Na de bomaanslag

DE IRA MAG EEN klein gezelschap terroristen zijn, zijn strategie is indrukwekkend. Met een zware bomaanslag in de Londense Docklands, de aansluitende mededeling dat het hierbij blijft en het opnieuw naar voren schuiven van Sinn Fein als mandataris in verdere vredesonderhandelingen heeft de IRA zowel de Ierse als de Britse regering in verlegenheid gebracht. Majors plan om met het uitschrijven van verkiezingen in de Noordierse provincie de IRA de wind uit de zeilen te nemen, is vrijdag met de aanslag zware averij toegebracht. De Ierse premier Bruton waarschuwde zondag al dat verkiezingen olie op het vuur zouden werpen.

In een televisietoespraak tot het Britse volk eiste Major gisteravond dat de IRA de wapenstilstand zou herstellen, gaf hij toe niet met deuren te zullen slaan en verdedigde hij opnieuw het concept van verkiezingen voorafgaande aan vredesberaad tussen alle betrokken partijen. Alles bijeen wekte Major de indruk dat hij de gematigde krachten alsnog van de wijsheid van zijn aanpak wenste te overtuigen, maar dat dit niet noodzakelijkerwijs zijn laatste woord behoefde te zijn, open als hij stond voor de ideeën van anderen. HET BRITSE VOORSTEL eerst verkiezingen te organiseren alvorens om de tafel te gaan zitten had zeker verdienste. Het verstrekte de Unionisten de nodige rugdekking en het dwong de republikeinse extremisten tot deelname aan het normale politieke proces. Vervolgens mocht - gezien de algemene oorlogsmoeheid - een uitslag worden verwacht die de gematigde partijen begunstigde. Waar de IRA weigert de wapens neer te leggen, was Majors plan het best denkbare alternatief om de beweging aan een vredesproces te binden dat beoogt ook de Unionisten recht te doen.

De IRA heeft het gevaar doorzien en zich met zijn jongste aanslag uit de Britse val bevrijd. De mededeling dat verdere aanslagen uitblijven, onderstreept dat het de IRA niet om een hervatting van de geweldsspiraal gaat - hoewel die mogelijkheid dreigend op de achtergrond blijft - maar om nog eens duidelijk te maken wie de beslissende gesprekspartner van 10 Downingstreet wenst te worden geacht.

Met de verlegging van het geweld naar Engeland zelf heeft de IRA jaren geleden het conflict al uitgetild boven het provinciale niveau waarop het zich traditioneel bewoog. Nu heeft de IRA de terreur direct aangewend als een drukmiddel in lopende onderhandelingen. De Ierse regering is er zeer gevoelig voor gebleken en ook John Major blijkt niet om de consequenties heen te kunnen.