Waarschuwing VS aan Kroatië: 'Dayton' naleven

ZAGREB, 3 FEBR. De Verenigde Staten hebben Kroatië gewaarschuwd dat het zich strikt dient te houden aan het in Dayton gesloten vredesakkoord voor ex-Joegoslavië.

De Amerikaanse minister van buitenlandse zaken, Warren Christopher, dreigde gisteravond in de Kroatische hoofdstad Zagreb Kroatië economische voordelen te onthouden als het zijn in Dayton gedane beloften niet nakomt. “['Dayton'] heeft een nieuwe relatie tussen de VS en Kroatië ingeluid met een groot potentieel voor de toekomst, maar die is gegrondvest op het trouw nakomen van de in Dayton aangegane verplichtingen”, zei Christopher aan het begin van een reis naar de Balkan.

In een onderhoud met de Kroatische president Tudjman heeft Christopher onder meer geëist dat Kroatië meewerkt aan het vervolgen van oorlogsmisdaden in ex-Joegoslavië door het VN-tribunaal in Den Haag. Zagreb heeft tot nu toe geen gevolg gegeven aan het verzoek van het tribunaal om een hoge officier uit het Kroatische leger die van oorlogsmisdaden wordt verdacht te kunnen verhoren. Het gaat om generaal Tihomir Blaskic, die tijdens de moslim-Kroatische oorlog in 1993 en 1994 verantwoordelijk zou zijn geweest voor verscheidene moordpartijen.

Christopher zei na zijn gesprek met Tudjman dat Kroatische “alle medewerking zal verlenen aan het tribunaal”, maar dat “de Kroatische grondwet de uitlevering van een Kroaat verbiedt als die in eigen land reeds is berecht”. Tudjman heeft Blaskic onlangs bevorderd tot inspecteur-generaal van de strijdkrachten.

Christophers reis naar Kroatië, Servië en Bosnië valt samen met het verstrijken van een nieuwe deadline van het Dayton-akkoord. In de nacht van zaterdag op zondag moeten de voormalige strijdende partijen in Bosnië hun troepen hebben teruggetrokken uit alle gebieden waarover zij volgens 'Dayton' het bestuur moeten overdragen.

Kroatië moet zich onder meer terugtrekken uit een aambeeldvormige uitstulping van Servisch gebied in het noordwesten van Bosnië. Christopher spreekt onder meer met de burgemeesters van Servische wijken van Sarajevo, die zich morgen onder gezag van de moslim-Kroatische federatie moeten hebben gesteld.

Een hoge vertegenwoordiger van de Verenigde Naties, Manfred Nowak, heeft gisteren een bezoek gebracht aan enkele vermeende massagraven in Bosnisch Servië. Nowak, bij de mensenrechtencommissie van de VN belast met het ophelderen van de circa 27.000 gevallen van vermissing in Bosnië-Herzegovina, was aanwezig bij het opgraven van stoffelijke resten in een mijn bij het stadje Jajce. Daar zouden in 1992 duizenden dode Kroaten en moslims zijn begraven.