Britse 'soap' over drank en intrige in parlement

LONDEN, 2 FEBR. Britse liefhebbers van politiek en kitsch hebben gisteravond likkebaardend voor het televisiescherm gezeten.

Omroep Channel 4 zond de eerste aflevering uit van een soap-serie die zich afspeelt in de krochten van het Britse parlement. Hoe het verhaal zich ontwikkelt, was na een half uur volslagen duister maar de belangrijkste ingrediënten voor een politiek drama waren al volop aanwezig: alcoholisme, machtsmisbruik, seksisme, chantage, corruptie en overspel. De makers van het programma, dat wordt geproduceerd door de produktiemaatschappij van prins Edward, zeggen dat ze de werkelijkheid hebben moeten afzwakken om het verhaal geloofwaardig te houden. “Elke zin en elke gebeurtenis in de serie is plausibel”, beweert de Conservatieve parlementariër Michael Brown die optrad als adviseur van de produktie. “De realiteit is veel absurder dan de wildste fantasie.”

Om de waarheidsgetrouwheid van de serie te verhogen, werden de wandelgangen van Westminster bevolkt door figuranten die verdacht veel leken op premier John Major en minister van financiën, Kenneth Clarke. Ook een paar echte parlementariërs hebben een bijrol in de serie. Het Conservatieve Lagerhuislid Edwina Currie, schrijfster van succesvolle softportno, mocht in de eerste aflevering haar nieuwste boek presenteren. Gesuggereerd werd dat zij de seksuele inwijding van nieuwe parlementsleden verzorgt.

De afleveringen worden pas kort voor uitzending opgenomen om het script tot op het laatst te kunnen aanpassen aan de actualiteit. Dat was in het eerste deel van de soap goed te merken. De dialogen stonden bol van de nadrukkelijke verwijzingen naar recente politieke wapenfeiten: premier Heseltine die Labour 'misdadigersmaatje' had genoemd, de tussentijdse verkiezing in Hemsworth van gisteravond.

De nieuwe serie is genoemd naar Annie's Bar, een van de negen cafés in Westminster. De kroeg dankt zijn naam aan de struise serveerster Annie King die in de jaren dertig en veertig achter de tap stond. Dit etablissement werd in 1941 door een Duitse bom vernietigd, net zoals de belendende zaal van het Lagerhuis. Bij de herbouw van Westminster werd geen plaats meer gereserveerd voor Annie's Bar omdat een café zo dicht bij de nationale vergaderzaal toch niet meer passend werd gevonden.

Pag.5: TV-serie kan imago 'vettige kroeg' slechts verbeteren

Drankmisbruik door parlementariërs behoort tot de rijke tradities van de Britse democratie.

Samuel Pepys noteerde al in 1666 dat lallende volksvertegenwoordigers in het Lagerhuis voor opschudding zorgden. Meer dan een eeuw later was de Conservatieve premier William Pitt een keer zo dronken dat hij moest overgeven in de Solomons portiek, de toegang tot de zetel van de leider van het Lagerhuis. Ook van de huidige minister van Financiën, Kenneth Clarke, wordt beweerd dat hij tijdens debatten pas op dreef komt als hij een paar glazen whisky achter de kiezen heeft.

Annie's Bar herrees pas weer aan het eind van de jaren zestig toen de voorzitter van de parlementaire hapjes- en drankjescommissie op het idee kwam een café in te richten dat uitsluitend voor Lagerhuisleden en parlementaire journalisten was bestemd. Secretaresses, assistenten en onderzoekers kregen geen toegang in de nieuwe drankgelegenheid, die op de verdieping onder de nationale vergaderzaal werd ingericht. Zij konden altijd nog terecht in de Strangers' Bar, bijgenaamd 'het Kremlin', omdat de linkervleugel van Labour daar in de jaren zeventig sterk vertegenwoordigd was. Of in de verheven Pugin Room waar meer kunstzinnige parlementariërs, sippend van de champagne, mijmeren over het verband tussen politiek en poëzie.

Haar hoogtijdagen beleefde Annie's bar in de jaren zeventig toen het café als broedplaats van politieke intriges gold. De bekendste anekdotes dateren uit die periode. Over het parlementslid dat volledig lam van zijn barkruk stortte toen hij aan de nieuwe politiek commentator van de New Statesman werd voorgesteld. Over de Labour-parlementariër Ray Fletcher die bij voorkeur Hitler imiteerde en de nacht vaak doorbracht op een bank in Annie's Bar. Over de politieke redacteuren die een reddingssysteem hadden ontwikkeld voor het geval dat een collega werd doorgezaagd door een saaie parlementariër.

De neergang van Annie's Bar voltrok zich in de jaren tachtig. De grote meerderheid van de Conservatieven in het Lagerhuis maakte het politieke spel veel minder spannend. Een opleving van het puritanisme, vooral in de Labourfractie, leidde tot een sterke vermindering van het drankgebruik. Trouwe stamgasten klagen dat veel parlementsleden en journalisten tegenwoordig alleen maar bezig zijn met werken, werken. Als ze al een biertje komen pakken zijn ze voor negen uur 's avonds alweer verdwenen, in plaats van zoals vroeger te blijven hangen tot diep in de nacht.

Labour-parlementslid Tony Banks bekende zondag in The Observer dat hij Annie's Bar altijd maar “een vettige kroeg” had gevonden, “onwelriekend, vrijwel uitsluitend gevuld met mannen, vergeven van de sigarettelucht”. Sinds kort is Annie's Bar nieuw ingericht na een kleine verhuizing. Volgens Banks is de zaak daar flink van opgeknapt hoewel, zegt hij in het zondagsblad, “datzelfde niet van de stamgasten kan worden gezegd die kennelijk tegelijk met de barkrukken verplaatst zijn”. De reputatie van Groot-Brittannië's bekendste parlementaire kroeg kan er door de soapserie alleen maar op vooruit gaan.