Kinderagenda

Varen, vechten en verdienen

De eerste mensen die zich in de prehistorie op het water waagden, hebben hun vlotten en boomkano's waarschijnlijk peddelend voortbewogen. Zeilen en roeien zijn pas veel later uitgevonden. De oudste afbeelding van een schip met een zeil is zo'n 5000 jaar oud. Het oudste schip met roeiriemen dat bewaard is gebleven, is de zonneboot van farao Cheopas en die is bijna 4700 jaar oud.

Op de tentoonstelling 'Varen, Vechten en Verdienen, scheepvaart in de Oudheid' in het Allard Pierson Museum gaat het vooral om de oude Egyptenaren, Grieken en Romeinen. Zo bouwden de oude Egyptenaren bijvoorbeeld lichte rivierbootjes om de Nijl te bevaren. In de vijfde eeuw voor Christus waren de Grieken machtig geworden omdat ze van die snelle en wendbare geroeide schepen hadden. En de bevolking van Rome was zo afhankelijk van de graantoevoer uit Egypte, dat hiervoor supergrote vrachtschepen gebouwd moesten worden.

Het leven op zo'n handels- of oorlogsschip was geen pretje. Vaak zaten de roeiers meer dan acht uur per dag achter de riemen en hun loon was laag. Lijkt het je leuk om zelf eens achter de roeiriemen te kruipen! Kom dan naar het museum, waar een stuk van een Grieks roeischip staat dat eeuwen geleden werd gebruikt. Je mag zelf op het schip klimmen. Dan voel je hoe het is om roeier op een oorlogsschip te zijn en je hebt meteen een mooi uitzicht op de tentoonstelling, waar veel te zien is. Voorwerpen van meer dan 2000 jaar oud: scheepsmodellen, drinkschalen, vazen, oude munten en er is een videofilm, waarin duidelijk wordt hoe een Griekse zeeslag verliep. Ook is er zaterdag 17 februari (14u30) en woensdagmiddag 21 februari (12u30) een lezing over een van die Griekse schepen, de trireme. De trireme was grote boot waar zo'n 170 roeiers in drie verdiepingen boven elkaar zaten: 54 thalamioi (zij zaten onderin het binnenste van het schip net boven de waterlijn), 54 zugioi in het midden en 62 thranitai bovenin.

Roeien op zo'n boot was niet altijd leuk, zeker als je onderin zat. Daar vertelt ene Aristophanes in 400 voor Christus over. Het gaat over een roeier van de Paralos, een trireme uit Athene, die 'een wind laat in het gezicht van een thelamios en zelf zijn ontlasting uitstort over zijn roeimaat'. Want even naar de wc gaan was er natuurlijk niet bij. Veel zeeslagen werden door de Atheners met die triremen gewonnen, bijvoorbeeld tegen de Perzen en de Spartanen en daarom waren Atheners ook zo machtig op zee.

Op de kinderpagina van de museumkrant kan je ook als een echte admiraal zelf bepalen hoe je de vijand moet verslaan. Het Allard Pierson Museum, Oude Turfmarkt 127, Amsterdam tot 10 maart. Open di-vr van 10-17u, za en zo van 13-17u en ma gesloten. Toegangsprijzen kidneren tot 12 jaar gratis, van 12 -15 jaar ƒ 8,-, daarboven ƒ 11,- (MJK ƒ 5,-).

Poppen en beren

Poppen in alle maten en van allerlei materialen zijn er te zien op twee beurzen. Van vrolijke clowns tot betoverde elfjes van fantastische trollen (een beetje heksachtige poppen) tot lieve baby's en mooie dametjes. En natuurlijk de nieuwste uit 1996: dat zijn vooral sprookjes en fantasiepioppen met grote neuzen, spitse oren en handen met vier vingers. Ook zijn er allerlei kraampjes waar je boeken en bladen over beren en poppen kan kopen en ook allerlei materiaal zoals pruikjes, ogen, klei, verf, zachte berenvelletjes om zelf eens een beer of pop te maken.

En er staat een taxateur: dat is iemand die kan zien of de oude pop/beer van de moeder of oma veel geld waard is. En is je pop ziek of mist je beer een poot ga dan naar de poppendokter, want die houdt de hele dag spreekuur. Poppen- en berenbeurs op zaterdag 17 februari van 10u30-16u30 in Drachten, Hotel Vreewijk, Folgeren 14 en zondag 18 februari in Zaandam, De Speeldoos, Vincent van Goghweg 44b. Toegang kinderen tot 12 jaar ƒ 1,-, daarboven ƒ 5,-.

Carnaval der dieren

Eens per jaar gaan ze, vooral beneden de rivieren, even flink uit hun bol. Dan trekken ze een raar pak aan en dansen ze de polonaise. Ze vinden dat de winter nu wel lang genoeg geduurd heeft en gaan hossend en zingend van café naar café. Ook dieren gaan soms uit hun bolletje, maar die doen dat met een heel ander doel. Waarom ze dat doen kan je te weten komen op een vrolijke speurtocht door het Noordbrabants Natuurmuseum.

Wie carnaval en dieren combineert denkt meteen aan de fazant. Want de muts van prins carnaval is immers versierd met de veren van deze vogel. De fazant gebruikt dezelfde veren met hetzelfde doel; namelijk om te pronken en op te vallen. Veel dieren doen dat, zeker in de lente, omdat ze een mannetje of vrouwtje zoeken. Andere dieren vallen liever niet op. Sommige hagedissen nemen de kleur van hun omgeving aan, niet alleen omdat ze honger hebben en makkelijk hun prooi kunnen naderen, maar ook om zelf niet opgegeten te worden.

Bij de speurtocht hoort een boekje met allerlei vragen over dieren, vermommingen en hun kleuren. Carnaval der Dieren in het Noordbrabants Natuurmuseum, Spoorlaan 434, Tilburg. Open di t/m vr 10-17u, za en zo 13-17u

Sprookjeskleed

Stel je voor dat je een sprookjeskleed op je bed hebt liggen. Je zegt voordat je gaat slapen dat je het sprookje van Kleinduimpje of van Het Dappere Snijdertje wilt horen en er komt als je goed kijkt een klein mannetje op de rand van je bed zitten, die begint te vertellen. Maar zo'n kleed is erg zeldzaam en er zijn er maar een paar op de wereld. Als je zondagmiddag 18 februari naar Verteltheater 't Voorkamertje komt ligt daar een echt sprookjeskleed en misschien kun je een dwerg uit Sneeuwwitje zien of misschien wel elfen en andere kabouters die hun verhalen aan je vertellen.

Voor kinderen vanaf 5 jaar in jeugdboekhandel Silvester, Rapenburg 17, Leiden om 15u. Toegang ƒ 5,- (daar krijg je ook nog limonade en koek voor). Res 071-5128658.

Informatie over activiteiten voor kinderen kunt u sturen naar NRC Handelsblad, Kinderagenda, Postbus 8987, 3009 TH Rotterdam.