Ruim twee jaar na de moord op een sigarenhandelaar; Overlast in Zeeburg aangepakt

AMSTERDAM, 28 FEBR. “Kijk, daar loopt hij.” Een café-bezoeker in de Javastraat wijst op een oude man. “Vorige week hebben ze hem 120 gulden afhandig gemaakt. Drie jongens waren het, hij kon geen kant op.” Hoofdschuddend kijkt hij naar buiten. “'t Schijnt hier vroeger leuk geweest te zijn.”

In Zeeburg wonen 30.000 mensen met 66 verschillende nationaliteiten. Veel kinderen, veel allochtonen, veel uitkeringsgerechtigden. Het gemiddelde inkomen in Zeeburg is het laagste van ale Amsterdamse stadsdelen. Volgens het stadsdeel woont ruim driekwart van de bevolking van Zeeburg in de Indische buurt. Eind jaren zestig raakte deze buurt steeds meer in verval, decennia later zijn de vruchten van de stadsvernieuwing zichtbaar - alleen niet in elke straat. En juist in de straten waar dat niet is gebeurd hebben de problemen zich opgehoopt, en bezorgt de overlast de bewoners slapeloze nachten.

Het samenwerkingsproject om daar paal en perk aan te stellen is een rechtstreeks gevolg van de moord, eind 1993, op de sigarenman A. Hartman. “Het gevoel van onveiligheid in de buurt werd na deze moord steeds groter. Het leek er even op dat bewoners het recht in eigen hand gingen nemen. Toen hebben we gezegd: we moeten als stadsdeelbestuur samen met de bewoners om de tafel gaan zitten en een lijst maken van de problemen die hier spelen”, aldus portefeuillehouder L. Ederveen (welzijn). Ze zijn niet anders dan de problemen waar vrijwel elke oude Amsterdamse wijk mee te kampen heeft. Maar anders dan vroeger wordt het niet meer gepikt. “Je besteedde zorg aan de voormalige psychiatrische patiënt die over straat liep, maar intussen kwamen bewoners steeds meer in de kou te staan. Vooral oudere bewoners kwamen in een isolement, de sociale controle is ook minder dan vroeger”, zegt Ederveen. Oudere bewoners zie je hoe langer hoe minder 's avonds op straat. Dan zie je kinderen die zich vervelen. Ze hangen rond, doen ogenschijnlijk niets maar voeden wel het gevoel van onveiligheid. Vorig jaar oktober arresteerde de politie 25 jongeren die uit pure verveling gedurende de zomermaanden een reeks inbraken hadden gepleegd. Het hele jaar en zeker tijdens vakanties wordt in het stadsdeel van alles gedaan om de verveling onder de jeugd tegen te gaan. “Maar we kunnen niet ook 's nachts nog van alles gaan organiseren om ze van de straat te houden. 's Avonds en 's nachts zijn de opvoeders verantwoordelijk”, zei Ederveen in een reactie op de inbraken.

Volgens de kaasverkoper is de aanwezigheid van veel allochtonen in de buurt een deel van het probleem. “Er zijn er gewoon teveel en er zijn teveel werkloos of ze zitten in de drugs. Overdag gaat het nog wel, maar 's avonds durven zeker oude mensen geen stap meer buiten de deur te zetten.”

    • Anneke Visser