'Illegalen uitsluiten is strijdig met verdrag'

LEIDEN, 16 FEBR. De koppelingswet, die illegalen wil uitsluiten van allerlei collectieve voorzieningen, is in strijd met het Europese verdrag tot bescherming van de rechten van de mens. Dit schrijft de Leidse hoogleraar Europese rechten van de mens, prof.mr. H. Schermers, in het Nederlands juristenblad deze week. Schermers is ook lid van de Europese commissie voor de rechten van de mens.

De koppelingswet beoogt mensen zonder een verblijfsvergunning uit te sluiten van sociale voorzieningen, huisvesting, arbeid, gezondheidszorg en onderwijs. In zijn artikel wijst Schermers er echter op dat het recht op onderwijs aan niemand mag worden ontzegd. Dit staat in artikel 2 van het eerste protocol van het Europese verdrag, dat Nederland ook heeft ondertekend. “Het weren van illegalen van Nederlandse scholen lijkt daarom ongeoorloofd”, aldus Schermers. “Schoolbesturen die zich daaraan schuldig maken, handelen in strijd met een Nederlandse verdragsverplichting.”

De hoogleraar wijst ook op de voorgenomen weigering van gezondheidszorg aan illegalen. In het wetsvoorstel staat dat illegalen alleen worden geholpen wanneer zij in “acute, levensbedreigende medische nood” verkeren. Of weigering om medische voorzieningen te verstrekken in strijd is met het Europese verdrag zal van de feitelijke situatie afhangen, meent Schermers in zijn artikel. “Weigering een lelijke wrat weg te halen kan vermoedelijk wel door de beugel, maar weigering een noodzakelijke blinde-darmoperatie te verrichten komt in strijd met artikel 2 van het verdrag.”

Schermers schrijft te kunnen aanvaarden dat de regering haar uiterste best doet om de stroom van illegale immigranten te verminderen, maar “wij mogen niet aanvaarden dat mensenrechten alleen voor Europeanen gelden”.

De koppelingswet heeft al tot veel protesten geleid. De regeringsfracties van PvdA en D66 in de Tweede Kamer maken vooral bezwaar tegen het feit dat kinderen van illegale ouders van school moeten zodra zij zeventien jaar zijn en dus niet langer de leerplichtige leeftijd hebben. Inmiddels heeft ook staatssecretars Netelenbos (Onderwijs) bezwaar gemaakt tegen deze passage.

Een woordvoerder van het ministerie van Justitie erkende vanochtend dat het kabinet verdeeld is over het wetsvoorstel. Wel moet de koppelingswet binnen afzienbare tijd in de Tweede Kamer worden behandeld.