Eventueel aandeel in nieuw bedrijf; Stork is gegadigde voor delen Fokker

ROTTERDAM, 26 FEBR. Machinebouwer Stork (ca. 20.000 werknemers) heeft serieuze interesse in de overname van de levensvatbare delen van Fokker. Daarnaast is Stork ook bereid deel te nemen in een afgeslankt nieuw Fokker na een faillissement van de oude onderneming. Stork zou in die zogenoemde doorstart-optie een van de aandeelhouders worden, samen met een aantal toeleveranciers en financiële partners.

Bestuursvoorzitter dr. J.C.M. Hovers, zelf commissaris van Fokker, heeft de interesse voor Fokker vanochtend bevestigd. Hovers zegt de opvatting van minister Wijers van Economische Zaken te delen dat de kansen op een haalbaar bod op geheel Fokker de laatste dagen “zeker niet zijn toegenomen”. Fokker-topman Van Schaik waarschuwde het personeel in het personeelsblad de afgelopen week ernstig voor te veel optimisme.

Volgens Fokker zelf liggen formeel alle opties nog open en wordt daaraan simultaan gewerkt. Het Canadese Bombardier en het Zuidkoreaanse Samsung moeten eind deze week met concrete voorstellen komen, aldus de woordvoerder. “Eind deze week of begin volgende week dient duidelijk te zijn welke optie het meeste uitzicht biedt. Pas dan zullen de bewindvoerders bij minister Wijers aankloppen voor een verlenging van het boedelkrediet, dat begin maart afloopt, om verder onderhandelen mogelijk te maken.”

Als Stork een rol wil spelen in een doorstart-scenario is het welkom, maar daarvoor zijn meer partijen nodig, beklemtoont een Fokker-woordvoerder. Hij wijst erop dat er zich voor onderdelen van Fokker in totaal meer dan 30 gegadigden hebben gemeld. “De bewindvoerders concentreren zich evenwel eerst op een overneming van het totale bedrijf.”

Vrijdagmiddag heeft de top van Bombardier, vier man sterk, gesproken met minister Wijers. Alle scenario's zijn daarbij doorgenomen, maar volgens ingewijden is niet over bedragen gesproken. Bombardier had nog enkele dagen extra nodig. Samsung is nog helemaal niet bij Wijers langs geweest.

Morgenochtend spreekt de vaste Kamercommmissie voor Economische Zaken met de Fokker-bewindvoerders, 's middags praat de commissie met Wijers.

Indien overname van geheel Fokker door Bombardier of Samsung niet mogelijk blijkt en ook een doorstart met andere partners niet haalbaar is en Fokker in delen moet worden verkocht, is Stork geïnteresseerd in overname van drie onderdelen van het bedrijf die buiten de surséance vallen. Het gaat dan om de twee bedrijven in Woensdrecht - Fokker Aircraft Services (onderhoud van vliegtuigen) en Elmo (elektronica en bekabeling) en om Fokker Special Products (defensieprodukten) in Hoogeveen. Bij die drie Fokker-dochters werken in totaal 2000 mensen.

Stork heeft de belangstelling voor deze ondernemingen al enkele weken geleden kenbaar gemaakt bij de Fokker-bewindvoerders. Volgens Stork-topman Hovers passen de drie bedrijven heel goed bij Storks activiteiten op het gebied van de dienstverlening voor kapitaalgoederen. Meer dan de helft van het Stork-personeel houdt zich met dit soort activiteiten bezig.

Pag.11: Hovers ziet kansen voor Fokker

Voor het tot de uitverkoop van Fokker in delen komt, is in de visie van de Fokker-bewindvoerders eerst de doorstart-variant aan de orde. Stork is bereid ook in zo'n scenario een rol te spelen als een van de industriële partners. In de visie van Hovers zouden ook de toeleveranciers, waaronder Bombardier als eigenaar van het Noordierse Shorts, een rol kunnen spelen. Hoe groot Storks deelname zou moeten worden, kan Hovers nog niet zeggen. “Dat is nog een beetje prematuur.”

Hovers ziet wel“duidelijk aantoonbare rendementsperspectieven voor een nieuw, zoveel mogelijk afgeslankt Fokker dat verlost van oude schulden, met tegen aantrekkelijke prijzen overgenomen activa en een opgeschoonde balans kan opereren. In dit scenario zullen zeker ook banen in de vliegtuigbouw verloren gaan. Volgens Hovers zal dat vooral het geval zijn bij de engineering en de ontwikkeling van nieuwe vliegtuigprogramma's. Fokkers zogenoemde FAX-programma - voor de ontwikkeling van een geheel nieuw straalvliegtuig met circa 120 stoelen - zou volgens Hovers in de ijskast moeten. “Regionale straalvliegtuigen zijn al redelijk uitontwikkeld. Het zal nu veel meer moeten gaan om het doorontwikkelen van bestaande toestellen, het met kleine stapjes verbeteringen aanbrengen.”

Dat een doorstart de overheid twee miljard gulden zou gaan kosten is volgens de Stork-topman “absoluut onjuist”. Volgens hem zou in ieder geval een initiële bijdrage van de overheid noodzakelijk zijn voor het opzetten van een nieuwe lease-onderneming voor Fokker-vliegtuigen. Over de omvang van die bijdrage kan Hovers niets zeggen. In kringen rond Fokker wordt daarvoor evenwel een bedrag van een half miljard gulden genoemd. De rol van de staat bij een nieuw Fokker is ook in de ogen van de Stork-bestuursvoorzitter van tijdelijke aard. “Geleidelijk zou die rol weer moeten worden overgenomen door de markt. In het verleden is zoiets ook bij Stork gebeurd.”

Het businessplan voor een eventuele doorstart van Fokker is inmiddels gereed. In dat Plan is volgens de Fokker-woordvoerder rekening gehouden met “de harde realiteit van de markt”, met reële afzetmogelijkheden voor regionale vliegtuigen. “Er komt een redelijk beeld uit naar voren. Er was bij Fokker natuurlijk al heel wat gesaneerd. Dat positieve effect wordt nog versterkt als je het bedrijf verder afslankt en verlost van oude schulden. Er is beslist geen sprake van verliesfinanciering. Als dat het geval was zou je geen enkele financier bereid vinden er geld in te steken. Trouwens, minister Wijers heeft eerder nadrukkelijk gesteld dat de overheid niet bereid is aan verliesfinanciering bij te dragen. Daarmee hoef je dus bij Economische Zaken niet aan te komen.”

Minister Wijers houdt intussen al zijn kaarten in de zak. De reden dat hij nog geen keuze voor een bepaalde oplossing voor Fokker heeft gemaakt, houdt volgens ingewijden verband met de hoeveelheid werkgelegenheid die in de verschillende varianten overeind kan worden gehouden. De vakbonden zijn bang dat, indien het Bombardier-scenario doorgaat, er veel werkgelegenheid op de tocht komt te staan. Gesproken wordt over het schrappen van 1500 tot 2000 banen.

    • Ben Greif