Een Ajax-speler met aambeien stapt naar clubarts Bon

AMSTERDAM, 19 MAART. De medische staf van Ajax reageerde gisteren met instemming op het voornemen van Louis van Gaal geen risico's te nemen met geblesseerde spelers als Michael Reiziger en Finidi George. Er volgen immers op korte termijn nog een aantal cruciale wedstrijden voor de nationale competitie, terwijl het duel in de Champions League met Borussia Dortmund gezien de 2-0-voorsprong een gelopen koers zou moeten zijn.

Een paar jaar leek Ajax door het beleid van Van Gaal niet alleen sportief maar ook fysiek onkwetsbaar. Aan die periode is eind vorig jaar radicaal een einde gekomen. Na twee ernstige voetbal-ongelukken zijn spierblessures nu plotseling aan de orde van de dag. Spelers als Danny Blind en Michael Reiziger hadden in deze competitie nog nauwelijks wedstrijden gemist voordat zij de afgelopen weken in de ziekenboeg belandden.

Aan de vooravond van de return tegen Borussia Dortmund is het inmiddels duidelijk dat Blind kan spelen, achter de namen van Reiziger en Finidi staan vraagtekens. Ofschoon de spierblessure die Finidi opliep bij Volendam minder ernstig is dan zich aanvankelijk liet aanzien. Het lijstje van afwezigen bestaat verder nog uit Reuser, Overmars en Santos. Kluivert mag niet meedoen door een schorsing. Litmanen is weer terug, ook hij kwakkelde enige tijd met een spierblessure.

Raakt Ajax overbelast, of is het gewoon een toevallige samenloop van omstandigheden? Clubarts Piet Bon denkt dat de slechte en zware velden van de afgelopen maanden extra blessures in de hand werken. Daarnaast heeft het drukke programma een negatieve invloed op de fysieke gesteldheid van de spelers. “Er is natuurlijk ergens een grens aan de belastbaarheid. Of je nu met een auto 100.000 kilometer per jaar rijdt of 10.000, dat scheelt natuurlijk wel. Meer wedstrijden vergroot het risico op kwetsuren door toedoen van andere spelers. Voetbal is een contactsport. De letsels zijn in vergelijking met bijvoorbeeld hockey veel ernstiger.”

Bon kan het weten, want hij is ook als arts verbonden geweest aan het Nederlands hockeyteam. De in Aalsmeer praktiserende geneesheer constateert verder dat de ernstigste blessures in de ziekenboeg van Ajax feitelijk overbodig waren. “De actie waardoor Overmars in de wedstrijd tegen De Graafschap een kruisband scheurde, was onnodig. Wat hij daar aan de achterlijn deed had hij achterwege kunnen laten. Na een aantal hoogtepunten is het per definitie zo dat spelers wat minder alert worden. Reuser wilde zich ontzettend graag bewijzen. Maar ook hij liep een ernstige blessure op (dubbele beenbreuk, red.) door een onverstandige actie.”

De medische staf in De Meer tast nog steeds in het duister over de oorzaak van de gescheurde achillespees van Marcio Santos. De verdediger raakte al in het begin van seizoen voor lange tijd uit de roulatie. In de interland van Brazilië tegen Uruguay moest Santos reeds na twintig seconden het veld verlaten. Hij dacht in een kuil te zijn gestapt, maar het bleek dat zijn achillespees door onbekende oorzaak in twee stukken was geknapt. Kort daarna werd hij in Rio de Janeiro geopereerd. Tijdens zijn revalidatieperiode in Brazilië rees bij de medische staf van Ajax het vermoeden dat Santos ooit een cortisonenbehandeling heeft ondergaan. Dit spierversterkende middel leidt vaak tot scheuringen in het peesweefsel.

De medische staf van Ajax is inmiddels door Santos gerustgesteld. Bon: “Santos ontkent heel duidelijk dat hij ooit cortisonen toegediend heeft gekregen.” Het bijzondere spierstelsel van de krachtmens Santos is waarschijnlijk de oorzaak van de mysterieuze kwetsuur geweest. De aan Ajax verbonden traumatoloog F. Bakker van de Vrije Universiteit hierover: “De kuitbeenspieren van Santos zijn van nature zo sterk dat deze bij het afzetten een keer zo'n blessure kunnen veroorzaken.” Overigens verwacht de medische staf van Ajax dat de Braziliaan vanaf volgende week weer met de selectie kan meetrainen.

Ajax blijft op de gebruikelijke wijze ziekten en blessures bestrijden. Daarin vormt ook Van Gaal een belangrijke schakel. De duurloopjes zijn al een paar jaar taboe. Rinus Michels sleepte de selectie elk jaar voor de eerste training naar het Amsterdamse Bos waar de spelers op hun tandvlees twee keer de Bosbaan moesten lopen. Die aanpak heeft de huidige technische staf afgezworen. Bon: “Duurtraining heeft voor voetballers geen enkele zin. Het gaat om de eerste vijf meter en daarvoor is explosieve kracht nodig. Ik denk dat Van Gaal zijn spelers hoogstens vijftig meter keihard laat lopen. Op langere afstanden moeten ze een beetje joggen. Verder traint hij op wisselen van richting, accelereren en afremmen. Dat gebeurt bijvoorbeeld in balspelletjes. En dat werkt natuurlijk stimulerend. Want wat heeft het voor zin voetballers met de pest in hun lijf duurloopjes te laten doen?”

Het rekken en strekken wordt bij Ajax niet gestimuleerd. Van Gaal laat zijn spelers liever een goede lopende warming-up doen. Danny Blind mag stretchen omdat hij dat van oudsher gewend is. Als de velden onbespeelbaar zijn, trekt Ajax de zaal in. Er wordt dan niet getraind op een harde ondergrond, zoals bij indoorvoetbal normaal is, maar met aangepast schoeisel op kunstgras. Het zijn allemaal details die de afgelopen jaren hebben bijgedragen aan het succes.

Ajax heeft het aantal blessures in de loop der jaren ook weten te beperken door een lage drempel aan te brengen tussen de spelers en de medische staf. Niet voor niets is een huisarts aan de club verbonden. Bon: “Bij Ajax heerst wat dit betreft een no-nonsens-attitude. De communicatie tussen de spelers en de medische staf is optimaal. Als een speler begin van aambeien voelt, komt hij dat onmiddellijk melden. Een steenpuistje of aften in de mond? We horen het direct en kunnen dan afdoende maatregelen treffen. Ook controleer ik vaak of er sprake is van voldoende bedrust. Als een speler niet goed slaapt, gaan we onderzoeken waarom dat zo is. Zo voorkom je veel onheil.”