Melkert wil maatschappelijke ondernemers

DEN HAAG, 15 APRIL. Om de strijd tegen de werkloosheid te winnen zijn meer maatschappelijke ondernemers nodig. Dit zei minister Melkert (Sociale Zaken) vanmiddag bij het in ontvangst nemen van de brochure Werken aan Werk van het Convent van Christelijk-Sociale Organisaties.

Melkert verzette zich tegen de betiteling “kunstbanen” voor werk dat met inzet van uitkeringsgeld wordt gecreëerd. “Wat is er eigenlijk tweederangs om stadswacht te zijn, bejaarden te helpen, in de kinderopvang of op school te assisteren, in het bedrijfsleven werkervaring op te doen of met inzet van uitkeringsgeld het gat in de markt van persoonlijke dienstverlening op te sporen”, aldus Melkert vanmiddag. “Nieuwe werkgelegenheid” hoeft volgens Melkert niet alleen van de overheid afkomstig te zijn, maar kan ook worden gemaakt door “maatschappelijke ondernemers”. Zonder een “positieve maatschappelijke instelling” zal het volgens de minister niet lukken mensen die langdurig op een uitkering zijn aangewezen weer aan een baan te helpen.

Vice-voorzitter J. Blankert van de werkgeversvereniging VNO-NCW, die het eerste exemplaar van de brochure aan Melkert aanbood, noemde de langdurige werklooshe “een gevaar voor onze samenleving”. Het Nederlands Christelijk Werkgeversverbond (NCW), dat Blankert vertegenwoordigt, is samen met het Christelijk Nationaal Vakverbond (CNV) één van de belangrijkste aangesloten organisaties van het Convent.

Blankert waarschuwde dat “onze maatschappij niet in een sociaal mijnenveld moet ontaarden”. In de door hem aangeboden brochure worden twintig lokale projecten voor de bestrijding van langdurig werkloosheid beschreven. Veel van deze projecten worden gefinancierd met uitkeringsgeld. Zo geven de ervaren, meestal gepensioneerde adviseurs van de Stichting Kleinnood gratis advies aan ondernemingen met minder dan 100 werknemers. In totaal zijn bij de jaarlijks door Kleinnood geadviseerde bedrijven zo'n 10.000 arbeidsplaatsen betrokken. Bij veel bedrijven wordt een faillissement voorkomen of wordt de bedrijfsvoering verbeterd, aldus de brochure. Daardoor blijven elk jaar honderden arbeidsplaatsen behouden.

Producent van huishoudelijke artikelen Brabantia in Valkenswaard experimenteert met semi-autonome werkgroepen die grote verantwoordelijkheid en vrijheid van handelen hebben.

De betreffende medewerkers nemen, tot op zekere hoogte, hun eigen beslissingen ten aanzien van produktieplanning en voorradbeheer, ze regelen vrije dagen, vakanties en verschoven werktijden. Als resultaat van de nieuwe werkwijze halveerde het ziekteverzuim van 15 procent. Uitval ten gevolge van kwaliteitsproblemen liep eveneens terug.

Bij Philips werkten vanaf 1982 ruim 7000 langdurig werklozen mee aan een project met werkervaringsplaatsen. Van deze deelnemers heeft ruim 60 procent na afloop van het werkervaringsjaar betaald werk weten te vinden. In 1994 en 1995 lag dit percentage op respectievelijk 70 en 76 procent.