Inbreken op telefoonnet mogelijk maar moeilijk

ROTTERDAM, 22 MEI. De wraak smaakte PTT Telecom gisteren zoet, toen de onderneming de 'bewijzen' - dat inbreken op het telefoonnet, en in het bijzonder op de lijn van minister Sorgdrager (Justitie) - als bedrog wist te ontzenuwen.

Blijft de vraag of het mogelijk is in te breken op PTT-lijnen en op kosten van anderen telefoongesprekken te voeren. PTT Telecom windt er geen doekjes om: “Ja, natuurlijk kan dat. Wij hebben zoveel kabels in de grond liggen, er zijn zoveel kwetsbare plekken - nergens ter wereld zijn telefoonkabels voor 100 procent te beveiligen.”

De vraag moet volgens PTT Telecom anders luiden: kan je ongemerkt op een kabel inbreken, kan een klant daarvan de dupe worden, kunnen klanten opgezadeld worden met torenhoge rekeningen waarvan ze de herkomst niet kennen? “En daarop is het antwoord: nee. Als we het niet tijdens de inbraak merken, dan valt het altijd wel achteraf te constateren.”

Een woordvoerder van PTT Telecom wijst erop dat het net voortdurend op afstand wordt bewaakt. “Kwetsbare schakelkasten zijn allemaal rechtstreeks aangesloten op een centrale. Zodra zo'n kast wordt geopend, gaat een signaal naar die centrale en kunnen wij zien wie dat doet - onze mensen hebben daarvoor pasjes met PIN-codes - of dat het door onbevoegden gebeurt. In dat laatste geval sturen we er direct iemand op af.”

Schakelkasten die bij onraad niet rechtstreeks alarmeren zijn volgens PTT Telecom elektronisch beveiligd en alleen te openen met behulp van pasjes met PIN-code. Wie daarover niet beschikt moet geweld gebruiken en dat is, zegt de woordvoerder, nagenoeg altijd vast te stellen. “In zulke gevallen wordt een klant die een claim indient altijd schadeloos gesteld.”

Ook plaatsing van automatische nummerkiezers, zogeheten diallers, op ondergrondse telefoonkabels is pas mogelijk als deze worden beschadigd. Een metalen mantel en plastic omhulsel moeten worden verwijderd om de benodigde draad bloot te leggen. Dat valt volgens de PTT dus ook vast te stellen. “Los van het feit dat, wanneer je een specifieke aansluiting wilt hebben, eigenlijk moet inbreken op de enkelvoudige kabel naar het huis zelf. Vaak valt het wel op als iemand in je voortuin aan het graven is.”

Een kwaadwillende 06-exploitant zal het weinig uitmaken op wiens naam of rekening gevoerde gesprekken worden geboekt. Die kan ook op straat een meervoudige kabel (laten) blootleggen om op een van de strengetjes een dialler te plaatsen. De Telecom-woordvoerder: “Je zou zelfs met dat doel een onderzeese kabel kunnen opvissen. Maar ook dan valt altijd fysieke schade te constateren en wordt de klant schadeloos gesteld.”

In hoeverre de claims van de werkgroep 06-gedupeerden gebaseerd zijn op daadwerkelijk oneigenlijk gebruik van telefoonlijnen, zegt PTT Telecom niet te kunnen vaststellen zolang het niet de gevraagde inzage in de klachtenlijst krijgt. “Wij behandelen individuele claims zeer zorgvuldig. Maar we kunnen niets met klanten die zich alleen bij de werkgroep melden en ons niet de kans geven eventueel onrecht recht te zetten.”

Werkgroep-voorzitter A. Claessen heeft wel ooit een lijst van dertig klagers overhandigd, maar volgens PTT Telecom ging het daarbij deels om klachten uit de jaren 1987-1989. “Te lang geleden om nog te kunnen uitzoeken.” Ook bevatte het lijstje namen van klanten die volgens PTT Telecom eerder al door rechter of geschillencommissie - waarin onder anderen PTT, Consumentenbond en een onafhankelijke rechter - in het ongelijk waren gesteld.

Overigens zijn wel gevallen bekend waarin hackers zich via hun computer toegang wisten te verschaffen tot PTT-centrales om zo kosteloos telefoongesprekken te voeren. Daarvan was dan de telefoonmaatschappij de dupe, zegt H. Albeda van de Consumentenbond. Albeda wijst op een eerder ontdekte fraude waarbij werd gebeld op kosten van niets vermoedende Scope-kaarthouders. De daarbij betrokken PTT'ers zijn echter ontslagen, gedupeerden kregen de schade vergoed.