Peres treft Palestijnen te hard

In het Akkoord van Oslo kwamen Israel en de Palestijnen overeen dat tijd de wonden moest helen voordat over een definitieve oplossing zou worden gesproken. Maar de terreur van Hamas heeft volgens Salomon Bouman de zwakte van deze vredestactiek pijnlijk blootgelegd.

Voor de verschrikkelijke Hamas-zelfmoordaanslagen in Jeruzalem en Tel Aviv is geen enkel excuus te bedenken. Dat premier Shimon Peres na de aanslag in Tel Aviv, die op de twee Hamas-moordpartijen in Jeruzalem volgde, 'in brand' vloog en Hamas 'de oorlog' verklaarde is begrijpelijk. Maar ondoorgrondelijk is het vrijwel hermetisch sluiten van Israels grenzen voor ernstige Palestijnse zieken wier leven alleen in Israels ziekenhuizen kan worden gered. Als premier Peres denkt dat dit de manier is om Hamas uit te roeien heeft hij nog weinig kaas gegeten van de Palestijnse realiteit.

Hamas schreeuwt voor de verspreiding van haar haat-doctrine tegen Israel om martelaren. Niet alleen geestelijk vergiftigde jonge Palestijnen die zich in het vooruitzicht in de hemel verder te kunnen leven met 72 maagden in Israels steden opblazen, maar ook Palestijnse zieken die als gevolg van de Israelische politiek in Palestijnse ziekenhuizen overlijden zijn martelaren.

Het opblazen van huizen van Hamas-terroristen en het voornemen weer tot uitwijzing van een aantal leden van deze moslim fundamentalistische organisatie over te gaan zal ongetwijfeld nieuwe Palestijnse zelfmoordterroristen kweken. De effectiviteit van deze politiek is nooit bewezen, alleen maar gesuggereerd. De Palestijnen beschikken over gegevens waaruit blijkt dat de motivatie van messentrekkers en moordenaars vaak pure wraak is voor onder andere het opblazen van huizen.

De woede van premier Peres over de Hamas-terreur, die aan de deur van zijn electorale kansen op 29 mei klopt, is eerlijk. Geen mens kan onbewogen blijven bij de versnippering van levens in een honderdste van een seconde in de centra van Israels grootste steden.

Maar wie kan onbewogen blijven bij de zware collectieve straf die Israel om veiligheidsredenen aan het Palestijnse volk heeft opgelegd? Zo'n strenge afgrendeling van de Palestijnse gebieden van Israel, die het karakter heeft van een middeleeuws beleg, kregen de Palestijnen zelfs tijdens de intifada niet voorgeschoteld.

Het gaat premier Peres er niet om de magen van de Palestijnen van honger te laten knorren of Palestijnen in ziekenhuizen wegens gebrek aan medicijnen te laten sterven. Maar dat zijn wel de gevolgen van een politiek die tot doel heeft Yasser Arafat te dwingen Hamas en de Islamitische Jihad op de knieën te brengen.

De collectieve straf, die premier Peres de Palestijnen vanuit een militaire machtspositie oplegt, is vernederend voor een volk dat meende na de handdruk tussen premier Yitschak Rabin en Yasser Arafat in Washington onafhankelijkheid aan de horizon te zien staan en onlangs Arafat tijdens de eerste democratische verkiezingen een sterk vredesmandaat gaf.

De noodsignalen uit het Palestijnse vredesfront zijn wegens het scherpe contrast tussen de droom en de werkelijkheid alarmerend. Niemand is daar gevoeliger voor dan Jossi Sarid, de minister van milieuzaken van de Burgerrechtenpartij, die gisteren in Gaza een ontmoeting had met Arafat.

De Palestijnse leider voelt de politieke bodem waarop hij zijn vredespolitiek met Israel stoelt onder zijn voeten wegzakken. In niet mis te verstane bewoordingen waarschuwde Sarid dat de Israelische overreactie op de Hamas-terreur deze organisatie juist de wind in de zeilen geeft. “Hamas zal alles overspoelen”, waarschuwde hij.

De enige oplossing om uit de huidige crisis met de Palestijnen te komen is de Palestijnen op heel korte termijn de stichting van een onafhankelijke Palestijnse staat in het vooruitzicht te stellen. Alle andere oplossingen zijn volgens Sarid geklets en spelen de Palestijnse oppositie tegen het vredesproces in de kaart.

“De Israelische afgrendeling van de Palestijnse gebieden moet worden bestreden, want het is niet langer een oorlog tegen terreur maar een economische oorlog die het bestaan van het Palestijnse volk bedreigt”, schreef Annahar, een Palestijnse krant in oost-Jeruzalem gisteren. “We hebben het nog nooit zo slecht gehad”, beamen Palestijnen in Gaza, terwijl een tussen Bangkok en Tel Aviv ingelegde luchtbrug duizenden arbeiders uit Thailand naar Israel vliegt om de opengevallen Palestijnse arbeidsplaatsen in de bouw en de landbouw over te nemen. “Is dat de vrede die Yasser Arafat ons beloofde?”, zeggen Palestijnen in Gaza.

Israel heeft om zijn eigen redenen Yasser Arafat zó zwaar onder druk gezet, dat hij in Gaza zo langzamerhand wordt gezien als een onderaannemer van Israels veiligheidsdoctrine. Hoge functionarissen van de militaire inlichtingendienst, die overigens geen dubbeltje geven voor Arafats betrouwbaarheid, erkennen dat hij aan het hoofd van de Palestijnse piramide toch onmisbaar is. Een soort kurk op de fles waaruit chaos kan spuiten als hij er af wordt gehaald.

Het is jammer dat premier Peres tijdens de top in Sharm-el-Sheich om electorale redenen niet de moed opbracht om Yasser Arafat de hand te schudden. Hem als een paria behandelen tijdens zo'n bijzondere top, die voortzetting van het vredesproces en strijd tegen de terreur tot leidmotief had, maakt hem voor de Palestijnse publieke opinie tot een clown. Zo moet niet met vredespartners worden omgegaan, zelfs niet in deze voor Israel zo moeilijke dagen.

Het Israelisch-Palestijns vredesproces heeft door de recente gebeurtenissen een tragische wending genomen. De zwakte van het Akkoord van Oslo is pijnlijk duidelijk aan de oppervlakte gekomen. In Oslo werd voor een geleidelijke ontknoping van het Israelisch-Palestijns conflict gekozen. Tijd zou de wonden moeten helen voordat over de eindoplossing zou worden gesproken.

De tijdsfactor is echter de grootste vijand van Oslo geworden. De Hamas-terreur, dr. Baruch Goldstein, de moordenaar van 29 Palestijnen in een moskee in Hebron ruim twee jaar geleden, en Yiggal Amir die premier Yitschak Rabin vermoordde, hebben zich tussen het tijdschema van de uitvoering van het Akkoord van Oslo gewrongen. Oslo heeft de fanatiekste tegenstanders van de Israelisch-Palestijnse verzoening in beide kampen de tijd gegeven om een aanslag op de vredeshoop te doen.