EU sluit dossier ex-gezant in Moskou

MOSKOU, 29 FEBR. De wat bizarre affaire rond een ex-ambassadeur van de Europese Unie (EU) in Moskou, Michael Emerson, is voorlopig afgesloten nu de Europese Commissie in Brussel gisteravond heeft geconcludeerd dat geen juridische stappen tegen de topambtenaar nodig zijn. De man werd ervan beschuldigd dat hij zijn functie als ambassadeur in Moskou misbruikte door met het oog op de toekomst contacten te leggen met Russische zakenlui.

Voor de meer dan honderdduizend Russische lezers van het blad 'Europa' komt de verlossende mededeling van de Europese Commissie te laat. De EU heeft vorige week besloten het maart/april nummer niet uit te brengen, omdat het een artikel van de in opspraak geraakte Emerson bevatte. “Er is al zoveel onzin geschreven, dat het ons beter leek een zo laag mogelijk profiel te houden. Het nieuwste nummer van 'Europa' zou een lang artikel van Emerson bevatten en we willen de pers niets geven dat verkeerd kan worden geïnterpreteerd”, zo verklaarde een bron op de vertegenwoordiging van de Europese Commissie in Moskou. “Het is een redactioneel besluit dat heel begrijpelijk is”, aldus een woordvoerder van de Europese Commissie in Brussel.

'Europa' is een publicatie van de EU die onder Russische studenten een zekere populariteit geniet. De oplage van het eens per twee maanden verschijnende blad is 100.000. Vorige week kregen de drukkers in Nederland op het laatste moment te horen dat het maart/april nummer niet mocht verschijnen. Derk Sauer, directeur van Independent Media, het Nederlandse bedrijf dat het blad maakt, schat de schade voor de Europese Unie wegens het te laat annuleren van gemaakte afspraken op “enkele tientallen duizenden guldens”. Hij noemt de annulering overigens “een beetje onzin, omdat er in het artikel niets compromitterends stond”. Het niet-uitbrengen van 'Europa' is de zoveelste vreemde wending in een affaire die de Europese Unie in verlegenheid heeft gebracht.

Pagina 5: Overspel speelde een hoofdrol in schandaal

De Europese Commissie bevestigde eerder deze maand dat zij een onderzoek was begonnen naar beschuldigingen dat Emerson zijn positie in Moskou zou hebben misbruikt om privé-overeenkomsten te sluiten met Russische ondernemers.

Onder de kop 'Eurobrit quits over secret Moscow deal' meldde The Sunday Times op 18 februari dat mevrouw Emerson het onmogelijk achtte dat haar man financiële malversaties had gepleegd, alleen al omdat hij daarvoor veel te onhandig zou zijn. “Mijn man is zo onpraktisch. Als ik niet thuis ben leeft hij op een pakje soep.” De Komsomolskaja Pravda concludeerde een dag eerder onder de kop 'Schandalen' dat het Westen en het door corruptie veel geplaagde Rusland toch meer gemeen hebben dan vaak wordt gedacht. De kwestie werd alleen maar nog pikanter toen bleek dat overspel ook nog een rol speelde, een hoofdrol zelfs.

Emerson onderhield een meer dan strikt professionele relatie met een veertigjarige medewerkster van de EU-vertegenwoordiging. Deze vertaalster en redactrice van 'Europa' was getrouwd met een Amerikaan die het niet kon verkroppen dat zij hem begin deze maand verliet voor Emerson. Deze echtgenoot heeft vervolgens gegevens uit haar computer geprint en verspreid.

Het Vlaamse dagblad De Morgen citeerde op 14 februari uit 'recente zakelijke correspondentie' van Emerson naar Moskou en St. Petersburg, waarin hij herhaaldelijk verwijst naar “ons adviesbureau”. Daarmee zou een project worden bedoeld van Emerson en een zakenman uit St. Petersburg, Ilja Baskin, die bekend is als co-president van de 'Russian Round Table', een organisatie van zakenlieden die zich inzetten voor een vrije-markteconomie. Emerson heeft inmiddels erkend dat hij van plan was ontslag te nemen en in het zakenleven te gaan. Hij heeft ook “voorbereidende besprekingen” gevoerd met Baskin. Maar hij onderstreepte dat zij nog geen “zakenrelatie” waren aangegaan. Gisteravond kwam het anti-fraude team van de Europese Commissie met de voorlopige conclusies van haar onderzoek en die bevestigden de lezing van Emerson. Mochten nieuwe gegevens in de toekomst aantonen dat Emerson de regels toch heeft overtreden, zal de commissie alsnog disciplinaire maatregelen nemen. In dat geval zou een deel van zijn pensioen kunnen worden ingehouden.

Tot zover de affaire Emerson. In mei komt er weer een 'Europa' uit. Er wordt in Moskou gedacht aan een dubbelnummer of aan het meesturen van een kadootje, om het goed te maken bij de abonnees.

    • Hans Nijenhuis