Voorkeur; Musea

FRANTISEK KUPKA Het oeuvre van de Tsjechische schilder Frantisek Kupka (1871- 1957) beweegt zich tussen uitersten. Van barokke vrouwelijke naakten tot sobere composities van rechthoekige kleurvlakken. Tijdens zijn leven bleef Kupka vrij onbekend en nog steeds behoort hij tot de minder populaire pioniers van de abstracte kunst. Maar hoe groot de veranderingen ook zijn die zich in de loop van Kupka's lange carrière voltrekken, zijn signatuur met sierlijke Jugendstil-krullen blijft ongewijzigd. Frantisek Kupka in Het Paleis, Lange Voorhout 74, Den Haag. T/m 16 juni. Di-zo 11-17u.

MUNCH NA MUNCH Dit zijn schilderijen waar je je in wilt verliezen. Kleuren vloeien in elkaar over en zijn het volgende moment weer ferm en helder. De illusie is zó overtuigend dat de rode tomaten in het stilleven bijna van het doek afrollen, de groene kool glanst verleidelijk in het zonlicht. Tegelijkertijd blijven ze penseelstreek, ze zijn slechts het resultaat van de enkele beweging van een trefzekere hand. Edvard Munch (1863-1944) was een groot schilder. In de jaren negentig werd Munch internationaal bekend met zijn dramatische symbolistische schilderijen, waarvan De Schreeuw (1893) de beroemdste is. Ruim dertig schilderijen en een twaalftal tekeningen en gouaches, alle uit de periode 1910-1944, zijn nu te zien in het Stedelijk Museum. Munch is in Amsterdam gecombineerd met bekende favorieten van Rudi Fuchs als Markus Lüpertz, Jannis Kounellis, Günther Forg, Per Kirkeby, Georg Baselitz, Joseph Beuys, Arnulf Rainer en Karel Appel. Munch en na Munch - of de hardnekkigheid van schilders. T/m 9 juni in het Stedelijk Museum, Paulus Potterstraat 13, Amsterdam. Ma t/m zo 11-17u.

RÉMY ZAUGG Het gebeurt niet vaak dat je een museumzaal binnenloopt, het licht overvloedig langs de helwitte wanden ziet stromen, wat onwennig om je heenkijkt en onmiddellijk wordt aangesproken - letterlijk wel te verstaan. 'Imagine', zegt het schilderij met de zwarte, schreefloze koeieletters, het eerste dat je tegenkomt op de tentoonstelling van Rémy Zaugg in het Kröller-Muller Museum, 'you do not see, but I me the painting I see you'. Zaugg laat zijn schilderijen tegen de toeschouwers praten. Tegelijkertijd lijkt Zaugg te willen zeggen dat de taal het in zeggingskracht altijd aflegt tegen het beeld. Dat maakt de manier waarop zijn schilderijen praten bijzonder intrigerend - wie goed kijkt kan ze soms zièn schreeu

wen. Rémy Zaugg: The Work's Unfolding. T/m 5 mei in Otterlo. Di t/m zo 10-17u.

ROOMSCH Wie een indringend beeld wil krijgen van het rijke roomse leven 1900-1950 moet de tentoonstelling 'Roomsch in alles' bezoeken. Zo is er een een huiskamer nagemaakt, waarin de feestdag van de ccomunie aanschouwelijk wordt gemaakt; een meisje in haar witte communiejurk neigt naar heeroom die haar komt feliciteren, vader rookt een sigaar en moeder snijdt de taart aan. Aan de muur hangt de pauselijke zegen en op het dressoir staat een Heilig Hartbeeld. Roomsch in Alles, Het Rijke Roomse Leven 1900-1950. T/m 30 juni in Museum Catharijneconvent, Nieuwe Gracht 63, Utrecht. Di t/m vr 10-17u, za en zo 11-17u.

RUNGE EN FRIEDRICH Jacob van Ruisdael schilderde het al in de zeventiende eeuw: weidse vlaktes, een boslandschap met wolken, in alle denkbare tinten grijs en blauw. Zijn schilderijen bevatten geen moraal, geen verborgen boodschap, behalve misschien deze ene, dat de mens nietig was in vergelijking met de wereld om hem heen. Duitse romantische schilders zoals Philipp Otto Runge en Caspar David Friedrich verbeeldden de natuur, krap een eeuw later, niet in al haar woeste aantrekkingskracht, maar vormden de natuur om en verhieven het tot godsdienstig symbool. Toen Friedrich, de bekendste schilder in dit genre, in 1808 zijn Kruis in de Bergen tentoonstelde, wist iedereen: dit was geen ode aan de natuur, dit was een altaarstuk met de natuur als onderwerp. Philipp Otto Runge en Caspar David Friedrich. Het jaar en de dag. T/m 23 juni in het Van Gogh Museum, Paulus Potterstraat 7, Amsterdam. Di t/m zo 10-17u.

VERMEER In kleine kabinetten in Den Haag hangen ruim twintig schilderijen die tot de mooiste ter wereld behoren. Deze schilderijen van de Delftse meester Johannes Vermeer zijn uit alle windstreken bijeengebracht, en later, wanneer de tentoonstelling in het Mauritshuis voorbij is, zullen ze nooit meer samen te zien zijn. Voor sommige schilderijen is het soms dringen, maar met enig geduld zijn de doeken toch goed te zien. T/m 2 juni. Kaarten zijn alleen nog in beperkte mate bij de kassa van het museum te koop. Met Pinksteren (26/27 mei) en op een aantal donderdagen en vrijdagen is het museum tot middernacht geopend. Open: alle dagen van 09-18u, do. en vr. tot 21u.

EN VERDER Delftse meesters, tijdgenoten van Vermeer overzicht van de Delftse schilderschool in de 2de helft van de 17de eeuw, t/m 2 juni, Museum Het Prinsenhof, Delft; Frank van Hemert: 124 werken tot 2 juni in het Haags Gemeentemuseum; Jan Eisenloeffel ((1876-1957), pionier in metaal-design, t/m 2 juni in het Singer Museum, Laren; Guido Geelen, t/m 30 juni De Pont, Tilburg; Power & Gold t/m 15 sept in Museum voor Volkenkunde, Rotterdam; schilderijen van Giorgio Morandi t/m 12 mei, Italiaanse tekeningen t/m 2 juni en Vissen van Solnhofen t/m 25 mei in het Teylers Museum, Haarlem; Legioen met natte voeten. Het Romeinse leger in Nederland t/m 27 okt in het Leger Museum (Armamentarium), Delft;