ITALIE; Financiële slag tussen Berlusconi en de Rai

In Nederland is de miljoenendans om de tv-rechten van het betaalde voetbal in volle gang. Ook in andere landen is er sprake geweest van felle strijd om de uitzendingen. De stand van zaken in Duitsland, België, Engeland en Italië.

Het lijkt bijna onmogelijk om nog meer voetbal uit te zenden in Italië, maar de publieke omroep Rai en de commerciële tv-zenders zijn opnieuw aan het vechten om de uitzendrechten. Het is nog onzeker wie de slag wint, maar in ieder geval zal er meer voetbal met meer reclame op tv komen.

De voetbalbond speelt de Rai en Fininvest, het bedrijf van Berlusconi, handig tegen elkaar uit. De bond heeft twaalf pakketten op tafel gelegd die afzonderlijk of en bloc gekocht kunnen worden. De bond hoopt zo aanzienlijk meer in de wacht te slepen dan de 190 miljard lire, ongeveer tweehonderd miljoen gulden, die zij de afgelopen drie jaar gemiddeld jaarlijks heeft ontvangen.

Het tegen elkaar opbieden is begonnen bij het seizoen 1990-91. Mediamagnaat Silvio Berlusconi bood dertig procent meer dan de zestig miljard lire, nu ongeveer zestig miljoen gulden, die de Rai het seizoen daarvoor had betaald. De Rai won, maar moest diep in de buidel tasten: 108 miljard lire.

De opkomst van abonnee-tv bood nieuwe mogelijkheden. Nog steeds worden de voetbalwedstrijden in Italië allemaal op zondag gespeeld en beginnen zij op hetzelfde uur. Voor één wedstrijd van de Serie A en één van de Serie B is met ingang van 93/94 een uitzondering gemaakt: die worden respectievelijk zondag- en zaterdagavond uitgezonden op Telepiù 2. Dat is een zender voor abonnee-tv die is opgezet door Berlusconi. Formeel heeft hij daar nog maar een belang van tien procent in, wegens wettelijke voorschriften, maar zijn feitelijke rol is veel groter. Voor die wedstrijden, die zonder decoder niet te zien zijn, heeft Telepiù de afgelopen drie jaar 148,5 miljard lire betaald, ongeveer 150 miljoen gulden.

Dit jaar heeft de bond verschillende aanbiedingen. De wedstrijdverslagen direct na zes uur - de rechten mogen worden doorverkocht aan regionale zenders; een lange samenvatting van één wedstrijd na zeven uur; uitzendingen van wedstrijden of samenvattingen in het buitenland; de Italiaanse bekerwedstrijden; de avondwedstrijden voor abonnee-tv; en, de nieuwste vondst, rechtstreekse uitzending van competitiewedstrijden op abonnee-tv, waarbij bijvoorbeeld een supporter van Juventus zich kan abonneren op alle uitwedstrijden van zijn club.

Midden volgende maand moeten de biedingen binnen zijn, twee weken later moeten de knopen worden doorgehakt. Als tegenprestatie voor het opdrijven van de prijzen zijn de mogelijkheden voor reclame verruimd. De bond maakt geen bezwaar meer tegen de gewoonte die Berlusconi's Fininvest heeft ingevoerd bij Europese wedstrijden: onderbreking van de wedstrijd voor spotjes van hooguit zeven seconden.

Over de inhoud van de uitzendingen liggen geen eisen op tafel. Grove overtredingen worden in beperkte mate getoond. Rellen op de tribune komen steeds in beeld, altijd begeleid door sterk afkeurend commentaar.