CAO-eisen houden Bonn verder af van EMU-norm

BONN, 29 MAART. In Duitsland is een groot gevecht over de CAO voor ambtenaren op komst, dat het voor 1996 toch al met tenminste 14 miljard mark overschreden financieringstekort nog eens met 20 miljard kan vergroten. De uitkomst van dat gevecht wordt medebeslissend voor de vraag of Duitsland net als in 1995 niet zal voldoen aan een vereiste voor toetreding tot de Europese muntunie, namelijk een maximaal tekort van 3 procent (of 60 miljard mark).

Ondanks de matige economische conjunctuur en de uitgavenstop die minister Theo Waigel (financiën) eerder deze maand afkondigde wegens de al na twee maanden gebleken overschrijding van zijn tekort eisen de bonden van overheidspersoneel ÖTV en DAG voor 1996 een CAO-verbetering met 4,5 procent. Bij die eis, die voor 3,2 miljoen ambtenaren geldt, hebben de bonden van postpersoneel, politie en onderwijs zich aangesloten, zodat de op 25 april beginnende onderhandelingen effect zullen hebben voor omstreeks vijf miljoen mensen.

De zogeheten CAO-commissies van ÖTV en DAG hebben gisteren overeenstemming bereikt over hun eisenpakket, waartoe ook een nog niet precies bepaalde extra verhoging voor laagbetaalden en een maandelijks extra bedrag van 100 mark voor leerlingen behoren. De bonden eisen voorts dat de ambtelijke beloningen in Oost- en West-Duitsland snel op één niveau worden gebracht. Nu verdient een Oostduitse ambtenaar gemiddeld pas 84 procent van wat zijn Westduitse collega ontvangt (in het Oostduitse bedrijfsleven beloopt de achterstand gemiddeld nog 25 procent). De lopende, éénjarige, CAO's eindigen in Oost-Duitsland eind deze maand, in West-Duitsland eind volgende maand.

De bonden hebben klemmende pleidooien voor een nullijn van minister Manfred Kanther (CDU, binnenlandse zaken), mede namens de deelstaten en gemeenten, van de hand gewezen. Volgens Kanther en de andere overheidswerkgevers bevinden de bonden zich met hun eisen “buiten elke werkelijkheid”. Alleen de eisen voor het door ÖTV en DAG vertegenwoordigde overheidspersoneel zouden per jaar al 20 miljard extra kosten meebrengen, zei hij. Kanther maakte duidelijk dat hij van Waigel geen ruimte zal krijgen om in te gaan op zulke eisen, die volgens hem trouwens bestaande werkgelegenheid bedreigen.

ÖTV-voorzitter Herbert Mai zei dat zijn bond rekening gehouden heeft met de toestand van de economie en de krappe kas van de overheden. Hij wees op verdergaande eisen hier en daar in het bedrijfsleven (in de bouw bijvoorbeeld: 6 procent) en waarschuwde dat teveel inkomensmatiging de koopkracht en daarmee de economie zou schaden. Net als Kanther c.s. zitten Mai en zijn collega's in een moeilijk parket. Kanther is begin dit jaar, na ruggespraak met de bonden, met voorstellen voor een “slankere staat” met minder banen en invoering van prestatieprikkels gekomen. Bij het overheidspersoneel is de stemming sindsdien flink verslechterd.