechtbank. “De rechter heeft me moeten vrijspreken wegens gebrek aan bewijs. Dat meisje was er ook. Toen ik binnenkwam begon ze naar me te zwaaien. Na afloop kwam ze naar me toe en vroeg of we weer vrienden konden worden.”