VS leveren Taiwan beperkt aantal wapens

De Verenigde Staten hebben een verzoek van een jaarlijks terugkerende militaire Taiwanese delegatie om de levering van een groot pakket wapensystemen maar zeer ten dele gehonoreerd.

Deze keer vroeg Taiwan om onder andere Orion maritieme patrouillevliegtuigen, Harpoon-raketten tegen scheepsdoelen en diesel-elektrische onderzeeboten; wapensystemen die vooral nuttig zijn voor het doorbreken van een zeeblokkade. De VS besloten uitsluitend Stinger-luchtdoelraketten en elektronica-apparatuur toe te zeggen. De VS beroepen zich bij deze terughoudendheid op het akkoord dat in 1979 met de Volksrepubliek China werd gesloten om de defensiebanden met de 'afvallige provincie' minder innig te maken. De Amerikaanse terughoudendheid is echter grotendeels schijn; op praktisch al het materieel van het Taiwanese leger staat het stempel Made in the USA.

In de jaren tachtig hielden de VS zich nog aan hun belofte om uitsluitend defensief wapentuig aan Taiwan te leveren, en dan nog maar mondjesmaat. De regering van president Reagan weigerde bijvoorbeeld in 1983 om Northrop F-5G Tigershark gevechtsvliegtuigen te leveren, ook al konden die uitsluitend worden gebruikt voor de luchtverdediging. Wel waren Amerikaanse technici betrokken bij het ontwerp van het eigen Taiwanese gevechtsvliegtuig Indigenous Defense Fighter, IDF. En zo bemanden de spionagediensten van de VS ook diverse afluisterstations op Taiwanese eilandjes om inlichtingen in te winnen over de strijdkrachten van de Volksrepubliek.

Na het neerslaan van de demonstraties voor meer democratie op het Plein van de Hemelse Vrede in Peking in 1989 trokken de VS zich steeds minder aan van de toegezegde beperkingen op de levering van wapentuig. In 1992 stelde president Bush Taiwan 150 F-16 gevechtsvliegtuigen in het vooruitzicht. De eerste F-16 moet volgende zomer door de Taiwanese luchtmacht in gebruik worden genomen. China protesteerde hier heftig tegen en wees de VS erop dat Israel binnen een jaar na de levering van dit type jachtbommenwerper in 1981 op duizend kilometer van de thuisbases de Iraakse atoomcentrale bij Bagdad vernietigde; nauwelijks een bewijs voor de defensieve eigenschappen van dit type vliegtuig.

Het aantal beloofde leveringen nam daarop echter alleen maar toe. Alle Taiwanese strijdkrachtonderdelen kunnen hierdoor de komende jaren grondig worden gemoderniseerd. Als een van de weinige landen ter wereld beschikt Taiwan nu over een versie van de Patriot-luchtafweerraket, de marine least sinds kort zes fregatten van de Knox-klasse en de landmacht kreeg weliswaar minder moderne, maar in vergelijking met de Chinese tegenhangers superieure M-60A3 tanks. Aangezien de meeste wapensystemen nog geleverd moeten worden, zien sommige militaire analisten de Chinese dreigementen als een laatste kans: de sterkte van de Taiwanese strijdkrachten zal de komende jaren aanzienlijk toenemen.

Hoewel de VS dus allerhande materieel hebben geleverd - ook de levering op termijn van de Orions is niet uit te sluiten en al eerder zijn Harpoon-raketten geleverd - heeft het land bij één type een grens getrokken: onderzeeboten. Overal ter wereld azen onderzeebootbouwers nu op de droomorder met een waarde van miljarden dollars die Taiwan wil plaatsen. De meeste onderzeebootwerven bevinden zich door een overvolle markt en een moordende concurrentie in grote moeilijkheden. Maar geen enkele regering heeft de werven toestemming gegeven voor de levering van deze boten, ervanuitgaande dat de reusachtige potentiële Chinese markt op den duur meer profijt zal opleveren. Taiwan heeft op dit moment twee volstrekt verouderde Amerikaanse onderzeeboten in dienst en twee moderne Nederlandse van de Hai Lung-klasse. Naar verluidt is de Taiwanese marine over deze laatste twee uitermate tevreden.