Frankrijk stopt vleesimport; Rapport over koeienziekte schokt Britten

BRUSSEL/LONDEN, 21 MAART. Britse vleeseters en boeren hebben geschokt gereageerd op de bekendmaking, gisteren, door de Britse minister van volksgezondheid, Stephen Dorrell, dat tien Britten, die gestorven zijn aan de ziekte van Creutzfeldt-Jakob, mogelijk besmet zijn door vlees van koeien met de verwante 'gekke-koeien-ziekte'.

Dorrell heeft vanmorgen verklaard dat de Britse regering in het uiterste geval zal besluiten de veestapel van elf miljoen runderen te laten slachten. De Franse regering heeft vanochtend aangekondigd voor onbepaalde tijd de import van Brits rundvlees te staken. Volgens een Britse regeringsfunctionaris gaat het Franse importverbod in tegen de Europese regels.

Volgens een woordvoerder van het Nederlandse ministerie van landbouw is er vooralsnog geen reden om maatregelen te treffen. Volgens het ministerie van volksgezondheid komt de 'gekke-koeienziekte' in Nederland niet voor en is het nog te vroeg om conclusies te trekken uit de Engelse gegevens.

De 'gekke-koeienziekte' werd in Groot-Brittannië ontdekt in 1985 en is sinds 1989 onder controle. De incubatietijd van de ziekte varieert van vier tot veertig jaar. Daarom sluit prof. John Pattison, de voorzitter van de overheidscommissie die op de 'gekke-koeienziekte' toeziet, niet uit dat de tien sterfgevallen mogelijk het begin zijn van “een bijzonder grootschalige epidemie”. Meer dan tienduizend Britse scholen hebben besloten bij de lunch geen rundvlees meer te serveren.

Op basis van statistisch materiaal heeft de microbioloog prof. Richard Lacey geconcludeerd dat in het ergste geval een half miljoen mensen zijn besmet. De Creutzfeldt-Jakob ziekte is dodelijk en wordt door dementie en een volledig verlies van de spiercontrole vooraf gegaan. De ziekte kwam tot dusver vrijwel alleen voor bij oudere mensen. Daarom wekken de tien gevallen die zich de afgelopen twee jaar openbaarden, ongerustheid: geen van de slachtoffers was ouder dan 42.

De tien Britten bij wie de Creutzfeldt-Jakob ziekte geconstateerd werd, zouden al in de eerste jaren van de epidemie besmet moeten zijn geraakt. Voor de Nederlandse consument bestaat geen enkel gevaar, zegt een woordvoerder van het Produktschap voor vee, vlees en eieren. Rundvlees dat uit het Verenigd Koninkrijk wordt geïmporteerd mag alleen van 'BSE-vrije bedrijven' komen. Import van levende runderen vanuit Groot-Brittannië naar Nederland komt niet voor. Een aantal wetenschappers in de Britse overheidscommissie heeft vorige week voorgesteld om alle 11,8 miljoen Britse koeien te slachten. Uiteindelijk heeft de commissie gemeend met twee andere voorzorgsmaatregelen te kunnen volstaan.

Pag.5: Britse minister: ik eet nog rustig een biefstuk

Duitsland heeft zich de afgelopen jaren het meest gevoelig getoond voor berichten over de gekke-koeienziekte. Eerder dit jaar besloten drie deelstaten de invoer van Brits rundvlees te verbieden. Daarmee handelden ze in strijd met de Europese regels, zo liet de Europese Commissie de federale regering in Bonn weten.

De nieuwste ontwikkelingen zouden voor Duitsland een reden kunnen zijn om de grens alsnog te sluiten voor het Britse rundvlees. Met een beroep op een zogeheten 'vrijwaringsclausule' kan de regering in Bonn daartoe eenzijdig besluiten. In dat geval moet de Europese Commissie een standpunt formuleren over het Duitse besluit. Indien dat afwijzend zou zijn, maar Bonn zou bij zijn standpunt blijven, kan de Commissie naar het Europese Hof van Justitie stappen. Morgen komen wetenschappers van de Commissie en uit de vijftien lidstaten van de Europese Unie in Brussel bijeen om zich te beraden over de Britse mededelingen. Aanstaande maandag volgt dan een bijeenkomst van het permanente veterinaire comité, dat, afhankelijk van het advies van de wetenschappers, mogelijk maatregelen zal afkondigen om het gevaar in te dammen van de verspreiding van de ziekte.

De Britse landbouwminister Douglas Hogg probeerde de Britse vleeseters gisteren gerust te stellen met de verzekering dat hij de avond tevoren nog met smaak een biefstuk had verorberd. Britse bewindslieden hebben zich de afgelopen jaren bij herhaling laten fotograferen terwijl ze hun tanden in een beefburger zetten. Na de epidemie van de 'gekke koeien-ziekte' in de jaren tachtig die 400.000 Britse koeien het leven kostte, wilden ze laten zien hoe verantwoord vlees eten weer was.

Boerenorganisaties voorspellen een ramp voor de bedrijfstak. Ze verwachten dat de vraag naar Brits rundvlees op korte termijn met zeker de helft zal teruglopen. Bijna de helft van de Britse boeren is voor zijn inkomen geheel of gedeeltelijk afhankelijk van de koe. De markt was zich net aan het herstellen van eerdere berichten over de risico's van het eten van rundvlees. Vlak voor kerstmis was de verkoop al met eenvijfde gedaald. Minister van volksgezondheid Stephen Dorrell verklaarde gisteren in het Lagerhuis dat er nog steeds geen enkel wetenschappelijk bewijs is dat de 'gekke koeien-ziekte' door vleesconsumptie op mensen kan worden overgedragen.

Volgens waarnemers in Brussel zal een exportverbod niet nodig zijn. De afgelopen jaren heeft Brussel al verboden afgekondigd om 'vermalen' runderen in veevoeder voor herkauwers te gebruiken of om daarvoor slachtafval te gebruiken van runderen. Een woordvoerder van de Nederlandse supermarktketen Albert Heijn, dat het zogeheten Greenfieldvlees importeert uit Groot-Brittannië zei vanmorgen dat het gegarandeerd vrij is van gekkekoeienziekte. Albert Heijn is een van de grootste Nederlandse importeurs van Brits rundvlees. Het vlees komt uit Noord-Ierland. “Al ons Greenfields-vlees komt van bedrijven die gegarandeerd BSE-vrij zijn”, aldus een woordvoerder van Albert Heijn. “We hebben een heel streng controleprogramma rond het vlees”. Het is nog onduidelijk is of de commotie in Engeland van invloed is op de vleesverkoop in Nederland.