'Steun was eenmalige operatie'; Wijers tegen nieuw krediet voor Fokker

DEN HAAG, 8 FEBR. Het kabinet draait eind deze maand de geldkraan voor Fokker dicht. Minister Wijers (Economische Zaken) voelt er niets voor de vliegtuigbouwer een tweede boedelkrediet te verschaffen.

“Het huidige krediet kost al 14 tot 15 miljoen gulden per dag. Daar kunnen we niet mee doorgaan. Het einde van de maand moet er een oplossing zijn”, aldus Wijers vanmiddag. De minister acht de kans “uiterst klein” dat de vliegtuigbouwer in een andere vorm met uitsluitend Nederlands geld overeind kan worden gehouden.

Wijers: “Bij het kabinetsbesluit over het boedelkrediet is uitdrukkelijk gezegd dat het hier gaat om een eenmalige operatie. Suggesties dat de staat na 1 maart opnieuw een boedelkrediet zou kunnen verschaffen, zijn dus onjuist.” De uitspraak van Wijers komt op een moment dat de bewindvoerders van Fokker pleiten voor een tijdelijke Nederlandse noodoplossing voor het geval op korte termijn geen buitenlandse partners voor Fokker te vinden zijn. De Nederlandse staat zou een leidende rol moeten spelen bij de oprichting van een “Nederlandse BV” waarin Fokker in afwachting van een definitieve oplossing wordt “geparkeerd” .

“Een nieuwe constructie is dan nodig om niet met de rug tegen de muur te hoeven staan”, aldus een van de drie bewindvoerders bij Fokker, mr. A. Deterink. “De staat moet zijn verantwoordelijkheid nemen. Voor de Nederlandse overheid is bij oprichting van een nieuwe onderneming een leidende rol weggelegd. Dat geldt ook voor de Nederlandse banken.”

Een nieuwe onderneming ligt voor de hand omdat overname-kandidaten geen belangstelling hebben voor de uitstaande aandelen en obligaties Fokker.

Minister Wijers herhaalde vanmiddag dat hij zich tot het uiterste wil inspannen om zoveel mogelijk onderdelen van Fokker overeind te houden, “mits er een duidelijk overlevingsperspectief ontstaat”.

Daarvoor moet de ondernemingsleiding zelf zorgen, aldus Wijers. Als voorwaarden om Fokker te laten overleven, stelt de minister dat het bedrijf weer winstgevend moet worden, dat er tegen concurrerende prijzen vliegtuigen worden gebouwd en dat “een goede positie in de markt wordt ingenomen”. Dat betekent volgens de minister dat wordt samengewerkt met een nieuwe commerciële partner.

De rol van de Nederlandse overheid in de overlevingsstrategie zal volgens Wijers “beperkt zijn in omvang, en moet duidelijk in verhouding worden gezien met de activiteiten die Fokker in Nederland kan voortzetten, en met de werkgelegenheid die behouden blijft”.

Over suggesties die de laatste dagen de ronde doen, dat Fokker met uitsluitend Nederlands kapitaal voor de lange termijn op de been gehouden kan worden, zei de minister: “Die kans acht ik uiterst klein. Het gaat om een bedrijf waarin miljarden gulden geïnvesteerd moeten worden.” Wijers zei met nadruk dat het “heel moeilijk” zal zijn een oplossing voor het voortbestaan van de vliegtuigbouwer te vinden.

Pagina 27: 'Fokker moet drastisch ingekrompen worden'

De bewindvoerders van Fokker willen dat de Nederlandse overheid de onderneming tijdelijk op de been houdt, als verkoop aan buitenlandse gegadigden op korte termijn mislukt. Bij een 'doorstart' zouden ook de Nederlandse banken betrokken moeten worden.

Volgens Deterink zou een “Nederlandse BV” met sterke deelname van de staat slechts van tijdelijke aard moeten zijn. Een periode van enkele weken is te kort om strategische partners te vinden, aldus Deterink. “Een nieuwe constructie is dan nodig om niet met de rug tegen de muur te hoeven staan.” Momenteel geeft het boedelkrediet de bewindvoerders nog drie tot vier weken de tijd.

De bewindvoerders streven naar behoud van een integrale vliegtuigindustrie in Nederland. Voorwaarde is dat zich een strategische partner aandient. Met vijf serieuze gegadigden worden momenteel onderhandelingen gevoerd. Dat zijn onder andere het Canadese Bombardier en het Koreaanse Samsung. Inmiddels heeft zich ook de Indiase vliegtuigbouwer Hindustan Aeronautics bij Fokker gemeld. Volgens topman Ram Shamra is er serieuze belangstelling. “We zijn benaderd en bekijken de zaak zorgvuldig en serieus.” De belangstelling van Shamra, met veel collega's deze week van de partij op de luchtvaartexpo Asian Aerospace in Singapore, houdt ook mogelijk verband met de plannen van zijn maatschappij een toestel met 50 tot 70 zetels te ontwikkelen.

Een faillissement van Koninklijke Vliegtuigfabrieken Fokker, de houdstermaatschappij, is volgens de bewindvoerder onvermijdelijk, omdat de aandelen “waardeloos” zijn geworden door “het grote negatieve eigen vermogen”. Een harde sanering van de vliegtuigbouwer, met aanzienlijk verlies van arbeidsplaatsen, is onvermijdelijk. “Er zal drastisch moeten worden ingekrompen”, aldus Deterink.