'Gewelds-chip' zal Power Rangers niet klein krijgen

De aangekondigde invoering in de Verenigde Staten van de 'V-chip,' die moet voorkomen dat jongeren met gewelddadige films in aanraking komen, roept een aantal vragen op. Er zal door de zendgemachtigden een code worden meegezonden, verdeeld in vijf gewelds- of leeftijdscategorieën, waardoor thuis de ongewenste tv-programma's niet meer kunnen worden ontvangen. Maar wie schakelt die chip in? Als dat de ouders zijn: hoe kunnen die voorkomen dat hun kinderen de chip weer uitschakelen? De ervaring leert immers dat wat verboden is, juist extra aantrekkelijk wordt.

Bij de opkomst van nieuwe jeugdhelden doet zich vaak een discussie voor over de toelaatbaarheid van de getoonde gewelddadigheid of seksualiteit. Vroeger waren het series als Zorro of Floris die “minder geschikt” werden geacht voor de wat jeugdiger kijkers, nu dwingen Madonna, Beavis en Butthead en gangsta-rap ouders tot pedagogisch verantwoorde maatregelen. Onlangs is in Nederland, aan de stam van de futuristische jeugdseries als Ninja Turtles en Transformers, een nieuwe loot verschenen: de Power Rangers, twee keer in de week te zien op RTL 5. De serie is zo populair, dat kinderen zich - volgens bezorgde ouders en leerkrachten - te buiten gaan aan door de helden vertoonde slagen, schoppen en de typische dubbelgedraaide karate-dreunen die zij plegen uit te delen. Op een aantal basisscholen is zelfs al een verbod op het nabootsen van de Power-Rangers afgekondigd.

De “Mighty Morphin Power Rangers” zijn in de eerste plaats het produkt van een zeer geslaagd multimediaal 'marketing-concept'. Zelfs kinderen die de tv-serie niet volgen, kunnen er niet omheen. De zes in ruimtevaartpakjes en integraalhelmen gestoken helden zijn ook in pop-vorm te verkrijgen en als afbeelding op allerlei artikelen, variërend van rugzakken tot trainingspakken. Er zijn Power-Rangers-avonturen te vinden op CD-rom, in de bioscoop, in het theater, op Internet en in de vidotheek. Het enige dat aan het succesverhaal nog ontbreek is een hitsingle - liefst van de hard-rock-groep Van Halen, die veel Ranger-avonturen muzikaal omlijst.

Wat heeft het nu uiteindelijk om het lijf? Achter het met alle mogelijke wapenen en buitenaardse krachten uitgeruste zestal schuilen scholieren - uiteenlopend van huidskleur en acrobatisch vermogen - die uitverkoren zijn door “Zorn”, een in een tijdsvacuüm levende eeuwenoude grootmacht die in zijn hoofdkartier in Angel Grove wordt bijgestaan door Alpha 5. Gezamenlijk strijden zij tegen het kwaad, dat vileine geesten als Lord Zedd en Rita Repulsita met behulp van een uiteenlopend scala van monsters over de aarde willen verbreiden. Uiteindelijk gaat het in de serie om de heerschappij over niet minder dan het universum. De transformatie van de helden voltrekt zich volgens een vast ritueel: ze worden in het nauw gebracht en een van hen roept “It's morphin' time”. De Power rangers zijn vechtlustig, milieubewust, vaak geestig en zelden gemeen.

Maar Power Rangers is meer dan de zoveelste jeugdserie met spannende perikelen die steeds weer goed aflopen. In feite is Power Rangers de meest eclectische, zeg maar gerust post-moderne serie van het hedendaags tv-aanbod. De zes in het dagelijks leven niet zo opvallende tieners doen denken aan Batman, die zich eveneens bij onraad in een gestroomlijnd pakje hijst om de bad guys uit te schakelen, en aan Bruce Lee die zijn schoppen en slagen eveneens pas na sierlijke draaiingen uitvoert. Veel quasi-mythologische wederwaardigheden herinneren aan Indiana Jones, de prehistorische elementen aan Jurassic Park. De wijze waarop Zord zijn helden erop uit stuurt is ontleend aan Charlie's Angels en de buitenaardse scènes roepen reminiscenties op aan Startrek. De geavanceerde technische snufjes van de Power Rangers hebben veel weg van die bij James Bond en Knight Rider. Dan wemelt het in de serie, zo blijkt uit de uitputtende Rangerstudies die op Internet voorhanden zijn, aan letterlijke citaten uit films als Casablanca, Wizard of Oz, Grease en Beetlejuice. De serie is hard op weg een cult-status te bereiken. Fans discussiëren uitvoerig op het net, bijvoorbeeld over de vraag of de opmerking “Hi honey, I'm home” van de slechterik Ooze is ontleend aan The Shining of aan The Flinstones.

Op het World Wide Web is ook de “officiële Power Rangers Home Page” te zien, met veel informatie over de acteurs, videoclips en foto's. Men kan een kijkje nemen in de Monster Gallery, het Power Ranger Command Center en Lord Zedd's Palace. Een Power Rangers-live-act doet na een tournee door de VS nu Europa aan; op 30 en 31 maart staan zij in de Ahoy-hal in Rotterdam.

En dan te bedenken dat het inmiddels drie jaar oude fenomeen, dat alleen al aan merchandising honderden miljoenen dollars opbracht, eerst met grote moeite door producent Haim Saban aan de man is gebracht. Hij zag in 1986 in Japan de 'Sentai'-tv-series en baseerde er zijn Power Rangers op. Pas zeven jaar later liet Fox Children's Network het script uitvoeren. Nu draaien en kappen overal ter wereld kinderen op schoolpleinen hun favoriete Ranger na. Als dit is waartegen de V-chip moet worden ingezet, dan staat de V voor: Vechten tegen de bierkaai.