Fusie of overname kan Nedlloyd redden

ROTTERDAM, 22 MAART. Met de regelmaat van de klok duiken er met name uit Skandinavië geruchten op over kopers die bereid zijn een bod te doen op Nedlloyd, Nederlands grootste transportconcern. Enkele jaren geleden werd de rij geopend door de Noor Torstein Hagen, die door de hardnekkigheid waarmee oudbestuursvoorzitter Rootliep het Nedlloyd-fort verdedigde, uiteindelijk vijftig miljoen armer met de staart tussen de benen afdroop. Maar de enorme maritieme clusters (scheepvaart, financiering, offshore) in Skandinavië beschikken over wel meer vrije jongens die goed in hun slappe was zitten en die bovendien maritieme investeerders kunnen vinden voor de miljarden die nodig zijn voor een overname van Nedlloyd.

De Noorse ondernemer Jonh Fredriksen, eigenaar van de bij Wales gestrande tanker Sea Empress, die zijn grote geld verdiend heeft tijdens de oorlog tussen Iran en Irak door zijn tankers onverzekerd de Perzische Golf in te sturen, is voorlopig de laatste die zijn oog op Nedlloyd heeft laten vallen. “Voor een raider is Nedlloyd natuurlijk een waanzinnig interessant bedrijf”, zegt analist Cees Haasnoot van Stroeve Effectenbank. “Wanneer je Nedlloyd stript en de afzonderlijke delen verkoopt, dan krijg je een opbrengst die de huidge beurswaarde van het bedrijf ver overtreft.”

Nedlloyd is een bedrijf dat nog veel verborgen waarde herbergt. Zelfs na de verkoop van offshore-bedrijf Neddrill aan het Amerikaanse Noble Drilling, dat Nedlloyd de prima prijs oplevert van 300 miljoen dollar cash en 50 miljoen dollar aandelen, blijft er nog het nodige over. Een 49 procents deelneming in Martinair, sleep- en bergingsbedrijf Smit Internationale en een minderheidsbelang in overslagbedrijf ECT. Met de eventuele opbrengsten bij een verkoop van die activiteiten kan de winst nog jaren worden opgepoetst en dividend worden uitgekeerd aan de aandeelhouders, die het vertrouwen in Nedlloyd meer en meer dreigen te verliezen.

De ironie is echter dat deze 'camouflagetactiek' de achterdeur uit is voor Nedlloyd, dat met zijn kernactiviteiten - containervaart en wegvervoer - niet goed raad weet. Deze twee belangrijkste actviteiten binnen het bedrijf halen bij lange na niet de door bestuursvoorzitter Leo Berndsen gehanteerde rendementseis van 10 procent op het geïnvesteerde vermogen. Sterker nog, de zeescheepvaart moet op de 'vechtmarkt' voor containers met zijn moordende concurrentie rekening houden met een negatief resultaat.

Maar de vloot verkopen of uit de scheepvaart stappen is alleen al uit sentimentele en nostalgische overwegingen bij Nederlands grootste rederij vloeken in de kerk en dus onbespreekbaar. Nedlloyd wil nieuwe schepen in de toekomst niet meer in eigen beheer nemen maar deze gaan charteren. Om uit de problemen te komen, zou dat eigenlijk met de hele vloot moeten gebeuren. Want de voordelen van samenwerking met vier andere grote containerrederijen leveren Nedlloyd op dit moment niet de kostenvoordelen op om profitabel te kunnen opereren. Containers staan vaak op verkeerde plaatsen in de wereld, moeten daardoor leeg worden verscheept en leveren dus niets op.

Nedlloyd denkt met het verschepen van een miljoen containers per jaar mee te kunnen spelen op de markt. Maar Maersk en Sealand, de twee grootste die tot overmaat van ramp de krachten hebben gebundeld, zitten al op twee miljoen containers en zij kunnen door de straks nog grotere schaalvergroting binnen de smalle marges op de vervoersmarkt de schaarse winsten opstrijken. Bovendien wordt de klant steeds kritischer. Hij eist meer kwaliteit, maar is daarvoor niet bereid extra te betalen.

Daarom verdient het aanbeveling binnen Nedlloyd nog eens uitvoerig stil te staan bij de vraag wat het bedrijf nu precies wil: een grote wegvervoerder zijn of een grote containerrederij. De resultaten wijzen nu alweer enkele jaren uit dat Nedlloyd te kleinschalig is om als totaal integrator voor de klant van deur tot deur het vervoer te regelen. Alleen een grote fusie of overname kan de schaalvoordelen opleveren waardoor Nedlloyd zich kan meten met de drie grootste in de wereld op dit gebied, Maersk, Sealand en Evergreen.