Wispelwey / Renes

Dvorák - Celloconcert etc. Channel Classic CCS 8695 (2 cd)

Nauwelijks een maand na de succesvolle uitvoeringen van Dvoráks Celloconcert, half december bij het Nederlands Philharmonisch Orkest, is er al de live-opname - ruim voor de honderdste verjaardag van het Celloconcert, dat op 19 maart 1896 in Londen voor het eerst klonk, met Leo Stern als solist en Dvorák als dirigent. Jammer dat de cd toen niet al was uitgevonden, dan hadden we authentiek vergelijkingsmateriaal gehad voor het cellospel van Pieter Wispelwey en het dirigeren van Lawrence Renes.

Recentere vergelijkingsmogelijkheden zijn er voor dit meeslependste aller celloconcerten uiteraard te over. We nemen de Sony-opname (1986) van de Berliner o.l.v. Lorin Maazel met als solist Yo-Yo Ma, die het concert in Amsterdam nog een paar dagen eerder dan Wispelwey speelde. Maazel en Ma doen er, op één seconde na, vijf minuten langer over dan Renes en Wispelwey: 42 min. 05 sec. tegen 37.06. Toch maken de jonge Nederlanders een veel ouderwetsere en langzamer alles uitspelende indruk dan de gevestigde oudere garde.

De zeer respectabele Berlijnse opname klinkt frishelder, exact, evenwichtig, keurig en direct, terwijl de zwoelwarme Amsterdamse opname doet denken aan een ruisend bos, waarin we de hoornroepen horen vanachter gindse heuvels in verre verten. Ook de zinnelijke pizzocato-passages aan het begin van het Aadagio zijn zeer illustratief. De cellotoon van Ma is eniszins geforceerd zangerig met een op den duur hinderlijk overmatig vibrato, terwijl Wispelwey de snaren van zijn instrument strakker bespeelt en vaak wellustig donker doet ronken.

In de goed gespeelde begeleiding komt Renes tot een passend antwoord op de bevlogenheid en de onstuimige speeldrift van Wispelwey, zodat de conclusie is dat in Berlijn vooral recht werd gedaan aan de objectiviteit van de partituur, terwijl in Amsterdam veeleer de laatromantische geest van deze muziek voorop stond.

Verder is er strooigoed, zoals een transscriptie voor cello van het Andante cantabile uit Tsjaikovski's Eerste strijkkwartet en andere stukjes van Dvorák, Arensky en Davidov. Een extra cd is een catalogus op het cd-oeuvre van Wispelwey en een staalkaart van zijn brede repertoire: van Bach tot en met Sessions.

    • Kasper Jansen