VS en China gaan overleggen in Den Haag

WASHINGTON/TAIPEI, 20 MAART. De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, Christopher, ontmoet op 21 april in Den Haag zijn Chinese ambtgenoot, Qian Qichen, om overleg te voeren over Taiwan. Dat heeft een woordvoerder van Christopher gisteren bekendgemaakt.

De Amerikaanse minister van Defensie, Perry, heeft Peking gisteren gewaarschuwd dat de Verenigde Staten een “verdomd goede marine” hebben. “Niemand moet dat ooit vergeten”, aldus Perry in een toespraak tot leden en ex-leden van het Amerikaanse Congres. Een woordvoerder van het Pentagon zei gisteren dat het vliegdekschip Nimitz zaterdag of zondag bij Taiwan aankomt en zich bij de daar reeds aanwezige Independence zal voegen. De VS leggen, aldus de woordvoerder, de Chinese waarschuwing om niet door de Straat van Taiwan te varen, naast zich neer. “We behouden ons het recht voor om in internationale wateren te varen. Of we wel of niet door de Straat van Taiwan varen is nog niet besloten.”

Het Chinese persbureau Nieuw-China heeft vanmorgen bekendgemaakt dat de militaire oefeningen met echte munitie in het zuidelijke gedeelte van de Straat van Taiwan inmiddels volgens plan zijn afgerond. In het noordelijke gedeelte van de Straat hebben echter nog steeds oefeningen plaats. Eerder maakte Peking bekend dat deze tot maandag, twee dagen na de presidentsverkiezingen in Taiwan, doorgaan.

Volgens de Amerikaanse krant The Washington Post hebben de VS gisteren besloten Taiwan een aantal geavanceerde wapensystemen te leveren. Een Taiwanees verzoek voor onderzeeboten zou echter zijn afgewezen omdat levering daarvan de spanning tussen Taipei en Peking zou doen oplopen.

Voordat het overleg in Washington tussen de VS en Taiwan gisteren plaatshad, onderstreepten Amerikaanse functionarissen dat het hier om routinebesprekingen ging. De afspraak om het overleg te voeren zou al voor het begin van het recente Chinese militaire machtsvertoon bij Taiwan zijn gemaakt. Naast afspraken over wapens heeft Washington ook beloofd de trainingsmogelijkheden voor Taiwanese officieren op Amerikaanse militaire bases te verruimen, aldus The Washington Post, die zich op een anonieme bron in de regering-Clinton beroept. Ten slotte zou Washington zich bereid hebben verklaard een team militaire experts naar Taiwan te sturen om te analyseren hoeveel gevaar Taiwan loopt van Chinese raketten.

Het Huis van Afgevaardigden heeft gisteren met overweldigende meerderheid een resolutie aangenomen waarin de Verenigde Staten worden opgeroepen Taiwan te helpen verdedigen bij een aanval door het Chinese Volksbevrijdingsleger. Slechts 14 leden van het Huis stemden tegen de resolutie, die overigens niet-bindend is voor president Clinton.

Met deze resolutie gaat het Huis verder dan de in 1979 aangenomen Taiwan Relations Act, volgens welke Washington “gepaste actie” zal ondernemen in geval van Chinese agressie tegen Taiwan. Diverse Amerikaanse regeringen hebben altijd groot belang gehecht aan de vaagheid van deze toezegging. De onzekerheid over het Amerikaans antwoord op Chinese agressie zou Peking tot voorzichtigheid manen bij het opstellen van militaire plannen. Diezelfde onzekerheid zou Taipei ertoe moeten brengen Peking niet al te zeer te provoceren.

Een schip van de Taiwanese marine heeft gisteren acht drenkelingen opgepikt van een Chinees vrachtschip dat in de Straat van Taiwan, in de nabijheid van het gebied van de Chinese militaire oefeningen, is gezonken, aldus de Taiwanese televisie. Zestien andere opvarenden van het schip zouden nog vermist worden. Voordat het tot de redding overging stelde Taipei Peking officieel op de hoogte, aldus de bekendmaking, dat het daarvoor een schip van de Taiwanese marine wilde inzetten. (AP, AFP, Reuter) Onze Haagse redactie voegt hier aan toe: De ontmoeting tussen Christopher en Qian Qichen heeft plaats in Den Haag omdat dat beide ministers goed uitkomt. Christopher is in de derde week van april op rondreis door Europa. De Chinese minister begeleidt de Chinese premier, Li Peng, die voor een officieel bezoek naar Nederland komt. Het is waarschijnlijk dat de besprekingen op de Amerikaanse ambassade worden gehouden.