Luyten weggehoond op De Vijverberg

DOETINCHEM, 12 APRIL. Alle mensen met een blauw-wit hart spraken gisteravond na kwart over negen schande over scheidsrechter Hugo Luyten. Hij had 'hun' De Graafschap, hun bloedeigen De Graafschap, dat de punten zo hard nodig heeft, zojuist ernstig benadeeld in de verloren wedstrijd tegen PSV (1-2). Zelfs van de eretribune daalde een striemend fluitconcert neer op de arbiter.

Er bestaan nogal wat mensen met een blauw-wit hart. In moeilijke tijden als deze komen ze massaal naar hun knusse stadion De Vijverberg om hun helden naar voren te schreeuwen. Daarbij tolereren ze geen ongerechtigheid. De Graafschap mag strijdend ten onder gaan, maar dan moet de tegenstander het wel verdienen.

PSV had allerminst recht op de zege. Slechts het eerste half uur heersten de Eindhovenaren die door dit resultaat nog een sprankje hoop op de titel houden. De Graafschap was in die beginfase zichzelf niet. De Doetinchemmers kwamen overal een stap te laat met als gevolg dat PSV de bal snel rond kon laten gaan. De thuisclub holde moedeloos achter de gasten aan en kwam niet aan aanvallen toe. Mogelijk zorgde Luyten er voor dat De Graafschap een kwartier voor rust het initiatief overnam. Hij had PSV na veertien minuten al een strafschop cadeau gedaan toen Philip Cocu met de verdedigers Fabian Wilnis en Eric Redeker in de buurt naar de grond ging.

Wim Jonk schoot het presentje binnen. Toen Luyten nadien ook het iets feller wordende spel van de thuisclub telkens met een vrije trap bestrafte, was het hek van de dam. De Graafschap raakte geïrriteerd, het publiek ook. Het geluid zwelde aan in het stadion, de messen werden geslepen. Elf lusteloze zebra's veranderden op slag in elf hongerige panters.

Onder leiding van Rene van de Brink en Rob Matthaei streed De Graafschap voor iedere meter grond. PSV werd onder de voet gelopen, maar Reinder Hendriks en Virgil Breetveld wisten de kansen niet te verzilveren. De sfeer in het kolkende stadion was perfect. Volgende week neemt het gemeentebestuur een beslissing over een nieuw onderkomen voor de club. De Graafschap zal ongetwijfeld een modernere accommodatie nodig hebben om door te kunnen groeien, maar sluiting van De Vijverberg zou een verlies betekenen voor het betaalde voetbal.

De verdiende gelijkmaker viel kort na rust. Toen veel mensen nog niet op hun plaats zaten, kreeg De Graafschap op de rand van het strafschopgebied een vrije trap. Luyten had evengoed een strafschop kunnen geven, want de overtreding van Stan Valckx op Eric Viscaal leek binnen de lijnen. Het maakte Viscaal weinig uit, zijn schot verdween loepzuiver in de kruising.

Heel even liet de thuisclub de teugels vieren, maar al snel werden ze dubbel zo strak weer aangehaald. Van de Brink luidde met zijn temperament de ene na de andere aanval in, Fabian Wilnis liet niemand meer door de verdediging komen, Viscaal fungeerde regelmatig als balafpakker en zelfs de vaak onrustige doelman Ron Olyslager straalde overtuiging uit.

In dat geweld riep De Graafschap nog twee keer vergeefs om een strafschop. Eerst tikte Hennie Meijer de bal langs bewaker Jaap Stam om vervolgens tegen hem aan te lopen. Later liep Viscaal langs Stan Valckx, die hem heel licht beroerde waarop de aanvaller gretig naar de grond duikelde. Geen strafschop, zou Viscaal later toegeven. Zowel Meijer als Viscaal vonden de eerste situatie wel rijp voor een elf-metertrap. Ze gingen eraan voorbij dat Stam geen kant op kon en eigenlijk gewoon bleef staan toen Meijer voorbij kwam. Luyten had dus gelijk, maar hij had in de eerste helft voor iets veel onbenulligers wel naar de stip gewezen. Vandaar toch die begrijpelijke woede.

Het aantal daadwerkelijke kansen voor De Graafschap was niet groot. De ploeg miste het raffinement om openingen in de vijandelijke defensie te creëren. Toch was een overwinning verdiend geweest. Die ging in de slotfase mee naar Eindhoven. Marciano Vink kopte een minuut voor tijd de bal ongehinderd achter Olyslager. De menigte werd stil, de klap was genadeloos hard. De rust werd vlak na het laatste fluitsignaal nog één keer verstoord, toen 9.000 supporters, van arbeiders, directeurs, kinderen tot sponsorvrouwen, massaal 'Luyten bedankt' zongen. Het cynisme dat erachter schuilging was pijnlijk.