Hoe je langzaam en smaakvol ouder kunt worden

Mr. Holland's Opus. Regie: Stephen Herek. Met: Richard Dreyfuss, Olympia Dukakis, Glenne Headly, Jay Thomas, W.H. Macy. In 27 theaters.

Voor zijn rol als muziekleraar in een suffige buitenwijk kreeg Richard Dreyfuss dit jaar een Oscarnominatie. Mr. Holland's Opus is dan ook het soort film dat Amerikaanse jury's graag zien: een sentimenteel verhaaltje, een idealistische maar o zo rechtschapen hoofdpersoon, wat probleemfiguren en sympathieke minderheden in de bijrollen, af en toe een vrolijke noot om de ernst te doorbreken. Voeg daarbij een soundtrack met veel fijne hitjes uit het recente verleden, en het succes van goedaardige draken als Dead Poets Society en Dangerous Minds is binnen handbereik.

Glenn Holland is een pianist die droomt van het schrijven van hemelbestormende composities, maar die door de onvoorziene geboorte van zijn doofstomme zoon gedwongen wordt om als leraar op een middelbare school de kost te verdienen. Zijn lessen doen wonderen. Zo leert een zwarte jongen zonder ritmegevoel drummen in de schoolfanfare en krijgt een amuzikale klarinettiste zo veel zelfvertrouwen dat ze de politiek in gaat.

Tussen het altijd dankbare werk door moet Mr. Holland niet alleen zien dat hij in de gratie blijft bij de conservatieve rector van zijn school, maar ook dat hij zijn vrouw en zijn opgroeiende kind niet te veel verwaarloost.

Dertig jaar volgt regisseur Stephen Herek (Critters, Don't Tell Mom the Babysitter's Dead) het lief en leed van de langzaam en smaakvol verouderende Mr. Holland. De film duurt gelukkig maar twee uur - al moet ik daarbij opmerken dat die behoren tot de langste die ik het afgelopen half jaar in de bioscoop heb doorgebracht. De belangrijkste reden daarvoor is de onbenulligheid van de hoofdpersoon, een man die alleen te vergelijken is met de titelheld uit de Monty Python-sketch 'The Dull Life of a Stockbroker'.

Het is moeilijk te zeggen wat het genantste moment is uit Mr. Holland's Opus. Is het de scène waarin Mr. Holland als een moderne Antonius verzocht wordt door een van zijn beeldschone leerlingen en bij wijze van bezwering door de fotoboeken van zijn gezinnetje gaat bladeren? Of is het de finale waarin de vuttende muziekleraar een symfonische serenade krijgt van al zijn oud-leerlingen? Nee. Het larmoyante hoogtepunt ligt eerder, wanneer Mr. Holland zijn zoon en plein publique toezingt met een grafschennende versie van John Lennons zwanezang 'Beautiful Boy'. Ik schaam me er nòg voor dat ik op dat moment de zaal niet heb verlaten.

    • Pieter Steinz