Scheuren in wonder van universele microscoop

De mysterieuze microscoop, Ned.3, 20.00-20.29u.

Bedrog hoort bij wetenschap als scheuren in Elfstedenijs. Roem drijft de jokkebrok. Een perpetuum mobile of een nieuwe theorie van de zwaartekracht bedenken is leuk, maar een fantastische kankertherapie trekt bredere aandacht: ziekte en verderf zijn dicht bij huis.

Royal Raymond Rife, 'onafhankelijk geleerde' te San Diego, had dat goed begrepen. In de jaren dertig ontwierp deze geleerde de 'universal microscope', revolutionair omdat er voor het eerst levende kankervirussen mee bestudeerd konden worden. Het geheim van de smid: de vergrotingsfactor van 25.000, waar de klassieke optica 1200 als theoretische maximum aangeeft. Minstens zo revolutionair was Rife's radiogolfgenerator. Dit ingenieuze toestel wekte elektromagnetische golven op die, eenmaal op de juiste frequentie afgestemd, de kankercellen opbliezen en voorgoed uitschakelden.

Vanzelfsprekend liep het slecht af met Rife. Stond hij aanvankelijk in de schijnwerpers - ook serieuze tijdschriften als Science - maakten melding van de vinding, na verloop van tijd werd het stil rond de universal microscope. Dat de Amerikaan weigerde over zijn vinding te publiceren, zal daar toe hebben bijgedragen. Een juridisch steekspel met als inzet octrooien kostte Rife in 1936 een fortuin. Met zijn kankertherapie wilde het al evenmin vlotten. Ondanks een test op zestien terminale patiënten, die naar Rife's zeggen binnen drie maanden allen volledig genazen, oordeelde een staatscommissie in 1958 dat de radiogolventherapie niet werkte. De miskenning eiste zijn tol. Rife raakte aan de drank, week uit naar Mexico en overleed in 1971 op 83-jarige leeftijd, eenzaam en berooid.

Onder de titel De mysterieuze microscoop besteedt VPRO's Noorderlicht aandacht aan de zaak Rife. Het is een wonderlijke aflevering geworden. Nergens wordt op de motivatie voor de afwijzing van de staatscommissie ingegaan, het wonderprincipe achter de microscoop blijft onbesproken en ook over de fysica van het exclusief radiografisch opblazen van inwendig gelegen kankercellen geen woord. 'Dat checken we niet kapot', moeten ze bij Noorderlicht hebben gedacht.

In plaats daarvan mogen twee onderzoekers van de 'Rife research group' uit Toronto een onthutsende kritiekloosheid aan de dag leggen. De brave borsten hebben alles wat zij over Rife te pakken konden krijgen gekopieerd. Zoals het gelovigen betaamt overheerste eerst de scepcis maar toen ze in wetenschappelijke tijdschriften publikaties over Rife zagen, waren ze overtuigd: schreven die niet de waarheid? Er is trouwens meer: authentieke filmopnamen, door Rife zelf door de universele microscoop geschoten. Opgewonden wijzen de Canadezen op een beeld vol spikkels: 'Moeilijk zichtbaar, maar het zijn kankercellen'. En nadat de cellen zijn opgeblazen (het moment suprême komt niet in beeld): 'Hoezo bewijs, je ziet het toch?'

Voor Toronto is het duidelijk: hier is een geleerde onrecht gedaan. Rife was te bescheiden, zijn microscoop te revolutionair en te moeilijk, het ontbrak collega's aan faciliteiten om de resultaten te reproduceren, was het geen crisistijd? Maar nooit is Rife's nieuwe geneeskunde in een wetenschappelijke publikatie weerlegd en gezien de gezondheidsbelangen die op het spel staan is het de hoogste tijd voor een diepgaand onderzoek.

    • Dirk van Delft