Murdoch aast op samenwerking met Bertelsmann

BONN/ROTTERDAM, 8 MAART. De enorme slag tussen internationale mediaconcerns om de beste plaats op de gedigitaliseerde Duitse mediamarkt, en in feite ook de Europese, is in een spectaculaire én verwarrende fase geraakt.

Want nadat de Australische gigant Rupert Murdoch eerder deze week had laten weten dat hij voor 500 miljoen mark en samen met de Duitse Bertelsmann-uitgeverij en de Franse ondernemingen Canal Plus en Havas, een geslaagde greep naar de macht bij de Duitse satellietzender Première had gedaan, moest hij gisteren onder druk van Bertelsmann zijn excusus voor deze mededeling maken.

Bertelsmann heeft zulke excuses afgedwongen omdat Murdoch de Zuidduitse Kirch-groep niet in de deal had gekend hoewel zij 25 procent van de Première-aandelen en ook veruit de grootste hoeveelheid films en documentatiemateriaal bezit. De Première-deal is bovendien statutair alleen mogelijk als alle aandeelhouders akkoord gaan, wat twijfelachtig is omdat de mediamagnaat Leo Kirch, die onder meer met de Italiaan Berlusconi tevens belangen heeft in andere satelliet-zenders in Duitsland, Zwitserland en Italië, zelf ook werkt de lancering van digitale betaal-tv via Première met een (eigen) bijbehorend decodersysteem voor de klanten.

Kirch en Bertelsmann zijn op dit stuk elkaars concurrent in Duitsland. Murdoch beheerst met zijn satellietzender British Sky Broadcasting (BSkyB) een groot deel van de Britse markt, waar hij later dit jaar met een digitale offensief wil beginnen. Met een door Bertelsmann en Havas ontwikkelde decoder, die ontvangst mogelijk maakt én kijkers registreert, zou Murdoch wel in Duitsland in zee willen gaan. Murdoch had hen eerder gedreigd anders een eigen greep te zullen doen naar de Duitse en Franse markt, die Bertelsmann en Havas/Canal Plus al min of meer leken te hebben verdeeld. Het decoderakkoord zou betekenen dat deze mediabox dan hard op weg is om de standaard op dit gebied voor het Europese vasteland te worden, ook door de steun voor dit apparaat van de kant van de Deutsche Telekom.

Wat er van Murdochs plannen voor Duitsland wordt is nu nog onduidelijk. Maar doordat met de introductie van betaal-tv via gedigitaliseerde kanalen de verkaveling van de Europese markt en immense financiële belangen op het spel staan heeft EU- commissaris Karel van Miert gisteren gewaarschuwd dat hij alle bewegingen op dit gebied “nauwgezet” volgt. Van Miert zei er alvast bij dat de Europese Commissie strict zal waken tegen monopolievorming.

In Murdochs plannen was vastgelegd dat Het akkoord impliceert dat de deelnemende bedrijven de belangrijkste markten in Europa voor digitale televisie - die van Duitsland, Frankrijk en Groot-Brittannie - onder elkaar hebben verdeeld en tegen elkaars concurrentie afgeschermd. Voorts dat Murdoch zich niet zonder toestemming van Canal Plus, Havas en Bertelsmann op de Franse markt mag bewegen , terwijl tegelijkertijd deze partners zich niet zonder Murdochs instemming op de Britse markt mogen richten.

De beoogde kongsie is een tegenvaller voor het Luxemburgse mediabedrijf CLT (in Nederland bekend als eigenaar van RTL4 en RTL5) dat eerder met Murdoch had onderhandeld om op de Duitse markt de plannen van Canal Plus en Bertelsmann concurrentie aan te doen. CLT had zich daartoe uit eerdere samenwerking met Canal Plus en Bertelsmann teruggetrokken. Dat zich op de Duitse en Franse markt van digitale satelliettelevisie nog andere concurrenten zullen melden is geenszins uitgesloten.

De eerste digitale paketten satelliet-tv zullen naar verwachting nog dit voorjaar op de Europese markt verschijnen. Het gaat om techniek waarbij met relatief eenvoudige middelen honderden televisiekanalen tot stand kunnen worden gebracht, waarvoor in de meeste gevallen door de bezitter van een satellietschotel zal moeten worden betaald. De bovengenoemde bedrijven hebben tot nu toe geen belangstelling getoond voor kleinere markten als de Benelux-landen of Scandinavie. Het Zuidafrikaans-Zwitserse bedrijf Nethold heeft echter aangekondigd nog dit jaar voor deze landen eveneens met digitale satelliet-tv te willen beginnen.