France Télécom gedeeltelijk geprivatiseerd

PARIJS, 19 MAART. Frankrijk gaat het telefoniebedrijf France Télécom gedeeltelijk privatiseren. De staat houdt een meerderheid van de aandelen en de 151.000 werknemers blijven de ambtenaren-status houden. Hun baan en pensioen zijn gegarandeerd.

Dat is het kader waarbinnen France Télécom-president Michel Bon de werkgevers en de markt tegemoet mag treden. Premier Alain Juppé heeft gisteren een brief van die strekking aan Bon gestuurd. De werknemers ontvangen morgen een kopie van de brief. Frankrijk is sinds 1978 bezig zijn PTT te moderniseren. In 1990 werden post en telefoon gescheiden. Tal van rapporten en regelmatig herroepen beslissingen ten spijt, het telefoonbedrijf is nog steeds een overheidsdienst. Daar moet voor januari 1998 iets in veranderen. De Europese liberalisering vergt openstelling van de markt en de Franse regering en FT denken dat alleen een commercieel georiënteerd bedrijf de concurrentie aan kan.

France Télécom wordt een naamloze vennootschap, maar de staat houdt zeker 51 procent van de aandelen. Hoewel andere bedrijven geleidelijk zullen worden toegelaten houdt FT de taak die behoort bij de 'universele dienstverlener'. Nieuwkomers zullen moeten betalen voor het algemene nutswerk van FT en voor het gebruik maken van FT-lijnen.

De vakbonden zijn nog steeds fel tegen de aangekondigde operatie. Zij wijzen op de tienduizenden verloren arbeidsplaatsen bij het al langer geprivatsieerde British Telecom en het in november gedeeltelijk te privatiseren Deutsche Telekom. Met het laatste bedrijf heeft France Télécom een strategische alliantie gesloten. De Duitsers zouden geen bezwaar hebben tegen de overhand die de staat in FT wil houden. Het is nog onbekend of de derde partner, het Amerikaanse Sprint, daar even soepel over denkt. De toezichthoudende Federal Communications Commision heeft eerder aangedrongen op ontstatelijking van Sprints Europese partners.

De Franse vakbonden zien geen enkele noodzaak voor omzetting van FT in een NV. De voormalig communistische CGT spreekt van “een knieval aan de grote multinationals”. Ook de andere bonden blijven fel tegen. In het oktober 1993 brachten zij met een paar zeer goed opgevolgde stakingsoproepen de regering-Balladur tot haastige intrekking van ieder plan dat de status van France Télécom zou veranderen. De regering-Juppé werd vanaf haar aantreden in mei 1995 onder druk gehouden door de bonden. In september werd de architect van de modernisering van FT door de regering ontslagen om tijdelijk rust te scheppen. De regering heeft nu dan toch besloten voorwaarts te gaan, maar met uiterste behoedzaamheid.

FT-president Michel Bon moet nu van de regering 'een verdiepte sociale dialoog' met het personeel aangaan. De regering wil iedere indruk van een dictaat vermijden en heeft om de instemming van het personeel te krijgen een vergaande concessie gedaan door de ambtenaren-status bij voorbaat te beloven. Het is zeer de vraag of het genoeg is. De bonden hebben een hoge organisatiegraad bij FT. De produktiviteit per man en per lijn is bovendien goed, vergeleken met de Britten en de Duitsers. Wat dat betreft hebben de voorstanders van telefonie-privatisering in Frankrijk een argument minder in handen dan meestal.

De waarde van France Télécom wordt geschat op 200 miljard franc (65 miljard gulden). De opbrengst zou de schatkist goed uitkomen, maar de regering rekent voorlopig nergens op.