Turkse premier wil af van verbod les in Koerdisch

ANKARA, 22 MAART. De Turkse premier, Mesut Yilmaz, pleit voor een “realistische en moedige” benadering van het vraagstuk van de Koerden in Turkije. Zo moet als eerste stap het verbod op onderwijs in de Koerdische taal worden opgeheven, aldus Yilmaz.

De nieuwe premier zei dit tegen journalisten die hem vergezelden bij een bezoek aan Igdir, in het oosten van het land. “De problemen kunnen niet langer met militaire middelen alleen worden opgelost”, erkende hij.

Volgens politieke waarnemers wijzen de uitspraken van Yilmaz op een nieuwe, bredere aanpak van het vraagstuk van de Koerden in Turkije. Zelfs het inwilligen van de eisen van gematigde Koerden als het opheffen van het verbod op onderwijs en televisie-uitzendingen in het Koerdisch ketsten tot nu toe af op de onverzettelijke houding van het overwegend conservatieve Turkse parlement, dat geen concessies wenste te doen aan de separatistische PKK, de Koerdische Arbeiders Partij die sinds 1984 in een guerrillastrijd is verwikkeld met het Turkse leger. Hierbij zijn in de afgelopen jaren een kleine 20.000 slachtoffers gevallen. Volgens Yilmaz is het terrorisme van de PKK nu grotendeels onder controle, zodat het mogelijk is politieke maatregelen door te voeren.

In een poging een verbroedering tussen de Turken en de Koerden tot stand te brengen reisde de Turkse regeringsleider gisteren naar Igdir, aan de grens met Armenië, voor de viering van Nevroz. De 21ste maart wordt door de Koerden als hun nieuwjaar gezien; de Turken beschouwen het als een begin van de lente. De Turkse staat legde gisteren vooral de nadruk op de culturele aspecten van dit feest, nadat de 21ste maart in de afgelopen jaren was uitgelopen op een bloedige confrontatie tussen het leger en aanhangers van de PKK.

De Turkse premier kondigde eerder al aan in de komende weken een regeringscommissie te zullen vormen, met hemzelf aan het hoofd, die een plan voor het Koerdische gebied moet opstellen. De indruk is dat naast de samenstelling van een economisch ondersteuningspakket voor deze sterk verarmde regio, de uitzonderingstoestand zal worden opgeheven. Op grond hiervan hebben de plaatselijke autoriteiten verregaande bevoegdheden om de grondwettelijke vrijheden van de burgers te beperken. Yilmaz denkt tevens aan een versoepeling van enkele artikelen in de anti-terreurwet, vooral wat betreft de mogelijkheden om te demonstreren.

Om te voorkomen dat PKK-strijders de komende weken opnieuw massaal de grens overtrekken naar Turkije, voert het Turkse leger momenteel permanent luchtaanvallen uit in Noord-Irak. Er zijn geen berichten over doden of gewonden. De operatie wordt in de komende dagen voortgezet.

PKK-leider Abdullah Öcalan sloeg gisteren een opmerkelijk verzoenende toon aan jegens Duitsland, waar de regering na een reeks incidenten tussen PKK-aanhangers en politie nu harde maatregelen overweegt. Hij ontkende dat de Koerden of de PKK Duitsland de oorlog henbben verklaard, zoals in Koerdische kring is gesuggereerd. “Wij respecteren de democratische orde in dit land”, zei hij tegenover een Koerdisch televisiestation. Wel zei hij te verwachten dat Duitsland niet Turkije zal helpen de Koerdische minderheid te onderdrukken.