Strategie bij koopjesjagen op de aandelenbeurs

Laag kopen, hoog verkopen. Dit magische adagium kluistert dagelijks hordes beleggers aan beursnieuws, beurs-informatieschermen, beurspagina's en beleggingsbladen. De aandeelhouder doet al die moeite om visionaire kennis te verwerven over het toekomstige verloop van koersen. Vervolgens beslist hij welke aandelen hij koopt, vasthoudt of verkoopt. Zo maakt hij hopelijk veel winst. Die werkwijze klinkt eenvoudiger dan het in de praktijk is. De aandelentoekomst kent vele onvoorspelbaarheden. Rente, marktontwikkelingen en bedrijfsmanagement kunnen koersen sterk doen fluctueren. Vooral particuliere beleggers missen vaak het overzicht om alle informatie te combineren en juiste conclusies te trekken. Dat plaatst ze achteraan in de race om koerswinsten.

Is dat nodig? Bedenken beurskenners nou nooit eens iets dat het leven van de belegger eenvoudiger maakt? Jawel, is het verrassende antwoord van Philip Menco, beleggingsstrateeg bij ING Barings Research. Hij doelt op een uit Amerika overgewaaide selectiemethode die zich niets aantrekt van de toekomst, eenvoudig uitvoerbaar en desondanks uiterst winstgevend is. Is dit dus het moment om al je spaargeld op te nemen en via die aanpak in aandelen te stappen? Dat hoeft niet, waarschuwt Menco. “Uit onderzoek blijkt dat driekwart van je beleggingsresultaat ontstaat door op het juiste moment aandelen, obligaties of kas aan te houden. Daarnaast wil en kan niet elke belegger evenveel risico lopen. Voordat je aan aandelen begint, moet je dus afwegen of obligaties of een spaarbankboekje misschien beter zijn.”

De belegger die na rijp beraad toch besluit aandelen te kopen, staat voor de intrigerende vraag: welke? De traditionele benadering is te kiezen voor een gevarieerd mandje kwaliteitsfondsen als Wolters Kluwer (uitgevers), Heineken (voedingsmiddelen), ING Bank (banken), Hagemeyer, Ahold (handel) en KPN (communicatie). Menco: “Het vervelende van dit soort aandelen is dat ze meestal heel duur zijn. Als de winstgroei ook maar iets tegenvalt, dan daalt de koers meteen. De kans dat deze aandelen het op lange termijn beter gaan doen dan het gemiddelde aandeel is daardoor klein.”

Menco's nieuwe beleggingsstrategie mikt op het verslaan van de beursindex. Om dat te bereiken, laat deze methode aantrekkelijke glamour stocks bewust links liggen. Het gaat erom aandelen op te sporen die tijdelijk uit de gratie zijn wegens weinig rooskleurige winstvooruitzichten op korte termijn. Die status valt vooral cyclische aandelen als Hoogovens, Nedlloyd of DSM regelmatig ten deel. Draaien ze het ene jaar nog miljoenen winst, het jaar daarna kunnen ze ineens diep in de rode cijfers duiken. Menco: “In slechte jaren nemen beleggers massaal afscheid van dit soort ondernemingen, waardoor de koers zakt. Wanneer de resultaten zich op langere termijn echter weer herstellen, stijgt de koers sterk. Als je zo'n aandeel dan al bezit, is de kans groot dat je enorme winsten boekt. Het is nu de kunst dit soort aandelen op het juiste moment te kopen. Wij hebben daarvoor een selectiecriterium.”

Koopjesjagers op de beurs moeten volgens Menco per fonds gegevens verzamelen over de cash flow (netto winst plus afschrijvingen). Dat is een betrouwbaardere maatstaf voor de prestaties van een onderneming dan alleen de winst. In zijn strategie zijn aandelen relatief goedkoop wanneer de cash flow uit de laatste jaarcijfers gedeeld door de huidige koers (de cash flow/koers-verhouding) hoog is. ING Barings toetste die hypothese aan de praktijk. Over de afgelopen 23 jaar analyseerde de bank het resultaat van de beleggingsmethode voor de 37 grootste beursfondsen op papier. Menco: “Rekening houdend met aan- en verkoopkosten zou deze strategie over die periode jaarlijks gemiddeld 24,4 procent koerswinst plus dividend hebben opgeleverd.”

Het ligt voor de hand te denken dat elke belegger Menco's strategie nu ogenblikkelijk gaat toepassen, waardoor de beurskoopjes in prijs stijgen en de aanpak niet meer werkt. Toch verwacht Menco niet dat dit gebeurt. “Deze theorie bestaat juist doordat institutionele beleggers, vooral vlak voor het einde van het jaar, graag mooie portefeuilles willen laten zien. Als ze dan Hoogovens en Nedlloyd bezitten, denken hun beleggers al snel 'Wat is dat allemaal voor rotzooi?' Vooral Amerikaanse beleggingsfondsen verkopen slechtdraaiende ondernemingen in november of december. Het gevolg is dat die fondsen eind december extreem goedkoop zijn.”