Verantwoordelijken nog buiten schot; Kamermeerderheid achter Van Traa

DEN HAAG, 17 APRIL. Een ruime Kamermeerderheid steunt op hoofdlijnen de conclusies en aanbevelingen van de commissie-Van Traa. Dit bleek gisteravond en vanmorgen tijdens het debat over het rapport van de parlementaire enquêtecommissie.

Hoewel de Kamer niet alle opsporingsmethoden van de politie in - gedetailleerde - wetgeving wil vastleggen, hoeft de commissie-Van Traa niet bang te zijn dat de parlementariërs grote gaten in haar werkstuk zullen schieten. PvdA-woordvoerder Kalsbeek zei bijvoorbeeld: “Wie dit rapport in een la durft te stoppen bewijst politie en justitie en uiteindelijk de democratische rechtsstaat een slechte dienst.”

De meeste partijen vinden het te vroeg om te praten over mogelijke consequenties voor degenen die verantwoordelijk zijn voor de gesignaleerde misstanden. CDA-woordvoerder Hillen vond wel dat het oordeel van de commissie-Van Traa over de huidige bewindsvrouwen van Justitie, Sorgdrager (D66) en Schmitz (PvdA), “vrij mild” is.

Ook relativeerde Hillen de door de commissie gesignaleerde crisis in de opsporing. Hillen vroeg de commissie onder meer of de crisis buiten de Randstad net zo hevig is als daarbinnen. Ook hekelde hij de verdeeldheid van de commissie op het punt van de aanvaardbaarheid van het doorlaten van verdovende middelen als opsporingsmethode.

De meerderheid van de Kamer neigt ernaar om de omstreden recherchemethode van het bewust op de markt laten komen van drugs af te wijzen. Sinds de verschijning van het enquêterapport op 1 februari leken veel fracties, net als minister Sorgdrager die methode niet helemaal te willen uitsluiten. De commissie-Van Traa vindt het doorlaten van verdovende middelen of andere illegale goederen ontoelaatbaar. Deze methode om topcriminelen in de val te lokken heeft volgens de commissie nauwelijks resultaten opgeleverd, is gevaarlijk voor de volksgezondheid en is in het buitenland ook verboden.

PvdA, VVD en D66 lieten blijken gevoelig te zijn voor die argumenten. Het justitie-apparaat en de politie willen de mogelijkheid van drugsdoorlating onder stringente voorwaarden behouden. “Maar het is niet duidelijk wat nou precies die stringente voorwaarden zijn. Ik heb nog niets gehoord, ook niet van Docters van Leeuwen, de voorzitter van de procureurs-generaal”, zei PvdA-woordvoerder Kalsbeek. Ook haar D66-collega Dittrich was niet overtuigd zolang de regering niet heel duidelijk aangeeft waar de grenzen liggen, zo zei hij vanmiddag.

CDA-woordvoerder Hillen denkt dat de recherche wel degelijk “grote vissen” kan pakken als zij partijen verdovende middelen niet in beslag neemt, maar op straat laat komen. Korthals van de VVD: “Maar een grote vis wordt zelden of nooit gevangen.”

PvdA-fractiewoordvoerder Kalsbeek bleek gisteravond voorstander van het instellen van een vaste rapporteur inzake de bestrijding van de zware misdaad. Zij stelde voor een of meer Kamerleden te belasten met het voortdurend bijhouden van de ontwikkelingen op dit terrein als een vervolg op het enquête-onderzoek. Haar fractiegenoot Van Traa opperde die gedachte vorige week al in een vraaggesprek.

Pag.3: 'Subcommissie moet extra aandacht geven aan misdaad'

GPV-fractievoorzitter Schutte zei meer te zien in een 'mini-enquête' over een jaar om te onderzoeken wat de effecten zijn van het werk van Van Traa.

Het Kamerlid Sipkes (GroenLinks) sprak zich vanochtend uit tegen het voorstel van Kalsbeek: “We willen geen super-Kamerlid als excuus-Truus.” Sipkes zei wel te voelen voor het instellen van een subcommissie door de Kamercommissie voor Justitie die extra aandacht besteedt aan de bestrijding van de georganiseerde misdaad.

VVD-woordvoerder Korthals stelde gisteravond voor onderscheid te maken tussen de officier van justitie die verdachten voor de rechter brengt en de officier die rechercheteams leidt. De VVD'er pleitte ervoor om dan ook de opleiding tot officier in tweeën te splitsen. Dit voorstel vloeit voort uit de opvatting van de VVD-fractie dat in de toekomst uitsluitend het OM het gezag zou moeten hebben over de opsporing. Burgemeesters moeten in de visie van de VVD hun beheersverantwoordelijkheid overdragen aan de hoofdofficieren van justitie.

RPF en SGP legden veel nadruk op de positie van de verantwoordelijken, onder wie de recherche jarenlang ongestoord haar gang heeft kunnen gaan. De twee christelijke fracties vinden het onjuist dat de ministers Sorgdrager en Dijkstal (Binnenlandse Zaken) bij voorbaat worden gespaard terwijl op een lager niveau functionarissen worden overgeplaatst.