Raad van Europa stemt in met toetreding van Rusland

STRAATSBURG, 26 JAN. De Assemblée van de Raad van Europa heeft gisteren na een zes uur durend debat met 164 tegen 35 stemmen besloten om Rusland toe te laten als lid van de organisatie. Vijftien parlementsleden onthielden zich van stemming.

Rusland is het vijftiende ex-communistische land dat toetreedt tot de in 1949 opgerichte Raad van Europa, in oorsprong een organisatie van Europese democratische landen die zich inzet voor de mensenrechten. De Assemblée van de Raad bestaat uit afgevaardigden uit de parlementen van de 38 lidstaten.

Vorig jaar besloten de leden van de Assemblée de Russische aanvraag voor het lidmaatschap te bevriezen vanwege de schending van de mensenrechten in Tsjetsjenië. De oorlog in Tsjetsjenië duurt nog voort, maar de meerderheid van de parlementsleden vond het politieke belang om Rusland - een half jaar voor de presidentsverkiezingen - toe te laten en daarmee een isolement van het land in Europa te voorkomen, groter dan het strikt handhaven van de criteria voor toelating.

Jeltsin had eerder deze week gewaarschuwd dat afwijzing van het Russische lidmaatschap zou worden opgevat als gebrek aan steun voor de democratische krachten in zijn land.

De organisatie Human Rights Watch in Helsinki heeft het besluit om Rusland toe te laten, veroordeeld. Het recente geweld in Tjetsjenië is een teken dat de Russische regering weigert de rechten van de mens te respecteren, aldus de organisatie.

Een hoge functionaris van het Russische ministerie van buitenlandse zaken zei gisteren dat het besluit om Rusland lid te maken niet alleen belangrijk is voor Rusland, maar ook voor Europa. “Een verenigd Europa is niet mogelijk zonder Rusland”, aldus de functionaris.

De Duitse voorzitter van de Assemblée, Leni Fischer, zei dat de Raad van Europa met Rusland als lid een “echte pan-Europese organisatie” zou worden.

Pag.5: 'Integratie is beter dan isolement'

De secretaris-generaal van de Raad van Europa, Daniel Tarschys, zei dat het besluit Rusland toe te laten “het Europa van na 1989 tot volle wasdom brengt” en “bijdraagt tot een grotere Europese stabiliteit”.

De criteria voor het lidmaatschap van de Raad van Europa zijn een pluralistische democratie, een rechtsstaat en respect voor de mensenrechten. Een voorwaarde voor de toelating, die door het comité van ministers formeel nog moet worden bekrachtigd, is dat Rusland binnen een jaar het in 1950 gesloten en juridisch bindende Europese Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM) ondertekent.

Onderdelen van het Verdrag zijn de bescherming van minderheden en het uitbannen van martelpraktijken. Ook moet Rusland vanaf de dag van toetreding de doodstraf afschaffen. Als het Verdrag wordt geschonden, kunnen Russische burgers daarover een klacht indienen bij het aan de Raad van Europa verbonden Europese Hof voor de Mensenrechten. De strengste sanctie op schending van het Verdrag is opschorting van het lidmaatschap.

In het rapport van de Raad van Europa over de toetreding van Rusland staat dat het land niet aan de criteria voor toetreding voldoet, maar dat “integratie beter is dan isolement en samenwerking beter dan confrontatie”. Op de parlementsleden is sterke druk uitgeoefend om de aanvraag voor het lidmaatschap, die Rusland in 1992 heeft ingediend, goed te keuren.

Het hoofd van de Russische parlementaire delegatie naar Straatsburg, Vladimir Loekin, verwelkomde de uitslag van de stemming maar zei te betwijfelen of zijn land aan de gestelde eisen zal kunnen voldoen. “We hebben aanbevelingen gekregen, maar de vraag is of die verenigbaar zijn met het gezonde verstand en onze realiteit”, zei hij tijdens een persconferentie.

De Russische ultra-nationalist Vladimir Zjirinovski zei dat afwijzing van het lidmaatschap een geschenk zou zijn voor zijn verkiezingscampagne voor het Russische presidentschap. De tegenstanders van de Russische toetreding bevonden zich vooral onder de ex-Sovjetrepublieken Estland, Letland, Litouwen en de Oekraïne. (AP, AFP)