Patstelling tussen leger Indonesië en Papoea-ontvoerders

JAKARTA, 29 JAN. Tussen het Indonesische leger en de guerrillastrijders van de Organisatie Vrij Papoea (OPM) die in Irian Jaya dertien gijzelaars vasthouden is een patstelling ontstaan. De radioverbinding tussen het tijdelijke legerhoofdkwartier in Wamena, een stadje in de Baliemvallei, en Mapnduma, een gehucht in het Centrale Bergland waar de ontvoering drie weken geleden plaatshad, is sinds donderdag verbroken. De OPM-groep geeft geen antwoord meer. Daarmee is het enige kanaal waarlangs inlichtingen binnenkwamen over ontvoerders en gijzelaars en tevens het belangrijkste beïnvloedingsmiddel richting OPM weggevallen.

De OPM-commandant in het Centrale Bergland, de Amungme Kelly Kwalik, heeft de leiding over de ontvoerders en hun gijzelaars vorige week overgenomen van Daniel Judas Kogoya, een Nduga. Daniel had eerder laten weten dat hij bereid was de gevangenen vrij te laten, maar Kelly heeft hier een stokje voor gestoken. Tegen bemiddelaar Herman Münninghoff, de rooms-katholieke bisschop van Jayapura, met wie hij donderdag rechtstreeks van gedachten wisselde in Mapnduma, zei hij niet van zins te zijn deze troefkaart uit handen te geven. Hij stelde opnieuw de doelstellingen van de OPM aan de orde: zelfbeschikkingsrecht voor de Papoea-bevolking van Irian Jaya, herstel van traditionele landrechten, beëindiging van de milieuvernietiging als gevolg van de koper- en goudwinning door de Amerikaanse onderneming Freeport en respectering van de mensenrechten der Papoea's. Het deed de bisschop denken aan de redevoering van Daniel, tijdens hun eerste ontmoeting op maandag 15 januari, en hij kreeg het gevoel terug bij af te zijn.

Brigadier-generaal Prabowo, bevelhebber van de commandotroepen, zei dit weekeinde in Wamena rekening te houden met de mogelijkheid dat de ontvoerders zullen proberen de bossen rond Mapnduma te verlaten en hun gijzelaars mee te nemen. De in de buurt samengetrokken legermacht van enkele honderden soldaten moet hun de pas afsnijden en poogt via spoorzoekers hun bewegingen te volgen. Prabowo gaf echter toe dat een volledige blokkade in het bergachtige, dicht beboste terrein rond Mapnduma onmogelijk is.

De generaal herhaalde nog een dat het leger doorgaat met de 'overredingsaanpak' en 'pas in allerlaatste instantie' geweld zal gebruiken. “We willen niet vervallen in fouten uit het verleden”, zei hij. Waarschijnlijk doelde hij op de gewelddadige wijze waarop het Indonesische leger de afgelopen twee jaar heeft opgetreden tegen de Papoea-bevolking in de dorpen, die het verdacht van OPM-sympathieën. Vandaag begon in Jayapura, de hoofdstad van Irian Jaya, een militair tribunaal tegen een luitenant en drie soldaten die begin juni 1995 in het Amungme-dorp Hoea het vuur opende op een hut vol mensen. De soldaten vermoedden dat zich daar een OPM-er schuilhield, maar binnen vond een gebedsbijeenkomst plaats. Elf dorpelingen, onder wie de dominee, vonden de dood.

    • Dirk Vlasblom